Dòng vốn Đan Mạch đang chuyển từ mở rộng quy mô sang nâng cấp năng lực
Đầu tư Đan Mạch tại Việt Nam là dòng vốn từ các doanh nghiệp Đan Mạch vào sản xuất và hoạt động kinh doanh, ngày càng gắn với công nghệ, năng lực lao động và yêu cầu phát triển bền vững. Hai kế hoạch của Carlsberg và Spectre cho thấy dòng vốn này không đi theo một khuôn mẫu: một bên nâng cấp ngành bia đã hiện diện lâu năm, bên kia xây dựng cơ sở dệt may tự động hóa cao. Trong chuyến thăm cấp Nhà nước tới Đan Mạch từ ngày 19 đến 21/10/2026, Tổng giám đốc Carlsberg Jacob Aarup-Andersen tái khẳng định Việt Nam là thị trường tăng trưởng trọng điểm của tập đoàn. Carlsberg trao thư ý định đầu tư cho lãnh đạo Huế và Đà Nẵng, còn Spectre khánh thành nhà máy thứ tư tại Việt Nam ngày 30/10/2026. Thời điểm này cũng có ý nghĩa: hai nước nâng quan hệ lên Đối tác Chiến lược Toàn diện trong tháng 10/2026, tạo thêm cơ sở để mở rộng hợp tác kinh tế.
Carlsberg đặt cược vào cơ sở sản xuất và chuỗi cung ứng lâu năm
Carlsberg Việt Nam dự kiến đầu tư khoảng 65 triệu USD vào nhà máy bia Phú Bài tại Huế trong giai đoạn 2026-2031. Trọng tâm là hiện đại hóa dây chuyền, ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số và xanh, đồng thời cải thiện năng lực chuỗi cung ứng. Đây là bước tiếp nối đợt mở rộng gần 90 triệu USD được khánh thành năm 2025, giúp tăng hơn 50% công suất hằng năm và đưa Phú Bài thành cơ sở sản xuất bia lớn nhất của Carlsberg tại châu Á. Lựa chọn của tập đoàn thiên về chiều sâu: củng cố tài sản hiện hữu thay vì chỉ mở thêm địa điểm. Tại Đà Nẵng, kế hoạch tập trung vào hoạt động thương mại, logistics hiện đại và vận tải xanh. Với hơn 30 năm hiện diện tại Việt Nam, Carlsberg đặt đầu tư dài hạn, đổi mới công nghệ và sản xuất bền vững làm trọng tâm; đây là nền tảng để địa phương hưởng lợi ngoài hoạt động sản xuất.
Spectre xây nhà máy thông minh, gắn tự động hóa với kỹ năng lao động
Spectre chọn hướng khác: đầu tư 30 triệu USD cho nhà máy Hưng Yên 2 tại Khu công nghiệp Sông Trà, trên diện tích khoảng 5 ha. Cơ sở này đưa tổng vốn đầu tư của doanh nghiệp tại Việt Nam lên hơn 60 triệu USD và dự kiến tạo việc làm cho 2.000-3.000 lao động khi vận hành ổn định. Doanh nghiệp định hướng đây là nhà máy thông minh đi đầu về tự động hóa trong hệ thống của mình, với kiểm tra vải thông minh, kho tự động, robot vận chuyển nội bộ và phần mềm quản trị kết nối dữ liệu sản xuất, đơn hàng, vận hành. Hình ảnh nhà máy mới cũng phản ánh tham vọng nâng cấp sản xuất dệt may.
Tự động hóa không đồng nghĩa với gạt bỏ vai trò người lao động: Spectre cho biết công nghệ nhằm cải thiện chất lượng, điều kiện làm việc và hiệu quả, đồng thời tạo thêm vị trí kỹ thuật cần kỹ năng cao. Nhà máy đạt LEED Gold, sử dụng điện mặt trời và thu hồi nước mưa; theo ước tính của doanh nghiệp, các giải pháp này có thể giảm khoảng 1.600 tấn CO₂ mỗi năm so với vận hành thông thường. Điều đó khiến dự án nổi bật không chỉ vì công nghệ, mà còn vì cách thiết kế sản xuất gắn với tiêu chuẩn môi trường và đào tạo.
Khác lĩnh vực, cùng phép thử về năng lực triển khai
So sánh hai dự án cho thấy doanh nghiệp Đan Mạch đang theo đuổi hai con đường bổ sung cho nhau. Carlsberg dựa vào quy mô và kinh nghiệm để nâng cấp nhà máy bia, thương mại và logistics; Spectre đưa tự động hóa, quản trị dữ liệu và tiêu chuẩn xanh vào ngành may mặc vốn sử dụng nhiều lao động. Cả hai đều cho thấy lợi thế chi phí không còn đủ để thuyết phục nhà đầu tư. Hạ tầng, năng lượng tái tạo, lao động có kỹ năng và môi trường kinh doanh ổn định ngày càng quan trọng, nhất là với doanh nghiệp vừa và nhỏ có ít nguồn lực hơn tập đoàn đa quốc gia. Hiện có hơn 100 doanh nghiệp vừa và nhỏ Đan Mạch hoạt động tại Việt Nam, trong khi Đan Mạch có hơn 180 dự án đầu tư với tổng vốn đăng ký vượt 2,5 tỷ USD. Cơ hội tiếp theo nằm ở khả năng doanh nghiệp Việt tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng, chứ không chỉ cung cấp lao động.
Kết luận, kế hoạch của Carlsberg và nhà máy Spectre Hưng Yên không phải hai phiên bản của cùng một chiến lược, mà là hai phép thử cho sức hút đầu tư của Việt Nam: một bên cần nâng cấp hiệu quả và giảm tác động môi trường ở quy mô lớn, bên kia cần chứng minh sản xuất thông minh có thể vận hành cùng lực lượng lao động được đào tạo tốt. Việt Nam sẽ giữ được dòng vốn này nếu biến cam kết xanh và công nghệ thành điều kiện thực tế tại nhà máy, trong chuỗi cung ứng và trên thị trường lao động.
