Thu hồi số công bố mỹ phẩm: Không phải lúc nào cũng là tín hiệu nguy hiểm
Thu hồi số tiếp nhận Phiếu công bố sản phẩm mỹ phẩm là việc cơ quan quản lý hủy bỏ mã số đã cấp cho doanh nghiệp khi tiếp nhận hồ sơ công bố, do doanh nghiệp không còn nhu cầu kinh doanh hoặc có lý do quản lý khác, và điều này không đồng nghĩa sản phẩm luôn nguy hiểm mà chủ yếu phản ánh sự thay đổi trạng thái pháp lý lưu hành trên thị trường. Diễn biến mới nhất cho thấy Cục Quản lý Dược thu hồi số công bố của 362 mỹ phẩm nhập khẩu, liên quan đến 20 công ty phân phối. Điều đáng nói là quy mô lớn của danh sách buộc người tiêu dùng phải nhìn lại cách mình hiểu về khái niệm "mỹ phẩm bị thu hồi" và vai trò của công bố sản phẩm mỹ phẩm trong hệ thống an toàn mỹ phẩm Việt Nam. Khi số tiếp nhận bị rút theo đề nghị tự nguyện của doanh nghiệp do không còn nhu cầu kinh doanh, đó là một quyết định kinh tế lẫn quản lý, không thể vội vàng gắn nhãn sản phẩm độc hại hay vi phạm nghiêm trọng.
Những dòng dầu gội, sữa tắm, sữa rửa mặt nằm trong danh sách bị thu hồi
Điểm đáng chú ý trong đợt thu hồi này là nhiều sản phẩm chăm sóc tóc và làm sạch cơ thể nằm trong diện bị rút số công bố, cho thấy sự dịch chuyển danh mục kinh doanh hơn là một chiến dịch thanh lọc toàn bộ thị trường. Trong danh sách có nhiều dầu gội như Dream Garden Scalp Soothing and Anti-dandruff và các dòng HUIGE Pearl Luxurious Fragrance, HUIGE Antidandruff Supple, HUIGE Fragrance Smooth, HUIGE Meisailaifei Nourish Moist. Ở mảng làm sạch da mặt, các sản phẩm như Focalskin Bubble Blackhead Remover Facial Cleanser, Skin O2 Cream Cleanser, Perfect Diary Amino Acid Facial Cleanser cũng bị rút số. Với sữa tắm, số tiếp nhận công bố của Softymo White Body Soap Hb và Softymo White Body Soap Cb bị thu hồi. Cơ quan quản lý khẳng định số tiếp nhận chỉ là mã xác nhận sản phẩm đã được khai báo để lưu hành, không phải giấy chứng nhận an toàn hay hiệu quả theo Hiệp định Mỹ phẩm ASEAN. Câu nói cần được trích lại là: "Việc doanh nghiệp xin tự nguyện rút số tiếp nhận là bình thường, đúng quy định".
Công bố sản phẩm và quảng cáo sai: Từ mỹ phẩm sang thực phẩm bảo vệ sức khỏe
Song song với việc thu hồi số tiếp nhận công bố mỹ phẩm, cơ quan y tế đang siết chặt quảng cáo thực phẩm bảo vệ sức khỏe, cho thấy một hướng tiếp cận chung: quản lý giấy tờ đi đôi với quản lý thông tin đến người dùng. Cục An toàn thực phẩm đã gửi văn bản đề nghị Sở Y tế Hà Nội khẩn trương kiểm tra hoạt động sản xuất, kinh doanh và quảng cáo đối với DK-Betics Gold và Viên ngậm giải rượu Non Alco sau phản ánh về dấu hiệu quảng cáo sai. DK-Betics Gold được cấp Giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm số 7615/2020/ĐKSP và Giấy xác nhận nội dung quảng cáo số 3433/2020/XNQC-ATTP, nhưng trên một số website lại quảng cáo không phù hợp nội dung đã được xác nhận, thậm chí gây hiểu nhầm như thuốc chữa bệnh và sử dụng hình ảnh bác sĩ. Với Non Alco, tình hình còn “thô” hơn: sản phẩm mới được cấp Giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố số 4993/2024/ĐKSP nhưng chưa được cấp Giấy xác nhận nội dung quảng cáo, dù doanh nghiệp đã quảng cáo trên website. Cả hai trường hợp đang bị yêu cầu kiểm tra, xử lý và báo cáo trước ngày 5/9/2026.
Kiểm tra mỹ phẩm vi phạm: Người tiêu dùng phải chủ động với số tiếp nhận và nội dung quảng cáo
Điều nguy hiểm nhất với an toàn mỹ phẩm Việt Nam không phải là một danh sách dài mỹ phẩm bị thu hồi, mà là việc người dùng tin vào số tiếp nhận như "giấy thông hành" tuyệt đối và bỏ qua nội dung quảng cáo sai lệch. Số tiếp nhận Phiếu công bố chỉ cho thấy sản phẩm đã được doanh nghiệp khai báo để lưu hành theo đúng thủ tục, và việc một doanh nghiệp rút số không mặc định sản phẩm biến mất khỏi thị trường, vì chủ sở hữu có thể ủy quyền cho nhiều nhà phân phối khác, trừ khi là ủy quyền độc quyền. Ngược lại, những vụ kiểm tra quảng cáo DK-Betics Gold và Non Alco cho thấy lỗ hổng lớn ở phía người dùng: chúng ta thường chỉ nhìn nhãn mác và lời quảng cáo mà không kiểm tra trạng thái công bố sản phẩm mỹ phẩm hay thực phẩm bảo vệ sức khỏe. Nếu cơ quan quản lý phải khẩn trương kiểm tra, xác minh, và thậm chí đề nghị thêm Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử rà soát quảng cáo trên môi trường mạng, đó là dấu hiệu rõ ràng rằng trách nhiệm cảnh giác không thể chỉ dồn lên nhà nước.
Kết luận: Đừng hoảng sợ vì thu hồi, hãy cảnh giác với cách quảng cáo và giấy tờ
Nhìn vào sự kiện Cục Quản lý Dược thu hồi 362 số công bố sản phẩm mỹ phẩm và việc siết quảng cáo DK-Betics Gold, Non Alco, điều cần rút ra không phải là nỗi sợ hãi với mọi danh sách mỹ phẩm bị thu hồi, mà là thói quen kiểm tra và đọc kỹ thông tin pháp lý. Thu hồi theo đề nghị tự nguyện vì không còn nhu cầu kinh doanh là chuyện bình thường trong vận hành thị trường, nhưng quảng cáo vượt quá nội dung được xác nhận, dùng hình ảnh bác sĩ để thuyết phục người mua, hay quảng cáo khi chưa được cấp giấy xác nhận nội dung lại là những tín hiệu đáng lo. Người tiêu dùng cần nhận ra ranh giới giữa thủ tục công bố sản phẩm mỹ phẩm và bảo chứng an toàn; giữa việc rút số tiếp nhận và việc xử lý vi phạm. Kỷ nguyên quảng cáo trực tuyến khiến mọi sai lệch lan đi rất nhanh, nên mỗi người dùng phải coi việc kiểm tra mỹ phẩm vi phạm, trạng thái công bố và giấy xác nhận quảng cáo là một bước không thể bỏ qua trước khi tin và sử dụng bất kỳ sản phẩm chăm sóc cơ thể nào.
