Thanh toán xuyên biên giới Việt–Thái: từ MOU đến tầm nhìn khu vực
Thanh toán xuyên biên giới giữa Việt Nam và Thái Lan là việc kết nối hạ tầng và chuẩn QR của hệ thống ngân hàng, trung gian thanh toán và mạng lưới bán lẻ hai nước, cho phép người dân, doanh nghiệp chi tiêu, mua sắm và du lịch qua lại chỉ bằng ứng dụng ngân hàng hoặc ví điện tử nội địa, không cần tiền mặt hay đổi ngoại tệ, đồng thời tạo nền tảng cho tích hợp thanh toán khu vực Đông Nam Á. Trong khuôn khổ Tuần lễ Việt Nam tại Thái Lan, Công ty cổ phần Thanh toán Quốc gia Việt Nam (NAPAS), Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam (VietinBank) và Central Retail Corporation Thái Lan đã ký Biên bản ghi nhớ hợp tác (MOU) nhằm thúc đẩy các sáng kiến mới về thanh toán xuyên biên giới giữa doanh nghiệp hai nước. Về bản chất, đây không chỉ là một thỏa thuận kỹ thuật, mà là tuyên bố chung về ưu tiên chiến lược: đặt hạ tầng số lên cùng hàng với thương mại và du lịch trong hợp tác Việt–Thái. Việc sử dụng nền tảng VietQRGlobal làm xương sống cho kết nối cho thấy NAPAS VietinBank đang chủ động định hình chuẩn khu vực, thay vì bị động đi theo các hệ thống thanh toán quốc tế truyền thống.
VietQRGlobal tại hơn 3.000 cửa hàng: lợi ích thực tế cho người dùng
Điểm khác biệt của MOU này là quy mô triển khai: giải pháp thanh toán QR xuyên biên giới dự kiến áp dụng trên toàn bộ hệ thống siêu thị và điểm bán lẻ của Central Retail tại Thái Lan, hơn 3.000 cửa hàng ở 63 tỉnh, thành với các thương hiệu như Central, Robinson, Tops, Tops Daily, Supersports, Topcare. Khi hệ thống đi vào vận hành, du khách Việt Nam có thể dùng ứng dụng ngân hàng hoặc ví điện tử trong nước để quét mã QR thanh toán, không cần mang theo tiền mặt hay tốn thời gian đổi ngoại tệ tại điểm đến. Một câu nói dễ trích dẫn từ sự kiện là: "Việc hợp tác với VietinBank và Central Retail Thái Lan khẳng định nỗ lực của NAPAS trong việc kết nối hạ tầng thanh toán Việt Nam với các thị trường quốc tế, qua đó mở rộng mạng lưới chấp nhận VietQRGlobal". Về phía người dùng, lợi ích nằm ở trải nghiệm liền mạch: giao diện, ứng dụng, thói quen thanh toán vẫn như trong nước, nhưng phạm vi sử dụng được kéo dài sang Thái Lan – giảm ma sát tâm lý chi tiêu và khuyến khích người Việt mua sắm, khám phá nhiều hơn khi đi du lịch. Nếu được mở rộng chiều ngược lại cho khách Thái tại Việt Nam như kế hoạch truyền thông và marketing các bên đề cập, hệ thống sẽ thực sự trở thành cầu nối tiêu dùng hai chiều, chứ không chỉ là tiện ích cho một phía.
Từ thử nghiệm tại Việt Nam đến chiến lược hợp tác Việt–Thái
MOU tại Thái Lan không phải bước đi đơn lẻ, mà nối tiếp một lộ trình đã được thử nghiệm trên sân nhà. Tháng 10/2025, NAPAS và Central Retail Việt Nam đã triển khai thành công VietQRPay và VietQRGlobal tại toàn bộ hệ thống đại siêu thị GO!, Tops Market và go! ở Việt Nam. Việc đưa cùng nền tảng sang Thái Lan cho thấy mô hình đã được kiểm chứng và các bên tin rằng đã đến lúc mở rộng sang hợp tác Việt Thái có chiều sâu, thay vì chỉ dừng ở các chương trình khuyến mại hay tuần lễ hàng hóa. Central Retail Thái Lan công khai kỳ vọng MOU sẽ "thúc đẩy các giải pháp thanh toán QR xuyên biên giới, qua đó từng bước kích cầu thương mại và du lịch, đóng góp vào sự phát triển kinh tế của hai nước". Từ góc nhìn chiến lược, NAPAS VietinBank đang chuyển từ vai trò nhà cung cấp dịch vụ trong nước sang đối tác hạ tầng khu vực: kết nối không chỉ hệ thống ngân hàng, mà cả hệ sinh thái bán lẻ, marketing, truyền thông… theo kế hoạch phối hợp sắp tới để quảng bá VietQRGlobal cho du khách hai chiều Việt–Thái. Đây là hình mẫu hợp tác công–tư đa bên khá hiếm trong lĩnh vực thanh toán, nếu được duy trì sẽ tạo nền tảng tin cậy cho các dự án số khác giữa hai nước.
Tích hợp thanh toán khu vực Đông Nam Á: vì sao thỏa thuận này đáng chú ý
Không thể nhìn MOU này chỉ trong khung hợp tác Việt Thái; nó phản ánh xu hướng tích hợp thanh toán khu vực rộng hơn. Khi NAPAS khẳng định mục tiêu kết nối hạ tầng thanh toán Việt Nam với các thị trường quốc tế và mở rộng mạng lưới chấp nhận VietQRGlobal, thông điệp là: Đông Nam Á cần một lớp hạ tầng số chung, bắt đầu từ QR và thanh toán không tiền mặt. Hoạt động triển khai VietQRGlobal tại Thái Lan được đánh giá là bước tiến quan trọng trong lộ trình phát triển thanh toán xuyên biên giới của NAPAS và các ngân hàng, góp phần thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt, hỗ trợ giao thương, du lịch và tăng cường kết nối kinh tế giữa Việt Nam với Thái Lan cũng như các quốc gia trong khu vực. Nếu mô hình QR xuyên biên giới này được nhân rộng sang các nước khác trong ASEAN, khu vực có thể hình thành một "khối thanh toán mềm" song song với các hiệp định thương mại cứng, tạo sức ép tích cực buộc chính sách và pháp lý phải đi theo tốc độ đổi mới của doanh nghiệp.
Kết luận: QR xuyên biên giới như nền móng kết nối kinh tế mới
Ký kết Biên bản ghi nhớ giữa NAPAS, VietinBank và Central Retail Thái Lan đặt thanh toán xuyên biên giới vào trung tâm câu chuyện kết nối kinh tế, chứ không còn là tiện ích phụ cho du khách. Với việc triển khai trên hơn 3.000 cửa hàng, trải dài 63 tỉnh, thành của Thái Lan, VietQRGlobal có cơ hội trở thành chuẩn chi tiêu de facto của khách Việt tại nước bạn. Khi giao dịch trở nên nhanh chóng, an toàn và liền mạch từ trong nước ra quốc tế, thương mại và du lịch tự nhiên được kích hoạt, không cần quá nhiều khẩu hiệu. Quan trọng hơn, thỏa thuận cho thấy doanh nghiệp hai nước đã sẵn sàng đi trước bằng giải pháp cụ thể, thay vì chờ đợi thêm các tuyên bố hợp tác trên giấy. Nếu tiếp tục mở rộng, QR xuyên biên giới có thể trở thành nền móng cho một tầng kết nối mới của ASEAN: người dân đi lại dễ hơn, tiền tệ lưu chuyển thuận hơn, và các mối liên kết thương mại–tài chính bớt phụ thuộc vào hệ thống thanh toán toàn cầu truyền thống. Đây chính là giá trị chiến lược lớn nhất của thỏa thuận NAPAS VietinBank – Central Retail Thái Lan.
