Từ khuôn khổ hợp tác đến kết quả cụ thể
Hợp tác pháp luật và tư pháp Việt Nam–Australia là nỗ lực phối hợp giữa các cơ quan hai nước nhằm chia sẻ kinh nghiệm, hoàn thiện thể chế và giải quyết những vấn đề pháp lý xuyên biên giới. Trong cuộc làm việc với Bộ Tổng Chưởng lý Australia, Thứ trưởng Đặng Hoàng Oanh và Thứ trưởng Chris Collett đã ký Chương trình hợp tác giữa hai bộ giai đoạn 2027–2028. Đây là bước tiếp nối Bản ghi nhớ hợp tác được ký năm 2012, nhưng cũng là phép thử quan trọng: quan hệ đối tác cấp cao chỉ có ý nghĩa khi tạo ra phối hợp thực chất trong công việc pháp lý và tư pháp. Bởi vậy, trọng tâm không nên dừng ở việc duy trì tiếp xúc, mà phải là xác định lĩnh vực ưu tiên và biến cam kết thành hoạt động có ích cho cơ quan nhà nước lẫn người dân.

Khoảng trống hợp tác cần được thu hẹp
Việt Nam và Australia đã nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược Toàn diện ngày 7/3/2024; trong chuyến thăm cấp Nhà nước vào tháng 8/2026, lãnh đạo hai bên tiếp tục nhất trí làm sâu sắc khuôn khổ này. Tuy nhiên, Thứ trưởng Đặng Hoàng Oanh nhận định hợp tác giữa hai bộ chưa tương xứng với nhu cầu, khả năng của mỗi bên và tầm vóc quan hệ hiện nay. Đó là lý do chương trình mới cần được nhìn như một công cụ khắc phục khoảng cách, không chỉ là dấu mốc ngoại giao. Bối cảnh trong nước cũng khiến nhu cầu hợp tác rõ hơn: Bộ Tư pháp được giao thêm nhiệm vụ về bảo vệ, bảo đảm quyền con người, đồng thời đảm trách những ưu tiên về hoàn thiện pháp luật, thi hành pháp luật, cải cách tư pháp, chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo.
Ưu tiên lĩnh vực có thể tạo tác động trực tiếp
Hướng hợp tác được nêu ra bao gồm tương trợ tư pháp, dẫn độ và chuyển giao người đang chấp hành án phạt tù trên cơ sở các điều ước quốc tế đã ký giữa hai nước. Hai bên cũng dự kiến trao đổi về trọng tài, hòa giải thương mại, hỗ trợ tư pháp dân sự và ứng dụng AI, công nghệ thông tin trong xử lý công việc thuộc chức năng của mỗi bộ. Đây là danh mục có giá trị thực tiễn vì chạm tới cả hoạt động của cơ quan công quyền lẫn nhu cầu của cá nhân, doanh nghiệp. Hợp tác tư pháp Australia sẽ thuyết phục hơn nếu các nội dung này giúp xử lý hồ sơ xuyên biên giới hiệu quả, giảm vướng mắc pháp lý và tăng khả năng tiếp cận hỗ trợ. Với cộng đồng người Việt tại Australia, phối hợp giữa hai bộ và cơ quan đại diện còn có thể hỗ trợ hội nhập, tuân thủ pháp luật sở tại và gìn giữ bản sắc văn hóa.

Đưa chương trình thành nhịp làm việc thường xuyên
Chương trình hợp tác giai đoạn 2027–2028 mở ra cơ sở để hai bên triển khai trao đổi đoàn công tác và tổ chức tọa đàm trực tuyến về những lĩnh vực vừa có thế mạnh, vừa đáp ứng nhu cầu chung. Cách tiếp cận này phù hợp hơn với một quan hệ cần đi vào chiều sâu: thay vì chờ các cuộc gặp cấp cao, cơ quan chuyên môn có thể duy trì trao đổi đều đặn, xác định đầu việc và chia sẻ kinh nghiệm theo từng chủ đề. Hợp tác pháp luật Việt Australia cũng cần gắn với kết quả có thể kiểm chứng, chẳng hạn năng lực xử lý tương trợ tư pháp, chất lượng phối hợp nghiệp vụ và việc ứng dụng công nghệ. Nếu chương trình tạo được nhịp làm việc liên tục, nó sẽ giúp chuyển quan hệ tốt đẹp giữa hai nước thành năng lực phối hợp hữu hình; nếu không, văn kiện ký kết sẽ khó vượt khỏi ý nghĩa biểu tượng.






