Camera an ninh cần đi cùng trách nhiệm cộng đồng
Camera an ninh ở cơ sở là hệ thống thiết bị được bố trí tại khu dân cư và các điểm có nguy cơ, giúp lực lượng chức năng theo dõi tình hình, xác minh vụ việc và phối hợp với người dân bảo vệ trật tự địa bàn. Giá trị của mô hình không nằm ở số mắt camera đơn thuần, mà ở cách cộng đồng và cơ quan chức năng cùng vận hành nó.
Tại phường Thái Hòa, mô hình camera an ninh được triển khai từ tháng 4/2026 với 67 mắt camera công nghệ mới sử dụng năng lượng mặt trời, đặt tại nút giao thông, khu dân cư, địa bàn giáp ranh và nơi tiềm ẩn nguy cơ mất an ninh, trật tự. Công an phường tham mưu triển khai, dùng hệ thống để nâng cao khả năng giám sát, nắm tình hình và kịp thời phát hiện, xử lý vụ việc. Đây là hướng đi đáng chú ý: công nghệ giúp tăng tầm quan sát, nhưng hiệu quả an ninh cơ sở vẫn phụ thuộc vào việc thông tin được tiếp nhận và xử lý đúng lúc.
Cùng với camera, phường ra mắt mô hình “An toàn không gian mạng, vững vàng chuyển đổi số”. Mô hình ứng dụng AI để làm video, áp phích tuyên truyền pháp luật và phát triển chatbot trên trang Facebook của Công an phường, nhằm giải đáp câu hỏi phổ biến về thủ tục hành chính, đưa thông tin chính thống đến gần người dân hơn và nâng cao kỹ năng sử dụng mạng an toàn.
Tà Lài cho thấy bài toán nhân rộng không chỉ là lắp thêm thiết bị
Tại xã Tà Lài, hội nghị sơ kết tập trung đánh giá mô hình camera AI và trao đổi kinh nghiệm về huy động nguồn lực, quản lý, khai thác hệ thống phục vụ bảo đảm an ninh, trật tự. Sau sáp nhập, địa phương lắp đặt 31 mắt camera AI: 26 mắt từ ngân sách và 5 mắt từ nguồn xã hội hóa. Cách kết hợp nguồn lực công và đóng góp xã hội có thể hỗ trợ mở rộng mạng lưới, nhưng chỉ bền vững nếu địa phương xác định rõ trách nhiệm duy trì và vận hành.
Camera AI hỗ trợ phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và giúp lực lượng công an chủ động nắm tình hình, phát hiện, xác minh vụ việc ngay tại địa bàn dân cư. Tuy vậy, hội nghị đặt ra những việc rất cụ thể: chọn đúng vị trí lắp đặt, bảo đảm hình ảnh đủ chất lượng, duy trì kết nối và lưu trữ, thống nhất quy trình phối hợp xử lý thông tin. Nhân rộng mô hình vì thế không nên biến thành cuộc chạy đua về số lượng thiết bị; cần kiểm chứng xem mỗi điểm lắp đặt có hỗ trợ giải quyết vấn đề thực tế hay không.
Quy mô rộng hơn cũng cho thấy các mô hình an ninh đang được kết nối với nhiều cách làm tại địa phương. Công an thành phố Đồng Nai duy trì, nhân rộng 49 loại mô hình tại 220 điểm, gồm camera an ninh, “Zalo kết nối bình yên” và các mô hình bảo đảm trật tự tại cơ sở tôn giáo.
Phối hợp và bảo vệ dữ liệu quyết định niềm tin
Một hệ thống camera không thể thay thế sự phối hợp giữa cấp ủy, chính quyền, công an và người dân. Chính quyền định hướng, tạo điều kiện và huy động nguồn lực; công an tham mưu, quản lý và xử lý thông tin theo thẩm quyền; cộng đồng góp sức duy trì thiết bị, cung cấp tin báo và tham gia giữ gìn trật tự. Tại hội nghị ở Tà Lài, các đại biểu nhấn mạnh trách nhiệm của những lực lượng này trong đầu tư, vận hành và khai thác dữ liệu đúng mục đích, đúng quy định.
Kết quả được nêu tại Đồng Nai cho thấy vai trò của người dân không dừng ở việc đồng ý cho lắp camera: qua các mô hình, người dân đã cung cấp hàng trăm tin báo có giá trị, hỗ trợ làm rõ 65 vụ việc với 80 đối tượng vi phạm, thu hồi 240 vũ khí tự chế và hòa giải 128 vụ mâu thuẫn trong nội bộ nhân dân. Những con số này cho thấy giám sát cộng đồng có thể bổ trợ cho công nghệ, miễn là thông tin được kiểm chứng và xử lý có trách nhiệm.
Việc tiếp theo cần làm là rà soát hiệu quả từng mô hình, phân định rõ trách nhiệm và quy chế phối hợp; đồng thời thường xuyên kiểm tra vị trí camera, chất lượng hình ảnh, đường truyền và dung lượng lưu trữ. Dữ liệu cần được tiếp nhận, trích xuất, bàn giao đúng quy trình, bảo vệ quyền riêng tư và chỉ sử dụng theo đúng thẩm quyền. Nhân rộng camera AI chỉ đáng giá khi đi kèm những chuẩn mực ấy. Nếu chính quyền, công an và người dân cùng chịu trách nhiệm, công nghệ mới có thể trở thành công cụ thiết thực để giữ gìn an ninh từ cơ sở, thay vì chỉ là thêm thiết bị trên đường phố.
