Sống tiết kiệm cực đoan: từ nhà hoang đến tổ ấm tự cấp tự túc
Sống tiết kiệm cực đoan trong bối cảnh chi phí sinh hoạt tăng cao là kiểu lựa chọn xây dựng lối sống tối giản, ưu tiên tự cấp tự túc, giảm tối đa phụ thuộc vào chợ búa và dịch vụ, chấp nhận đổi sự tiện nghi lấy sự chủ động, kiên trì lao động mỗi ngày để kiểm soát chi tiêu và gìn giữ giá trị gia đình. Ở vùng quê Kuji thuộc tỉnh Iwate, cặp vợ chồng Eric, 48 tuổi, người Mỹ, và Azumi, 42 tuổi, quê Wakayama, đang nuôi dạy 7 người con trong một ngôi nhà cổ hơn 50 năm tuổi, từng bị bỏ hoang. Họ cải tạo nhà hoang thành tổ ấm, biến khoảng đất xung quanh thành vườn rau và chuồng gà, xây dựng lối sống tự trồng rau nuôi gà gắn với thiên nhiên. Thay vì chạy theo tiện nghi đô thị, cả gia đình chấp nhận xa thành phố, đổi nhà khang trang lấy mái nhà cũ nhưng yên tĩnh, tự do và có đất để lao động.
Bữa sáng không tốn 1 yên và triết lý ăn uống tối giản
Điểm gây choáng nhất trong câu chuyện này không phải là ngôi nhà hoang, mà là triết lý ăn uống tối giản đến mức “bữa sáng của chúng tôi không tốn đến 1 yên”, như Azumi tự hào kể. Khoảng 6h sáng, các con đã có mặt ở vườn để hái ớt chuông, dưa chuột, cà chua, nhặt trứng gà trong chuồng, chuẩn bị bữa ăn đầu tiên trong ngày. Cơm hộp mang đến trường cũng chủ yếu là rau từ vườn nhà. Đây là sống tự cấp tự túc theo nghĩa đen: cái gì có thể tự làm thì không mua. Gia đình chỉ đi chợ hai lần mỗi tháng để mua những thứ không thể tự sản xuất, như rong biển kombu và hải sản dùng trong khoảng hai tuần. Lối sống này không dành cho người thích tiện lợi, nhưng lại cho thấy khả năng kiểm soát chi phí sinh hoạt thấp nhờ tối ưu nguồn lực sẵn có.
Tự trồng rau nuôi gà, săn thú rừng: cái giá của sự độc lập
Gia đình này không chỉ tự trồng rau nuôi gà, mà còn xin giấy phép săn bắt bằng bẫy để có thêm thịt từ hươu, lợn rừng hoặc nhận từ người dân địa phương. Nhờ rau, trứng và một phần nguồn thịt tự có, chi phí ăn uống của 9 người được duy trì ở mức khoảng 60.000 yên mỗi tháng, trong khi các khoản phí sinh hoạt khác như điện, nước và chi phí trồng rau ở mức khoảng 33.000 yên. Đây là minh chứng rõ ràng rằng sống tiết kiệm cực đoan có thể hạ chi phí sinh hoạt thấp xuống đáng kể cho một gia đình ngân sách hạn chế. Tuy nhiên, cái giá phải trả là thời gian và sức lực: mỗi bữa sáng miễn phí trên giấy tờ thực ra được đổi bằng việc chăm vườn, cho gà ăn, thu hoạch, chế biến ngày này qua ngày khác. Tự do kinh tế không tự nhiên mà có, mà được trả bằng lao động liên tục của cả cha mẹ và con cái.
Cuộc sống giữa thiên nhiên: bình yên đi kèm mệt mỏi
Nhìn từ bên ngoài, cuộc sống giữa thiên nhiên với vườn rau, chuồng gà, bánh pizza tự làm từ nguyên liệu vườn nhà trong những bữa tiệc nhỏ trông rất thơ mộng. Nhưng chính các thành viên lại thừa nhận mặt tối của mô hình này. Joseph, 11 tuổi, nói việc trồng cây đôi khi khiến em thấy phiền, dù em thích chơi ngoài trời hơn sau khi rời thành phố. Con gái lớn Yukiko, 14 tuổi, thấy cuộc sống hiện tại vừa mệt vừa vất vả, chỉ tiếp tục cố gắng nhờ trải nghiệm thú vị và lời động viên từ hàng xóm. Đổi lại mức chi tiêu thấp, mọi người trong gia đình phải dành nhiều thời gian cho trồng trọt, chăn nuôi và thu hoạch. Đây là lời nhắc thực tế: sống tự cấp tự túc không phải “lối tắt” để thoát áp lực tiền bạc, mà là một sự lựa chọn kỷ luật, chấp nhận vất vả dài hạn.
Áp lực thu nhập và câu hỏi lớn cho các gia đình ngân sách hạn chế
Dù đã kéo chi phí ăn uống xuống thấp nhờ vườn rau và chuồng gà, nỗi lo lớn nhất của Eric và Azumi vẫn là thu nhập. Cả hai không làm cho bất kỳ doanh nghiệp nào, cuộc sống phụ thuộc vào tiền tiết kiệm và trợ cấp cho trẻ em. Sống tiết kiệm cực đoan giúp giảm chi phí thực phẩm, nhưng không thể thay thế các khoản chi cho học hành, y tế và tương lai của 7 người con. Theo lời Azumi, áp lực sẽ tăng lên khi những đứa trẻ lớn dần và bước vào các cấp học cao hơn. Câu chuyện này đặt ra câu hỏi cho mọi gia đình ngân sách hạn chế: nếu chọn tự cấp tự túc để giảm chi phí sinh hoạt thấp, bạn có kế hoạch dài hạn nào cho giáo dục, sức khỏe và thu nhập ổn định? Không có mô hình hoàn hảo; điều quan trọng là dám nhìn thẳng vào cả ưu điểm lẫn giới hạn trước khi thay đổi lối sống.
