Tin nhắn VssID giả có thể mở đường cho mã độc
Lừa đảo qua Zalo là thủ đoạn dùng tin nhắn, tài khoản hoặc đường dẫn giả mạo để dụ người dùng tiết lộ thông tin, cài mã độc hay chuyển tiền cho kẻ gian. Mối nguy không nằm ở vẻ ngoài của tin nhắn mà ở hành động nó thúc giục bạn thực hiện. Kẻ gian có thể giả danh cán bộ bảo hiểm xã hội hoặc công an, yêu cầu cập nhật thẻ bảo hiểm y tế hay nhận tiền hoàn trả, rồi gửi liên kết hoặc mã QR dẫn tới tệp VssID giả có đuôi APK. Nếu cài ứng dụng và cấp quyền trợ năng, mã độc VssID có thể giúp chúng điều khiển điện thoại, lấy mã OTP và chiếm đoạt tiền trong tài khoản ngân hàng. Đây không phải lời mời cập nhật vô hại: một yêu cầu cài ứng dụng ngoài cửa hàng chính thức có thể trao quyền quá lớn cho người lạ. Không cài tệp APK nhận qua tin nhắn, không quét mã QR không rõ nguồn gốc và chỉ tải ứng dụng từ CH Play hoặc App Store.
Thiệp cưới trực tuyến giả: Đừng đăng nhập để xem
Một lời mời cưới có thể trông thân quen, nhưng đường dẫn đi kèm vẫn cần được kiểm tra. Công an phường Mỹ Thới cảnh báo các đối tượng lợi dụng thói quen gửi thiệp cưới trực tuyến để phát tán link độc hại qua Zalo và Facebook, nhằm chiếm tài khoản mạng xã hội và tiền trong tài khoản ngân hàng. Trang giả có thể yêu cầu đăng nhập lại hoặc nhập mật khẩu, số điện thoại và mã OTP để xem thiệp. Một số link còn dẫn tới ứng dụng chứa mã độc, xin quyền truy cập tin nhắn, danh bạ hoặc quyền trợ năng; từ đó kẻ gian có thể lấy thông tin bảo mật và thực hiện giao dịch trái phép. Vì vậy, đừng coi việc biết tên người gửi là bằng chứng link an toàn. Hãy hỏi người gửi qua kênh khác trước khi mở; tuyệt đối không cung cấp OTP hay thông tin cá nhân trên trang vừa được gửi đến.
Chiếm tài khoản Zalo hoặc giả danh lãnh đạo để thúc chuyển tiền
Tin nhắn Zalo giả không phải lúc nào cũng đến từ một tài khoản xa lạ. Kẻ gian có thể chiếm tài khoản Zalo của lãnh đạo hoặc dùng tài khoản khác với tên và ảnh tương tự, sau khi tìm hiểu quan hệ công việc, để tiếp cận nhân viên. Chúng thường mở đầu bằng trao đổi bình thường rồi nhờ nhận tiền, mua quà hoặc thanh toán hộ; một kịch bản còn yêu cầu nhân viên chuyển khoản theo mã QR của tài khoản giả danh cửa hàng. Đây là lý do không nên xem tên hiển thị hay lịch sử trò chuyện là xác thực. Khi có yêu cầu tạm ứng hoặc chuyển tiền gấp, hãy gọi số đã lưu từ trước hoặc gặp trực tiếp người yêu cầu, rồi kiểm tra kỹ tên chủ tài khoản và người thụ hưởng. Doanh nghiệp nên có quy trình xác minh độc lập cho mọi giao dịch tài chính, nhất là yêu cầu bất thường. Không chuyển tiền chỉ dựa trên tin nhắn mạng xã hội, kể cả khi người nhắn có vẻ là lãnh đạo hoặc đồng nghiệp.
Nếu nghi đã cài mã độc hoặc để lộ thông tin, hãy ngắt kết nối mạng trên thiết bị nghi nhiễm, dùng thiết bị an toàn đổi mật khẩu và liên hệ ngân hàng để khóa tài khoản hoặc ngăn giao dịch. Lưu lại tin nhắn, hình ảnh và chứng từ, rồi trình báo cơ quan công an gần nhất. Tốc độ xử lý quan trọng, nhưng xác minh trước khi bấm link hay chuyển tiền vẫn là hàng rào hữu hiệu nhất.
