Một đầu mối hành chính quy mô lớn
Trung tâm hành chính Phú Quốc là dự án trụ sở công quyền tập trung tại khu vực trung tâm Dương Đông, được thiết kế để đưa nhiều cơ quan của đặc khu về cùng một địa điểm và cải thiện điều kiện làm việc. Ngày 6/11, UBND đặc khu Phú Quốc, tỉnh An Giang, khởi công công trình này trên khu đất hơn 2ha. Tòa nhà có một tầng hầm, chín tầng nổi và tổng diện tích sàn 36.708 m². Quy mô ấy cho thấy đây không chỉ là việc thay thế một trụ sở cũ, mà là một bước tổ chức lại không gian điều hành của chính quyền địa phương. Giá trị của dự án vì thế cần được đánh giá không riêng qua diện tích hay chiều cao, mà qua việc tập trung cơ quan có giúp giải quyết công việc nhanh và dễ tiếp cận hơn hay không.
Kiến trúc mang thông điệp hướng biển
Phương án kiến trúc lấy cảm hứng từ tinh thần “đồng lòng vươn khơi”, gắn hình ảnh công trình với khát vọng phát triển và hướng ra biển của Phú Quốc. Đây là cách đặt một biểu tượng đô thị bên cạnh chức năng thiết yếu: dự án phải phục vụ bộ máy công quyền trước khi trở thành điểm nhấn kiến trúc. Thiết kế bố trí tầng hầm cho hạ tầng an ninh, phòng cháy chữa cháy, khu kỹ thuật và bãi đỗ xe; các tầng nổi dành làm nơi làm việc của Đảng ủy, HĐND, UBND, Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội và phòng ban chuyên môn. Nếu tổ chức vận hành hợp lý, việc đặt các đầu mối cùng một nơi có thể giảm bất tiện khi phối hợp giữa cơ quan. Tuy nhiên, kiến trúc đẹp tự nó không bảo đảm dịch vụ hành chính tốt; hiệu quả cuối cùng phụ thuộc vào quy trình và cách phục vụ.
Tập trung cơ quan phải đi cùng thuận tiện cho dân
Lý do thực tiễn của dự án là tình trạng trụ sở các cơ quan phân tán và điều kiện làm việc còn hạn chế. Chủ tịch UBND đặc khu Trần Minh Khoa cho biết trung tâm mới nhằm hình thành nơi làm việc tập trung, tăng hiệu quả quản lý và nâng chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp. Khi các đơn vị phối hợp trong cùng một khuôn viên, người dân có thể kỳ vọng việc xử lý hồ sơ bớt vòng vèo; nhưng kỳ vọng ấy chỉ thành hiện thực nếu hướng dẫn thủ tục rõ ràng, quy trình liên thông và thời gian giải quyết được bảo đảm. Dự án vì vậy nên được nhìn như hạ tầng hỗ trợ cải cách, không phải bản thân cải cách. Thước đo quan trọng sẽ là người dân có tiếp cận dịch vụ hành chính thuận tiện hơn và doanh nghiệp có giảm được những lần đi lại không cần thiết hay không.
Thời điểm gắn với yêu cầu phát triển mới
Công trình được khởi công khi Phú Quốc chuẩn bị cho Tuần lễ Cấp cao APEC 2027, sự kiện được lãnh đạo đặc khu xem là cơ hội phát triển mới. Trung tâm được kỳ vọng vừa phục vụ hoạt động chính quyền, vừa hỗ trợ điều phối các hoạt động chính trị, hành chính và đối ngoại quan trọng. Một nguồn cho biết trụ sở hành chính Phú Quốc dự kiến hoàn thành trong năm 2027. Mốc tiến độ ấy khiến yêu cầu thi công đúng hạn và bảo đảm chất lượng càng đáng chú ý, nhưng điều quan trọng hơn là công trình phải vận hành hữu ích sau lễ khánh thành. Với dự án xây dựng Phú Quốc có quy mô lớn như vậy, thành công không nên chỉ được tính bằng số tầng hay ngày hoàn tất. Kết luận sẽ nằm ở khả năng đưa các cơ quan lại gần nhau hơn và biến sự tập trung ấy thành dịch vụ tốt hơn cho cộng đồng.
