Khi quà tựu trường trở thành một phần an sinh giáo dục
Các chương trình học bổng học sinh khó khăn và quà tựu trường miễn phí là những hoạt động trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp nhằm giảm gánh nặng chi phí đầu năm học, giúp trẻ em vùng khó tiếp cận giáo dục cơ bản đầy đủ hơn thông qua việc hỗ trợ sách vở, đồng phục, balo, bảo hiểm y tế và các khoản hỗ trợ thiết yếu khác. Những hoạt động hỗ trợ học sinh vùng khó đang cho thấy một điều quan trọng: an sinh giáo dục không chỉ là chuyện ngân sách nhà nước, mà còn là cam kết lâu dài của khu vực tư nhân. Mỗi suất quà, mỗi suất học bổng không lớn về giá trị tuyệt đối, nhưng cộng lại tạo thành một tầng đệm an toàn để các em không bị đẩy ra khỏi trường vì thiếu vài bộ sách hay một chiếc balo.
Mavin: 1.035 suất quà, thiết kế theo nhu cầu từng điểm trường
Điểm đáng chú ý nhất ở chương trình trao quà tựu trường của Mavin là cách tiếp cận “may đo” cho từng địa phương, thay vì phát quà đồng loạt cho đủ chỉ tiêu. Nhân dịp năm học mới 2026–2027, tập đoàn này triển khai chương trình “Nâng bước em đến trường”, trao tặng 1.035 suất quà cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn tại Sơn La, Hưng Yên, Nghệ An, Gia Lai và Đồng Tháp. Các phần quà không áp dụng theo một hình thức chung, mà được phối hợp với địa phương và nhà trường lựa chọn dựa trên nhu cầu thực tế của học sinh. Ở Đồng Tháp là 200 balo cho học sinh hai trường Mỹ Long; ở Gia Lai là đồng phục, áo thể thao và xe đạp cho học sinh xã Sơn Lang. Cách làm này cho thấy doanh nghiệp hiểu rằng quà tựu trường miễn phí chỉ phát huy hiệu quả khi chạm đúng thiếu thốn cụ thể từng nơi.
Không dừng ở một vài điểm trường lẻ tẻ, chương trình còn lan sang các địa phương lân cận hệ thống nhà máy thức ăn chăn nuôi của Mavin tại Hưng Yên, Bình Định và Đồng Tháp, với 190 suất quà gồm balo, áo và các khoản hỗ trợ khác, được nghiên cứu theo nhu cầu từng trường. Đây là cách doanh nghiệp chủ động gắn trách nhiệm xã hội với chính vùng đất nơi mình sản xuất, kinh doanh. “Nâng bước em đến trường” được duy trì định kỳ vào dịp năm học mới, cộng với các hoạt động lâu năm như trao học bổng, sách giáo khoa, đồng phục, balo, bảo hiểm y tế và hỗ trợ cơ sở vật chất trường học. Nhìn vào quy mô và tính lặp lại, có thể nói Mavin đang biến chương trình trao quà tựu trường thành một cam kết dài hạn, thay vì một chiến dịch thiện nguyện theo mùa.
GrowMax: Học bổng tiếp sức từ ngày khai giảng ở Cà Mau
Nếu Mavin tập trung vào quà hiện vật thì GrowMax chọn đi sâu vào học bổng học sinh khó khăn, đánh thẳng vào chi phí học tập mà nhiều gia đình không thể tự xoay xở. Trong không khí khai giảng năm học mới 2026–2027, sáng 5/9 tại một trường tiểu học ở Cà Mau, tập đoàn thủy sản này phối hợp với một tờ báo chuyên ngành trao 10 suất học bổng, mỗi suất trị giá 1 triệu đồng cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn. Đây chỉ là một phần của 100 suất học bổng được trao tại 8 điểm trường trên địa bàn tỉnh trong cùng ngày, với tổng trị giá 100 triệu đồng. Những suất học bổng được trao ngay trong ngày khai giảng không chỉ hỗ trợ một phần chi phí học tập mà còn là sự động viên, sẻ chia kịp thời với những học sinh đang nỗ lực vượt khó. Ở đây, tiền học bổng trở thành lời khẳng định thẳng thắn: các em có quyền tiếp tục đến trường, bất chấp hoàn cảnh.
Điều đáng nói là chương trình này không phải một màn xuất hiện rồi biến mất. Hoạt động trao học bổng nằm trong chương trình phối hợp thường niên giữa doanh nghiệp và tờ báo nói trên, thông qua Quỹ Khuyến học GrowMax, với mục tiêu đồng hành cùng học sinh nghèo hiếu học, giúp các em có thêm điều kiện học tập, vững bước đến trường. Sau đợt trao đợt đầu năm học, chương trình sẽ tiếp tục được triển khai tại các điểm trường khác trong năm học 2026–2027, nhằm tiếp sức cho học sinh khó khăn trên hành trình đến lớp. Suốt 5 năm qua, GrowMax duy trì chương trình học bổng này tại nhiều tỉnh thành vùng Đồng bằng sông Cửu Long và cả nước. Khi một doanh nghiệp dám gắn mình với cam kết 5 năm liền, đó không còn là hoạt động PR mà là một phần căn tính xã hội của họ.
Từ hoạt động thường niên đến mạng lưới hỗ trợ học sinh vùng khó
Điểm chung quan trọng giữa chương trình trao quà tựu trường của Mavin và học bổng của GrowMax là tính thường niên, gắn với nhịp khai giảng và địa bàn doanh nghiệp hoạt động. “Nâng bước em đến trường” được Mavin duy trì vào dịp năm học mới, hướng tới học sinh có hoàn cảnh khó khăn tại các địa phương gắn với nhà máy, trang trại và dự án của tập đoàn. Bên cạnh đó là chuỗi hỗ trợ lâu năm: học bổng, sách giáo khoa, đồng phục, balo, bảo hiểm y tế, cơ sở vật chất trường học. Ở phía GrowMax, chương trình học bổng là hoạt động phối hợp thường niên với đối tác báo chí, thông qua quỹ khuyến học, và sẽ tiếp tục mở rộng phạm vi trong suốt năm học 2026–2027. Khi những hoạt động này được “lập trình” theo chu kỳ, phụ huynh và nhà trường ở vùng khó có thể lên kế hoạch dựa vào đó, thay vì sống trong tâm lý trông chờ may rủi.
Kết luận: Trách nhiệm xã hội phải được đo bằng bước chân đến lớp
Các doanh nghiệp thích nói về trách nhiệm xã hội, nhưng những ví dụ như Mavin và GrowMax nhắc chúng ta rằng tiêu chuẩn đánh giá phải rất cụ thể: có bao nhiêu em nhỏ ở vùng khó tiếp tục đến lớp nhờ những suất học bổng học sinh khó khăn hay quà tựu trường miễn phí. Khi Mavin thiết kế từng phần quà dựa trên nhu cầu cụ thể của trường và học sinh, và GrowMax duy trì 100 suất học bổng trong một ngày khai giảng rồi tiếp tục mở rộng trong cả năm học, họ đang xây dựng một mô hình hỗ trợ học sinh vùng khó dựa trên dữ liệu thực tế chứ không phải trên những khẩu hiệu đẹp. Cần thẳng thắn: nhà nước không thể một mình gánh hết chi phí để mọi đứa trẻ bước vào năm học mới trong tâm thế đủ đầy. Chính những chương trình trao quà tựu trường, nếu được nhân rộng và duy trì nghiêm túc, sẽ là phần nối quan trọng giữa chính sách và đời sống, giữa con số ngân sách và nụ cười ngày khai giảng.
