Một khu đô thị bắt đầu từ cảm giác thuộc về
Mizuki Park là khu đô thị tại Nam Sài Gòn được tổ chức quanh mặt nước, cây xanh và những không gian chung, với mục tiêu khơi gợi cảm giác gắn bó thường hình thành từ tuổi thơ. Cách tiếp cận ấy khiến câu chuyện kiến tạo nơi đây đáng chú ý: điểm khởi đầu không phải một hình khối kiến trúc gây choáng ngợp, mà là ký ức đời thường của kiến trúc sư Nhật Bản Miyazaki Mao. Bà nhớ những con đường nhỏ, cây xanh, sân chơi và hàng xóm như những điều tạo nên cảm giác thuộc về; tuổi thơ, theo bà, không nằm ở vẻ đẹp của ngôi nhà mà ở nơi mọi người cùng chơi đùa và gắn bó. Trong chuyến thăm Việt Nam, bà bắt gặp trẻ em vui chơi ngoài trời giữa thiên nhiên xanh và nhận ra sự tương đồng giữa những ký ức tuổi thơ ở hai đất nước. Từ đó, bà đặt câu hỏi liệu có thể tạo ra những không gian giúp thế hệ sau cũng có trải nghiệm gắn bó như vậy.
Triết lý được chuyển thành quy hoạch
Giá trị của ý niệm ấy nằm ở chỗ nó không dừng lại trong lời kể. Tại Mizuki Park, ký ức về tuổi thơ được chuyển thành cách tổ chức không gian: tên gọi kết hợp “Mizu”, nghĩa là nước, và “Ki”, nghĩa là cây xanh. Trên diện tích 26 ha, hơn 71% được dành cho không gian mở và tiện ích, gồm 17.000 m² kênh đào cùng hơn 103.000 m² cảnh quan xanh. Kiến trúc Mizuki Park nương theo địa thế, tôn tạo sông ngòi và kênh rạch hiện hữu, đồng thời bổ sung kênh đào xuyên tâm uốn lượn để kết nối các khu vực. Đây là lựa chọn có chủ đích: nước và cây xanh không chỉ làm nền cho công trình mà trở thành khung tổ chức đời sống. Thay vì xem cảnh quan như phần trang trí sau cùng, dự án đặt thiên nhiên vào cấu trúc quy hoạch ngay từ đầu.
Từ bản vẽ đến nhịp sống hiện hữu
Một triết lý thiết kế chỉ có sức nặng khi tồn tại ngoài bản vẽ. Tại đây, cây xanh là thước đo dễ nhận thấy của thời gian: kiến trúc sư trưởng Nam Long Nguyễn Ngọc Thanh cho biết những cây ban đầu cao khoảng 6 m nay đã đạt 20–30 m. Cùng với sự trưởng thành của cảnh quan, khu đô thị sau tám năm trở thành nơi an cư của hơn 4.000 gia đình. Công viên, quảng trường, trường học và các tiện ích được bố trí trong tổng thể, tạo chỗ vui chơi cho trẻ, nơi thư giãn cho người lớn và cơ hội gặp gỡ cho các gia đình. Không gian sống Mizuki Park vì thế không chỉ là tập hợp nhà ở; nó được định hình bởi những điểm đến chung và khả năng kết nối giữa cư dân. Những con số không tự chứng minh mọi trải nghiệm đều như nhau, nhưng chúng cho thấy ý niệm ban đầu đã được chuyển thành một khu đô thị đang có người sống, cây lớn và cộng đồng hình thành.
Giá trị nằm ở những gì được vun bồi
Điểm thuyết phục nhất trong câu chuyện Mizuki Park là sự liên tục giữa ký ức khởi nguồn và đời sống hiện tại. Một khu đô thị không thể tạo ra tuổi thơ hạnh phúc chỉ bằng cảnh quan, nhưng có thể mở ra điều kiện để trẻ em chơi ngoài trời, người lớn thư giãn và các gia đình gặp gỡ. Đó là cách triết lý của Miyazaki Mao được diễn giải thành lựa chọn quy hoạch, rồi được cư dân tiếp nối qua năm tháng. Hình ảnh cây xanh lớn lên bên những đứa trẻ trưởng thành giúp hành trình từ ý tưởng đến không gian sống hiện hữu trở nên cụ thể hơn. Bởi vậy, kiến trúc Mizuki Park đáng được nhìn như một nỗ lực xây dựng cảm giác thuộc về, chứ không chỉ là cách sắp đặt công trình và tiện ích. Thành công của ý niệm ấy cuối cùng nằm ở việc những nơi chốn chung có trở thành một phần ký ức của các thế hệ cư dân hay không.
