Làn sóng K-action mới: từ phòng khách Hàn Quốc tới bảng xếp hạng toàn cầu
Hiện tượng phim truyền hình Hàn Quốc trên nền tảng streaming và sóng truyền hình nội địa là sự bùng nổ đồng thời của nội dung K-action và melodrama, trong đó các tác phẩm mới như ‘Kim Bu-jang’ và ‘Apartment’ vừa phá kỷ lục tỷ suất người xem trong nước, vừa chiếm lĩnh bảng xếp hạng phim Hàn Quốc Netflix ngoài lãnh thổ, qua đó tái định nghĩa sức ảnh hưởng của K-content trên thị trường giải trí toàn cầu. Sự bùng nổ này không phải tai nạn nhất thời mà là kết quả của một chiến lược nội dung tiến hóa, nơi các nhà sản xuất Hàn Quốc học cách nói chuyện với khán giả toàn cầu bằng nhịp phim nhanh, cấu trúc thể loại linh hoạt và nhân vật đủ chiều sâu để vượt qua rào cản ngôn ngữ. Khi OTT toàn cầu và màn hình phòng khách trong nước cùng lúc chao đảo, câu hỏi cần đặt ra không còn là “K-drama có trụ nổi không” mà là “ai sẽ kịp thích nghi với tiêu chuẩn mới do Hàn Quốc đặt ra”.
‘Kim Bu-jang’: Khi K-action biến thành ngôn ngữ chung của người xem thế giới
‘Kim Bu-jang’ không chỉ là cú trở lại của So Ji-seob, mà là lời tuyên ngôn mới của K-action streaming: hoặc đủ mạnh để toàn cầu hóa, hoặc bị bỏ lại trên trang webtoon. Theo dữ liệu từ Tudum, series này đạt 10,5 triệu lượt xem trong giai đoạn 29 đến 5, qua đó đứng số 1 mảng TV không nói tiếng Anh trong Top 10 toàn cầu của Netflix. Nói cách khác, đây là phim Hàn Quốc Netflix ít phải “giải thích” nhất: tuyến truy bắt con gái mất tích, người cha từng là đặc vụ bí mật, chuỗi hành động nặng đô gắn chặt với tình phụ tử – tất cả được đóng gói như một blockbuster Hollywood nhưng mang nhịp cảm xúc Hàn. Điều đáng nói hơn là cú đúp nội địa: phát trên SBS, chỉ sau 4 tập phim đã vượt mốc 21,6% tỷ lệ người xem, trở thành kỷ lục cao nhất của phim truyền hình Hàn Quốc phát sóng trong năm và xếp thứ ba trong lịch sử khung giờ thứ Sáu – Thứ Bảy của đài này. Đây là câu trả lời rõ ràng cho hoài nghi rằng khi khán giả đổ lên OTT, truyền hình truyền thống sẽ mất sạch sức hút. ‘Kim Bu-jang’ chứng minh ngược lại: một nội dung đủ mạnh có thể vừa là “event” quốc gia trên sóng TV, vừa là điểm hẹn toàn cầu trên streaming – với điều kiện nó dám chơi lớn, đẩy hành động lên tới giới hạn nhưng vẫn bám chặt vào cảm xúc phổ quát.
‘Apartment’: JTBC chứng minh melodrama xã hội vẫn là vũ khí hạng nặng
Trong khi ‘Kim Bu-jang’ đánh chiếm thị trường bằng hành động, ‘Apartment’ của JTBC lại chọn con đường ngược dòng: kịch tính đời thường, chính trị cư dân và tham nhũng quỹ bảo trì. Kết quả là, chỉ sau 4 tập phát sóng, tỷ suất người xem JTBC cho bộ phim này đã vượt mốc 6% và chiếm vị trí số 1 trong cùng khung giờ trên tất cả các kênh, kể cả đài mặt đất. Đây không đơn thuần là con số đẹp, mà là bằng chứng rằng khán giả Hàn Quốc vẫn khát những câu chuyện soi chiếu quyền lực ở cấp độ gần gũi nhất – khu chung cư mình đang sống. Tiếng vang của ‘Apartment’ không dừng ở biên giới: ngay sau khi ra mắt, tác phẩm leo lên hạng 1 mục Series Top10 tại Hàn trên Netflix, đồng thời nằm trong nhóm dẫn đầu bảng xếp hạng mức độ thảo luận TV và OTT của Fundex. Câu chuyện về Park Hae-gang – cựu trùm xã hội đen đi tranh cử chủ tịch hội cư dân để giành quỹ bảo trì – cho thấy JTBC hiểu rất rõ một sự thật: nếu OTT là nơi người xem tìm cảm giác “toàn cầu”, thì truyền hình cáp vẫn có thể thắng lớn bằng cách nhắm thẳng vào nỗi bức xúc nội địa. Khi nhân vật Seo Kang-won của Bek Hyunjin bị bóc trần tham nhũng rồi sụp đổ bằng một cảnh kết đầy ẩn dụ, bộ phim nhắc người xem rằng melodrama Hàn vẫn biết cách dùng bi kịch để phanh phui cấu trúc quyền lực.
Cuộc đua OTT – truyền hình: Hàn Quốc biến cạnh tranh thành hệ sinh thái
Điểm đáng chú ý nhất trong cơn bùng nổ hiện tại không phải là kỷ lục riêng lẻ, mà là cách hệ sinh thái nội dung Hàn Quốc biến cạnh tranh thành cộng sinh. ‘Kim Bu-jang’ vừa là phim Hàn Quốc Netflix dẫn đầu mảng chương trình không nói tiếng Anh, vừa là kỷ lục gia trên sóng SBS; ‘Apartment’ vừa chiếm đỉnh tỷ suất người xem JTBC cuối tuần, vừa leo lên vị trí số 1 Series Top10 trong nước trên cùng nền tảng streaming. Đây là mô hình mà nhiều thị trường khác chưa làm được: thay vì xem streaming và truyền hình là kẻ thù, Hàn Quốc biến mỗi kênh phát sóng thành đường băng dẫn khán giả sang nền tảng kia. Nội dung K-action tiếp tục chinh phục màn hình phòng khách toàn cầu vì không chịu đứng yên: bên cạnh ‘Kim Bu-jang’, các series như ‘Cham-gyo-yuk’ hay ‘The Son at the End of the Line’ vẫn giữ vị trí cao trong Top 10 không nói tiếng Anh, cho thấy K-nội dung không có thời gian chững lại và đang mở rộng lãnh thổ liên tục. Đáng chú ý, ngay cả một series Nhật như ‘Gas-in-human’ do đạo diễn Hàn Yeon Sang-ho làm tổng quản lý sản xuất cũng lọt Top, chứng minh nhà sáng tạo Hàn đã bước sang vai trò “kiến trúc sư” cho nội dung khu vực. Nói cách khác, cuộc đua OTT – truyền hình tại Hàn không còn là trò kéo co: đó là mạng lưới đường dẫn, nơi một cú hit có thể đồng thời nuôi sống nhiều nền tảng.
Kết luận: Chuẩn mực mới của phim truyền hình Hàn Quốc
‘Kim Bu-jang’ và ‘Apartment’ đang làm rõ một chuẩn mực mới: phim truyền hình Hàn Quốc không thể chỉ nhắm tới một thị trường đơn lẻ. Mọi dự án từ giờ buộc phải nghĩ đồng thời về hai sân khấu – sóng truyền hình và streaming toàn cầu – nếu không muốn bị bỏ xa. K-action streaming với hành động dữ dội, nhịp phim nhanh, cấu trúc genre lai tạp đang trở thành “cửa trước” kéo khán giả quốc tế vào K-content. Còn những melodrama xã hội như ‘Apartment’ giữ vai trò “cửa sau”, neo khán giả bằng những vấn đề gắn với đời sống thực, được kể bằng nhịp phim quen thuộc của truyền hình Hàn. Điều đó cũng có nghĩa: thời của những bộ phim làm cho vui, sống nhờ khung giờ thuận lợi đã qua. Khi bảng xếp hạng Netflix và bảng tỷ suất người xem trong nước cùng phản ánh áp lực cạnh tranh, mỗi tác phẩm mới buộc phải trả lời ba câu hỏi ngay từ kịch bản: có đủ mạnh để thành sự kiện trong nước không; có đủ phổ quát để được dịch sang ngôn ngữ toàn cầu không; và có đủ khác biệt để không bị chôn vùi trong biển nội dung K đang ngày càng đông đúc. Ai trả lời “có” cho cả ba, như ‘Kim Bu-jang’ và ‘Apartment’, người đó sẽ viết tiếp luật chơi.
