Tài chính xanh Việt Nam đang bước vào giai đoạn đối thoại thực chất
Hội nghị Tài chính Xanh Việt Nam là diễn đàn thường niên quy tụ cơ quan quản lý, định chế tài chính, nhà đầu tư và doanh nghiệp nhằm kết nối dòng vốn xanh với các dự án đầu tư bền vững, tạo cầu nối giữa chính sách quốc gia, trung tâm tài chính và nhu cầu vốn cụ thể của thị trường nội địa, từ đó hình thành một hệ sinh thái tài chính xanh hướng tới phát triển dài hạn và giảm phát thải. Năm nay, hội nghị tài chính 2026 được tổ chức ngày 6/8 tại TP.HCM với chủ đề “Nơi dòng vốn xanh kết nối cơ hội đầu tư”. Thay vì chỉ cập nhật xu hướng, sự kiện đi thẳng vào câu hỏi: làm sao để dòng vốn xanh quốc tế thật sự chảy vào các dự án khả thi tại Việt Nam, thay vì dừng lại ở những cam kết trên giấy. Chính ở điểm này, hội nghị mang tính bước ngoặt: nó chuyển câu chuyện tài chính xanh Việt Nam từ khẩu hiệu sang bài toán thiết kế thị trường.
Nam A Bank, VIFC-HCMC, FiinGroup, GGGI: Bức tranh liên minh thể chế cho dòng vốn xanh
Hội nghị được khởi xướng theo sáng kiến của Nam A Bank với mục tiêu xây dựng một kênh kết nối bền vững cho thị trường tài chính xanh Việt Nam. Sự kiện thu hút hơn 200 đại diện cơ quan quản lý, định chế tài chính, nhà đầu tư quốc tế, tổ chức quốc tế và cộng đồng doanh nghiệp, cho thấy chủ đề tài chính xanh không còn là sân chơi bên lề mà đã trở thành câu chuyện trung tâm của thị trường vốn. VIFC-HCMC được định vị là “đầu mối dòng vốn”, nơi vốn quốc tế được huy động, dẫn dắt và giải ngân cho các công trình xanh tại Việt Nam và TP.HCM. Trong khi đó, FiinGroup và FiinRatings đóng vai trò cung cấp hạ tầng dữ liệu, xếp hạng tín nhiệm và đánh giá độc lập, còn Viện Tăng trưởng xanh toàn cầu (GGGI) cùng FiinRatings triển khai hợp tác hỗ trợ phát triển hệ sinh thái tài chính bền vững tại Việt Nam. Khi ngân hàng, trung tâm tài chính, đơn vị dữ liệu và tổ chức quốc tế ngồi chung bàn, chúng ta bắt đầu có một cấu trúc liên minh đủ lực để kéo dòng vốn xanh về.
Từ chính sách phân loại xanh đến yêu cầu “bankability” của dự án
Một điểm sáng rõ ràng là khung chính sách đã tiến một bước đáng kể. Quyết định số 21/2025/QĐ-TTg của Thủ tướng quy định tiêu chí môi trường và xác nhận dự án thuộc Danh mục phân loại xanh. Đây không phải chi tiết kỹ thuật thuần túy mà là nền tảng để ngân hàng, nhà đầu tư và doanh nghiệp nói cùng một ngôn ngữ: thế nào là dự án xanh, đâu là rủi ro “tẩy xanh”. Tuy vậy, hội nghị không tô hồng thực trạng. Các diễn giả nhấn mạnh, việc chuyển nhu cầu vốn thành các giao dịch thực tế vẫn phụ thuộc vào chất lượng dự án, công cụ tài chính phù hợp, dữ liệu đáng tin cậy, đánh giá độc lập và mức độ sẵn sàng của doanh nghiệp. Nói cách khác, tài chính xanh Việt Nam chỉ thực sự đi xa nếu dự án xanh trở thành sản phẩm đầu tư “đủ điều kiện”, có tính khả thi tài chính, rủi ro được nhận diện và khả năng tạo dòng tiền được chứng minh.
Hội nghị tài chính 2026: Khai thông dòng vốn xanh toàn cầu bằng niềm tin và dữ liệu
Bối cảnh Net Zero 2050 yêu cầu Việt Nam huy động khoảng 700 tỷ USD cho lộ trình chuyển đổi dài hạn. Con số này không chỉ gây áp lực, mà còn phơi bày một sự thật: nếu không khơi thông dòng vốn xanh quốc tế, chúng ta khó có đủ nguồn lực cho đầu tư bền vững. Hội nghị tài chính 2026 vì thế được thiết kế như cầu nối tri thức và vốn, nơi doanh nghiệp Việt Nam gặp gỡ các định chế quốc tế để tìm cấu trúc tài trợ phù hợp. Một thông điệp đáng trích lại từ FiinGroup là: “Dòng vốn luôn đi theo niềm tin; còn niềm tin được xây dựng bằng chất lượng dữ liệu, sự minh bạch thông tin và đánh giá độc lập”. Trong năm 2025, thị trường ghi nhận 5 giao dịch trái phiếu xanh nội tệ với tổng giá trị 3.407 tỷ đồng, đều có đánh giá độc lập trước phát hành. Con số chưa lớn nhưng là tín hiệu rằng khi dữ liệu và chuẩn mực được thiết lập, dòng vốn xanh bắt đầu tìm được đường đi.
Kết luận: Đã đến lúc địa phương tự tin đứng vào bản đồ đầu tư xanh
Điểm quan trọng nhất của hội nghị này không nằm ở số lượng phiên thảo luận, mà ở sự dịch chuyển tư duy: từ chỗ hỏi “có thu hút được dòng vốn xanh hay không” sang câu hỏi “cần chuẩn bị pháp lý, hạ tầng, minh bạch và tiêu chuẩn kỹ thuật nào để vốn thực sự được giải ngân”. Khi các địa phương, đặc biệt là TP.HCM trong vai trò VIFC-HCMC, coi mình là mắt xích của dòng vốn xanh toàn cầu, cơ hội đầu tư xanh không còn là khái niệm xa xôi. Tài chính xanh Việt Nam đang bước vào giai đoạn phải chứng minh năng lực thực thi. Các nhà tài trợ chính như Nam A Bank, FiinGroup, VIFC-HCMC và GGGI đã đặt nền, nhưng phần còn lại thuộc về doanh nghiệp và chính quyền địa phương: xây dựng dự án đủ chuẩn, nói bằng dữ liệu, chấp nhận đánh giá độc lập. Nếu làm được, hội nghị tài chính 2026 sẽ không chỉ là một sự kiện, mà là điểm khởi đầu cho một dòng vốn xanh ổn định chảy vào các dự án bền vững trên khắp Việt Nam.
