VNeID đang chuyển từ ứng dụng định danh thành nền tảng dịch vụ
VNeID là nền tảng định danh điện tử quốc gia, nơi người dân có thể quản lý giấy tờ, thực hiện thủ tục và tiếp cận các dịch vụ thiết yếu trên cùng một ứng dụng. Tại TP.HCM, hướng mở rộng này đáng chú ý vì giá trị của chuyển đổi số phải được đo bằng số lần đi lại và kê khai người dân không còn phải thực hiện, chứ không phải số tính năng được thêm vào. Theo báo cáo của Công an TP.HCM, ứng dụng hiện tích hợp 42 nhóm thủ tục, tính năng trong các lĩnh vực dịch vụ công, giấy tờ cá nhân, thanh toán điện tử và tương tác với cơ quan nhà nước. Được triển khai từ năm 2022 gắn với Đề án 06, VNeID đã phát triển vượt khỏi vai trò xác thực danh tính. Các tiện ích VNeID vì thế chỉ phát huy tác dụng khi được đưa vào quy trình thực tế, thay vì nằm riêng lẻ trong ứng dụng.
Trong thủ tục hành chính, người dân có thể xử lý việc cư trú, căn cước, lý lịch tư pháp, đăng ký phương tiện, hộ chiếu và một số dịch vụ công liên thông. Kết nối các thủ tục như khai sinh, đăng ký thường trú, cấp căn cước, bảo hiểm y tế; hoặc khai tử và giải quyết chế độ tử tuất, giúp hạn chế khai lại cùng thông tin và giảm thời gian đi lại. Đây là lợi ích thiết thực hơn việc chỉ thay tờ giấy bằng một màn hình: dữ liệu được dùng lại giữa các bước, nếu hệ thống và quy trình phối hợp tốt.
Giao thông số: nhiều lựa chọn hơn, nhưng cần phân biệt phạm vi
Giữa tháng 9/2026, Trung tâm Dữ liệu quốc gia về dân cư phối hợp với Công ty cổ phần dịch vụ và giải pháp công nghệ Gotrust ra mắt Nền tảng giao thông tập trung và triển khai thí điểm trên VNeID. Nền tảng cho phép tìm chuyến bay, so sánh giá và hạng vé giữa các hãng, thanh toán bằng những phương thức được hỗ trợ, rồi nhận vé điện tử và hóa đơn điện tử. Người dùng cũng có thể tra cứu bãi đỗ xe gần vị trí của mình, xem chỗ trống, biểu phí và chỉ đường; một tiện ích khác hỗ trợ quản lý vé và hành trình. Đây là nhóm VNeID giao thông có phạm vi rộng hơn một tính năng bán vé, nhưng người dân nên lưu ý nền tảng được mô tả là đang thí điểm.
Ở TP.HCM, hướng kết nối giao thông công cộng tập trung vào xe buýt và metro: định danh hành khách, mua vé, dùng vé điện tử và tiến tới liên thông dịch vụ. Hai hướng này bổ sung cho nhau, nhưng không nên hiểu mọi tiện ích đã đồng loạt hoạt động trên toàn quốc. Theo thông tin về nền tảng thí điểm, người dân được khuyến nghị cập nhật VNeID lên phiên bản mới nhất để trải nghiệm dịch vụ giao thông số. Cách triển khai theo từng dịch vụ và địa bàn khiến việc nêu rõ tính năng nào đang dùng được ở đâu quan trọng không kém việc tích hợp thêm chức năng.
Y tế, giáo dục và an sinh: giấy tờ điện tử phải dùng được
Ở lĩnh vực y tế, VNeID tích hợp thông tin bảo hiểm y tế và sổ sức khỏe điện tử để người dân quản lý dữ liệu khám, chữa bệnh; trong giáo dục, ứng dụng có thể lưu học bạ, văn bằng và chứng chỉ. Các dữ liệu này hữu ích nhất khi được cơ sở liên quan chấp nhận để tra cứu, xác minh, thay cho việc yêu cầu người dân mang bản giấy trong những tình huống được phép. VNeID còn tích hợp căn cước, giấy phép lái xe, đăng ký phương tiện, bảo hiểm xã hội và một số thông tin cá nhân khác; giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, đăng kiểm phương tiện, giấy khai sinh và chữ ký số cá nhân cũng được bổ sung để hỗ trợ giao dịch điện tử.
Với an sinh xã hội, người dùng có thể tích hợp tài khoản thanh toán và đăng ký tài khoản nhận lương hưu, trợ cấp cùng các khoản chi trả theo quy định. Các bản cập nhật gần đây bổ sung 12 tính năng, tiện ích phục vụ đời sống, trong đó có kết nối thân nhân liệt sĩ để hỗ trợ tra cứu, xác minh thông tin. Dù vậy, tích hợp dữ liệu không đồng nghĩa mọi giấy tờ điện tử đều được chấp nhận trong mọi giao dịch. Người dân vẫn cần kiểm tra phạm vi pháp luật cho phép và tình trạng triển khai của từng dịch vụ.
Chỉ đạo bỏ yêu cầu giấy đã tích hợp là phép thử quan trọng
Chỉ thị 24/CT-TTg do Thủ tướng Phạm Minh Chính ký ngày 13/9/2025 nêu rõ cơ quan không yêu cầu công dân nộp hoặc xuất trình bản chính, bản sao giấy tờ đã tích hợp trên VNeID khi người dân xuất trình thông tin tương ứng trên ứng dụng. Mục tiêu của chỉ đạo này rất cụ thể: giảm giấy tờ và tránh cảnh dữ liệu đã số hóa nhưng người dân vẫn phải mang thêm hồ sơ để “cho chắc”. Chỉ thị cũng đặt mục tiêu trong tháng 10/2025 hoàn thành triển khai thủ tục bay bằng VNeID tại toàn bộ sân bay nội địa. Đây là chủ trương và mốc mục tiêu được nêu trong nguồn, không nên diễn giải thành bảo đảm rằng mọi quy trình đã vận hành đồng nhất.
Hiệu quả cuối cùng phụ thuộc vào việc cơ quan tiếp nhận có thực hiện đúng, quy trình có được rà soát và hạ tầng có hoạt động ổn định hay không. Người dân nên cập nhật ứng dụng, kiểm tra giấy tờ đã tích hợp và xuất trình thông tin phù hợp khi làm thủ tục; nếu vẫn bị yêu cầu nộp giấy tờ đã có trên VNeID trái với chỉ đạo, có thể phản ánh để cơ quan xem xét. Mở rộng dịch vụ VNeID là hướng đi đáng ủng hộ, nhưng thước đo phải là trải nghiệm tại quầy và trên hệ thống: ít kê khai lại, ít đi lại, không bị buộc quay về với giấy tờ chỉ vì quy trình chưa theo kịp công nghệ.
