Bút tiêm giảm cân không rõ nguồn gốc là gì và vì sao đáng lo?
Bút tiêm giảm cân không rõ nguồn gốc là các sản phẩm dạng bút chứa dung dịch tiêm vào cơ thể nhằm giảm cân, được quảng cáo lan tràn trên mạng xã hội và sàn thương mại điện tử nhưng không được cấp phép lưu hành, không công khai thành phần, hãng sản xuất hay giấy tờ hợp pháp, tiềm ẩn nguy cơ gây hại nghiêm trọng cho sức khỏe người sử dụng và cộng đồng. Một số tổ chức, cá nhân đang lợi dụng mạng xã hội, sàn thương mại điện tử và các nền tảng trực tuyến để kinh doanh bút tiêm giảm cân không rõ nguồn, có dấu hiệu lách cơ chế kiểm duyệt nhằm tiếp cận người tiêu dùng. Điều này không phải lỗi của công nghệ, mà là hệ quả của tâm lý muốn "giảm cân thần tốc" bằng mọi giá, kể cả chấp nhận sản phẩm giảm cân giả mạo và bút tiêm không được cấp phép.
Thị trường bút tiêm giảm cân giả mạo: Một dạng "chợ đen" ngay trên màn hình
Nếu vài năm trước hàng giả chủ yếu len lỏi ở các cửa hàng nhỏ lẻ, thì hôm nay "chợ đen" bút tiêm giảm cân đã chuyển hẳn lên không gian số. Thời gian gần đây, trên nhiều nền tảng mạng xã hội xuất hiện dày đặc quảng cáo về các loại bút tiêm giảm cân. Không chỉ TikTok hay Facebook, các sàn thương mại điện tử cũng tràn ngập thuốc tiêm "phá mỡ", "giảm mỡ vĩnh viễn" được rao bán với đủ mức giá từ vài trăm nghìn đến vài triệu đồng. Quan trọng hơn, đa số là bút tiêm giảm cân không rõ nguồn, hàng giả, hàng nhập lậu, không hóa đơn chứng từ chứng minh nguồn gốc hợp pháp. Thực tế này cho thấy nhiều nền tảng vẫn bị lách cơ chế kiểm duyệt, và người dùng đang là đối tượng bị nhắm tới trực tiếp, bất kể họ có hiểu rủi ro hay không.
Nguy cơ sức khỏe từ bút tiêm không được cấp phép: Đánh cược bằng mạng sống
Điểm nguy hiểm nhất của bút tiêm giảm cân không rõ nguồn không nằm ở việc nó có giúp giảm vài kg hay không, mà ở chỗ mỗi mũi tiêm là một lần đánh cược với sức khỏe. Các sản phẩm không được cơ quan có thẩm quyền cấp phép lưu hành, không kiểm soát chất lượng và thành phần, nên có thể chứa liều thuốc sai, tạp chất hoặc hoạt chất không phù hợp với cơ địa người dùng. Cơ quan chuyên môn đã khẳng định chúng tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng. Khi thuốc tiêm đi thẳng vào máu, mọi sai sót đều có thể dẫn tới sốc phản vệ, tổn thương gan thận, rối loạn chuyển hóa, thậm chí tử vong. Không có liệu trình giảm cân nào đáng để bạn dùng sản phẩm giảm cân giả mạo, không được cấp phép, và tự biến mình thành “chuột bạch” cho những mũi tiêm không kiểm soát.
Cơ quan quản lý lên tiếng: Vì sao cảnh báo này cần được người dân nghe nghiêm túc?
Điểm tích cực là cơ quan quản lý đã không đứng ngoài cuộc. Sở Y tế Hà Nội đã có văn bản gửi Công an thành phố, Sở Công Thương và UBND các xã, phường đề nghị kiểm tra, xác minh, ngăn chặn và xử lý các hành vi quảng cáo, kinh doanh bút tiêm giảm cân không rõ nguồn, hàng giả, hàng nhập lậu. Cơ quan công an được yêu cầu rà soát các tổ chức, cá nhân lợi dụng không gian mạng để kinh doanh các sản phẩm này và phối hợp với ngành y tế nếu phát hiện dấu hiệu vi phạm quy định về dược, thiết bị y tế. Chi cục Quản lý thị trường cũng được giao tập trung kiểm tra hành vi kinh doanh hàng hóa không rõ xuất xứ, hàng giả, vi phạm thương mại điện tử. Tuy vậy, mọi biện pháp xử lý sẽ khó hiệu quả nếu người dân vẫn tiếp tục mua theo phong trào, bất chấp cảnh báo sức khỏe giảm cân đã được phát đi rõ ràng.
Người tiêu dùng phải làm gì để tự bảo vệ mình trước "bút thần tốc"?
Trước một thị trường ảo mà rủi ro lại rất thật, người tiêu dùng không thể giữ tâm thế "thử xem sao" với bút tiêm giảm cân không được cấp phép. Sở Y tế đã yêu cầu các địa phương tăng cường tuyên truyền, cảnh báo người dân về nguy cơ sử dụng các sản phẩm giảm cân không rõ nguồn gốc, chưa được cơ quan có thẩm quyền cấp phép lưu hành; đồng thời vận động các tổ chức, cá nhân chấp hành nghiêm quy định pháp luật trong hoạt động kinh doanh. Về phía mỗi cá nhân, điều cần làm là: tuyệt đối không mua dùng bút tiêm giảm cân qua mạng khi thiếu hồ sơ pháp lý; chỉ giảm cân dưới sự theo dõi của bác sĩ; báo cơ quan chức năng khi phát hiện tài khoản quảng cáo sản phẩm giảm cân giả mạo. Giảm cân bền vững là câu chuyện của chế độ ăn, vận động và thói quen sống, không phải của những mũi tiêm thần tốc đầy dấu hỏi.
