Thu hồi 313 số tiếp nhận: cảnh báo về cách chúng ta hiểu an toàn mỹ phẩm
Thu hồi mỹ phẩm là việc cơ quan quản lý hoặc doanh nghiệp rút lại số tiếp nhận phiếu công bố, giấy tờ lưu hành hay lô hàng khỏi thị trường, nhằm dừng kinh doanh, điều chỉnh hồ sơ hoặc xử lý các vấn đề liên quan đến chất lượng, nhưng điều này không đồng nghĩa sản phẩm luôn nguy hiểm mà yêu cầu người dùng phải hiểu đúng bản chất hoạt động quản lý để tự bảo vệ sức khỏe. Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) vừa ban hành quyết định thu hồi 313 số tiếp nhận Phiếu công bố sản phẩm mỹ phẩm đã cấp cho các sản phẩm do 14 doanh nghiệp chịu trách nhiệm đưa ra thị trường. Việc thu hồi lần này diễn ra theo đề nghị tự nguyện, vì nhiều doanh nghiệp không còn nhu cầu kinh doanh các sản phẩm đã công bố. Thay vì hoang mang hay chủ quan, người tiêu dùng cần xem đây là lời nhắc rằng “số tiếp nhận” không phải tấm vé bảo đảm an toàn tuyệt đối.
Son môi, dầu gội, kem chống nắng: đa dạng sản phẩm bị thu hồi nhưng không phải cấm lưu hành
Danh mục sản phẩm bị thu hồi lần này trải rộng từ son môi, kem chống nắng, mặt nạ, sữa rửa mặt, dầu gội, dầu xả đến thuốc nhuộm tóc, kem dưỡng da, serum, nước hoa, chì kẻ mày, chì kẻ môi, kem đánh răng, sữa tắm và nhiều sản phẩm chăm sóc cá nhân khác. Điều đó cho thấy thu hồi mỹ phẩm không chỉ gắn với các dòng sản phẩm “không tên tuổi”, mà cả những mặt hàng được dùng hằng ngày. Tuy nhiên, việc rút 313 số tiếp nhận không đồng nghĩa tất cả những sản phẩm này lập tức bị cấm lưu hành hoặc trở thành hàng nguy hiểm. Cục Quản lý Dược giải thích một sản phẩm có thể được nhiều doanh nghiệp được chủ sở hữu ủy quyền phân phối, nên thu hồi số tiếp nhận của một đơn vị không tự động xóa sản phẩm khỏi thị trường. Vấn đề nằm ở chỗ: người tiêu dùng thường nhìn thấy chữ “thu hồi” là mặc định nghĩ đến khủng hoảng an toàn, trong khi bản chất pháp lý có thể khác.
M.O.I Cosmetics và các thương hiệu lớn: son môi bị thu hồi đặt lại câu hỏi về niềm tin
Trong danh sách 14 doanh nghiệp, Công ty TNHH XNK TM Thanh Nam Anh có số lượng phiếu công bố thu hồi nhiều nhất với 82 số tiếp nhận, tiếp đến là M.O.I Cosmetics với 40 số, Hồng Lâm với 38 số và Noma Medical với 35 số. Ở góc độ cảm xúc, việc son môi bị thu hồi từ một thương hiệu gắn với người nổi tiếng như M.O.I khiến người dùng lập tức đặt câu hỏi về an toàn mỹ phẩm. Danh mục của M.O.I có nhiều sản phẩm thuộc bộ sưu tập Love M.O.I Matte Lipstick Limited Edition, gồm 6 sản phẩm Love M.O.I Matte Lipstick by Thùy Tiên, son Sparkling Matte Lipstick cùng sữa rửa mặt, chì kẻ mày, nước hoa và mặt nạ. Thương hiệu khẳng định việc thu hồi số tiếp nhận công bố không xuất phát từ nguyên nhân sản phẩm vi phạm chất lượng, không bảo đảm an toàn, chứa chất cấm hoặc sai lệch nhãn hàng hóa, mà do các dòng phiên bản giới hạn, sản phẩm cũ đã hết tồn kho và không còn kinh doanh. Đây là lời nhắc rằng danh tiếng hay hình ảnh nghệ sĩ không thể thay thế việc người dùng chủ động đọc kỹ thông tin.
Hiểu đúng về số tiếp nhận và an toàn mỹ phẩm: người dùng không nên nhầm lẫn
Điểm đáng lo không nằm ở con số 313, mà ở chỗ nhiều người vẫn nghĩ có số tiếp nhận phiếu công bố nghĩa là sản phẩm chắc chắn an toàn. Số tiếp nhận là số do cơ quan quản lý cấp khi tiếp nhận hồ sơ công bố, xác nhận sản phẩm đã được doanh nghiệp khai báo để lưu hành trên thị trường, nhưng không phải giấy chứng nhận bảo đảm an toàn, hiệu quả hay đáp ứng đầy đủ các quy định của Hiệp định Mỹ phẩm ASEAN. M.O.I Cosmetics nhấn mạnh rõ: thu hồi số tiếp nhận công bố lần này khác với thu hồi mỹ phẩm vi phạm chất lượng, không bảo đảm an toàn hay chứa chất cấm được quy định tại Điều 45 Thông tư 06/2011/TT-BYT. Người dùng cần tỉnh táo với mọi cảnh báo sản phẩm: thay vì kết luận “mọi sản phẩm bị thu hồi đều độc hại”, hãy xem đây là dịp học lại cách phân biệt giữa thủ tục pháp lý, việc dừng kinh doanh và vấn đề an toàn thực sự.
Kết luận: thu hồi không đồng nghĩa nguy hiểm, nhưng là lời nhắc phải chủ động bảo vệ mình
Thông tin 313 số tiếp nhận bị thu hồi lập tức thu hút sự chú ý của người tiêu dùng, và điều đó là tín hiệu tốt: xã hội đang quan tâm hơn đến an toàn mỹ phẩm. Nhưng nếu chỉ dừng lại ở hoang mang hoặc phản ứng theo cảm tính, chúng ta bỏ lỡ cơ hội nâng cấp khả năng tự bảo vệ. Thu hồi mỹ phẩm có thể là hậu quả của vi phạm, nhưng cũng có thể là bước đi thủ tục khi doanh nghiệp dừng kinh doanh hoặc làm sạch danh mục sản phẩm. Người dùng không nên phó mặc niềm tin cho bất kỳ thương hiệu nào; hãy coi mọi đợt cảnh báo sản phẩm là lời nhắc kiểm tra kỹ thông tin, hiểu rõ ý nghĩa của số tiếp nhận và theo dõi giải thích chính thức từ cả cơ quan quản lý lẫn doanh nghiệp. Chỉ khi hiểu đúng, chúng ta mới tránh được hai cực đoan: mù quáng tin tưởng hoặc hoảng sợ vô căn cứ.
