Tín hiệu cảnh báo: Mỹ phẩm nội địa không còn là vùng an toàn tuyệt đối
Cảnh báo an toàn mỹ phẩm nội địa là việc cơ quan quản lý công bố, đình chỉ lưu hành hoặc thu hồi các sản phẩm làm đẹp sản xuất trong nước hoặc nhập khẩu khi phát hiện vi phạm về công bố, công thức, chất lượng hay điều kiện kinh doanh, nhằm giảm thiểu rủi ro sức khỏe cho người tiêu dùng và buộc doanh nghiệp phải tuân thủ đúng quy định pháp luật hiện hành. Cốt lõi của làn sóng xử lý lần này là một thông điệp rất rõ: người tiêu dùng không được phép thờ ơ với những gì đang dùng trên da, tóc và vùng nhạy cảm mỗi ngày. Khi Bộ Y tế phải ra tay với nhiều mỹ phẩm bị thu hồi cùng lúc, đó không chỉ là câu chuyện pháp lý của doanh nghiệp, mà là bài kiểm tra ý thức tự bảo vệ sức khỏe của từng cá nhân trong thời đại mua sắm online bùng nổ.
Danh sách mỹ phẩm bị thu hồi: Dầu gội, sữa tắm, nước rửa tay và dung dịch vệ sinh
Điểm đáng lo là loạt mỹ phẩm nội địa vi phạm lần này không phải sản phẩm xa lạ, mà chính là các món gia đình dùng hàng ngày: dầu gội, sữa tắm, dầu xả, nước rửa tay và dung dịch vệ sinh phụ nữ. Cục Quản lý Dược đã đình chỉ lưu hành và thu hồi trên toàn quốc 5 sản phẩm do Công ty TNHH mỹ phẩm Bảo Lợi sản xuất, gồm CURIA – dầu gội và 4 sản phẩm thương hiệu VLIACARE là sữa tắm, dầu gội, dầu xả, nước rửa tay, do các đơn vị khác chịu trách nhiệm đưa ra thị trường. Lý do là các mỹ phẩm này có công thức không đúng với hồ sơ công bố, tức là khác với những gì doanh nghiệp cam kết với cơ quan quản lý. Cùng lúc, dung dịch vệ sinh phụ nữ Thảo dược Victory loại 300ml cũng bị thu hồi trên toàn quốc do không đạt chỉ tiêu giới hạn vi sinh vật. Những vi phạm này chạm trực tiếp vào vấn đề an toàn sức khỏe, không còn là lỗi kỹ thuật trên giấy tờ.
Make Sense và lỗ hổng trên TikTok Shop, sàn thương mại điện tử
Song song với nhóm mỹ phẩm bị thu hồi, một câu chuyện khác phơi bày lỗ hổng quản lý trên các nền tảng bán hàng online: sản phẩm xịt tóc mang nhãn hiệu Make Sense. Cơ quan quản lý khẳng định sản phẩm xịt tóc Make Sense chưa đủ điều kiện lưu thông trên thị trường vì không có tên trong hệ thống cấp số tiếp nhận Phiếu công bố sản phẩm mỹ phẩm nhập khẩu kết nối Hải quan một cửa quốc gia. Dù vậy, các tài khoản KOC vẫn livestream, gắn giỏ hàng, chốt đơn trên TikTok với lượt xem lên tới hàng chục triệu, trong đó có tài khoản hơn 83.000 người theo dõi khẳng định đây là hàng nội địa Trung Quốc. Việc các sàn thương mại điện tử và nền tảng mạng xã hội cho phép kinh doanh sản phẩm chưa đủ điều kiện lưu thông đã buộc Cục Quản lý Dược yêu cầu kiểm tra, gỡ bỏ thông tin và xử lý các sản phẩm trái phép Bộ Y tế đã xác định vi phạm. Đây là lời nhắc thẳng thắn: mua hàng trên livestream không thể thay thế kiểm tra pháp lý.
Người tiêu dùng cần làm gì ngay bây giờ?
Trước làn sóng mỹ phẩm bị thu hồi, việc chờ cơ quan chức năng kiểm tra từng cửa hàng là không đủ; người dùng phải chủ động kiểm tra tủ đồ của mình. Cục Quản lý Dược đã đề nghị các cơ sở ngừng ngay việc kinh doanh, sử dụng 5 sản phẩm dầu gội, sữa tắm, dầu xả, nước rửa tay nói trên và trả lại cơ sở cung ứng. Về phía cá nhân, bước một là đọc kỹ tên thương hiệu, loại sản phẩm, số tiếp nhận công bố (nếu có in trên bao bì) để đối chiếu với danh sách thông báo; nếu trùng, hãy dừng sử dụng ngay, liên hệ nơi mua để trả sản phẩm hoặc chờ hướng dẫn thu hồi. Bước hai, nếu trong nhà có dung dịch vệ sinh phụ nữ Thảo dược Victory dung tích 300ml, cần kiểm tra số lô 010426 và ngày sản xuất 15/6/2026; nếu đúng, tuyệt đối không tiếp tục dùng và tách riêng khỏi khu vực sinh hoạt. Cuối cùng, với mọi sản phẩm xịt tóc Make Sense đang dùng hoặc có ý định mua, người tiêu dùng nên coi đó là sản phẩm trái phép Bộ Y tế đã cảnh báo và dừng mua cho đến khi có thông tin công bố hợp pháp rõ ràng.
- Kiểm tra lại toàn bộ dầu gội, sữa tắm, dầu xả, nước rửa tay, dung dịch vệ sinh phụ nữ đang dùng; so tên sản phẩm với danh sách vi phạm.
- Dừng sử dụng ngay sản phẩm trùng tên; liên hệ nơi mua để hỏi quy trình trả hàng hoặc chờ thông báo thu hồi cụ thể.
- Lưu lại ảnh bao bì, số lô, ngày sản xuất để đối chiếu khi có thêm thông tin từ cơ quan quản lý.
- Hạn chế mua mỹ phẩm qua livestream, tài khoản cá nhân; ưu tiên kênh có thông tin công bố rõ ràng.
- Khi da, tóc hay vùng nhạy cảm có dấu hiệu kích ứng sau khi dùng sản phẩm nghi ngờ, cần đi khám và mang sản phẩm theo.
Kết luận: Đừng đánh cược sức khỏe với dầu gội, sữa tắm mỗi ngày
Điểm chung của những vụ việc này là sự “lỏng tay” từ cả phía doanh nghiệp và một phần người tiêu dùng. Doanh nghiệp thay đổi công thức so với hồ sơ công bố, hoặc đưa sản phẩm ra thị trường khi chưa có công bố, đã xem nhẹ các rào chắn pháp lý vốn được thiết lập để bảo vệ sức khỏe cộng đồng. Người mua, vì tâm lý chuộng rẻ, tin vào lời quảng cáo của KOC, lại tiếp tay cho các sản phẩm trái phép Bộ Y tế đã phải vào cuộc xử lý. Mỹ phẩm nội địa vi phạm nhắc ta rằng khái niệm "hàng nội địa" không đồng nghĩa với an toàn. Muốn tránh rủi ro từ dầu gội sữa tắm giả và các sản phẩm kém chuẩn, không còn cách nào khác ngoài việc đọc kỹ thông tin, kiểm tra nguồn gốc và sẵn sàng bỏ đi một chai mỹ phẩm có dấu hiệu bất thường, thay vì tiếp tục đánh cược bằng da, tóc và sức khỏe của chính mình.
