Dự trữ khẩn cấp là phương án tự bảo vệ, không phải lời báo động
Dự trữ nhu yếu phẩm khẩn cấp là việc mỗi hộ gia đình chuẩn bị sẵn thực phẩm, nước uống, thuốc men và vật dụng thiết yếu để duy trì sinh hoạt khi nguồn cung hoặc dịch vụ công cộng tạm thời gián đoạn. Khuyến nghị này không đồng nghĩa chính phủ dự báo một thảm họa sắp xảy ra; đó là cách giảm phụ thuộc vào cứu trợ trong những ngày đầu biến cố.
Ít nhất 33 quốc gia đã ban hành hướng dẫn để các gia đình chuẩn bị cho tình huống khẩn cấp. Pháp và Anh khuyên dự trữ đủ dùng ít nhất 72 giờ; Canada, Nhật Bản, Mexico và Hà Lan cũng khuyến nghị mức ba ngày. Đức đặt mục tiêu cao hơn, tối đa 10 ngày, nhưng xem ba ngày là bước khởi đầu thực tế với những gia đình chưa thể chuẩn bị nhiều hơn.
Các mốc này không phải cuộc đua tích trữ. Giá trị của một lượng thực phẩm sinh tồn vừa đủ nằm ở khả năng giúp gia đình có thời gian xử lý tình huống, trong lúc lực lượng cứu hộ tập trung vào người cần trợ giúp khẩn cấp nhất.

Rủi ro không chỉ là thiên tai
Động đất, sóng thần, bão, cháy rừng và thời tiết khắc nghiệt có thể làm tê liệt giao thông, cửa hàng và dịch vụ công cộng. Nhưng danh sách rủi ro ngày càng rộng: mất điện kéo dài, gián đoạn liên lạc, tấn công mạng, thông tin sai lệch và xung đột vũ trang đều có thể khiến sinh hoạt thường ngày bị đảo lộn.
Liên minh châu Âu triển khai chiến lược chuẩn bị ứng phó khủng hoảng từ tháng 3/2025, trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị, nguy cơ xung đột và thảm họa liên quan đến biến đổi khí hậu gia tăng. Đây là lý do hợp lý để khuyến nghị chuẩn bị trước: khi điện, nước, điện thoại hoặc Internet ngừng hoạt động, việc mua sắm và liên lạc có thể khó khăn đúng lúc nhu cầu tăng cao.
Nhật Bản vốn thường xuyên đối mặt động đất, sóng thần, bão và núi lửa nên khuyến nghị dự trữ ít nhất ba ngày, lý tưởng là một tuần. Giới chức nước này lưu ý hướng dẫn là biện pháp phòng ngừa dài hạn, không phải cảnh báo về một sự kiện cụ thể trong tháng 11.
Những khuyến nghị cụ thể và điều cần có trong nhà
Ngày 22/10, chính phủ Anh khởi động chiến dịch “Hãy sẵn sàng”, khuyến khích các gia đình chuẩn bị cho khả năng điện, nước, dịch vụ di động và Internet bị gián đoạn trong ba ngày. Chương trình nâng cao nhận thức này dự kiến kéo dài ba năm. Bộ trưởng An ninh Anh Dan Jarvis cho rằng chuẩn bị trước có thể giảm áp lực cho lực lượng ứng phó, để họ ưu tiên người cần hỗ trợ nhất.
Ngày 3/11, Cục Phòng chống và Giảm nhẹ Thiên tai Thái Lan kêu gọi mỗi gia đình chuẩn bị túi ứng phó đủ dùng trong 72 giờ đầu sau thảm họa. Túi sinh tồn nên gọn nhẹ, chống nước, dễ mang theo và được kiểm tra định kỳ; vật dụng có thể gồm thực phẩm, nước uống, thuốc men, thiết bị liên lạc, giấy tờ quan trọng, tiền mặt và quần áo.
Danh sách thiết thực thường bắt đầu từ nước đóng chai, thực phẩm không dễ hư hỏng, thuốc thiết yếu, đèn pin, pin dự phòng và radio. Hướng dẫn của Mỹ gợi ý khoảng 4 lít nước mỗi người mỗi ngày cho nhu cầu uống và vệ sinh. Các gia đình cũng nên tính đến thuốc kê đơn và nhu cầu riêng của trẻ em, người cao tuổi, người khuyết tật hoặc vật nuôi.

Chuẩn bị vừa sức để giảm bị động
Lời khuyên hữu ích không phải là gom thật nhiều đồ, mà là chuẩn bị theo số người trong nhà, điều kiện bảo quản và nhu cầu riêng. Nếu mục tiêu 10 ngày quá sức, bắt đầu với ba ngày là lựa chọn thực tế. Thực phẩm cần phù hợp với cách ăn của gia đình và có thể sử dụng khi mất điện; nước, thuốc và phương tiện chiếu sáng cũng cần được kiểm tra thường xuyên.
Chuẩn bị ứng phó thiên tai và sự cố an ninh còn cần một phương án liên lạc khi mạng di động hoặc Internet không hoạt động. Giấy tờ quan trọng, đèn pin và radio giúp bộ dự trữ hữu ích hơn một túi đồ ăn đơn thuần. Mục tiêu là để mỗi hộ tự duy trì những nhu cầu căn bản trong lúc chờ hỗ trợ, chứ không thay thế hệ thống cứu hộ.
Chính phủ khuyên dự trữ vì các cú sốc khác nhau có thể cùng dẫn đến một kết quả: sinh hoạt bị gián đoạn. Một lượng nhu yếu phẩm vừa đủ không loại bỏ rủi ro, nhưng giúp gia đình bớt hoảng loạn, giảm áp lực lên lực lượng ứng cứu và có thêm thời gian hành động. Chuẩn bị sớm, có kế hoạch và phù hợp khả năng là cách ứng phó đáng tin cậy hơn mua sắm trong khủng hoảng.






