Giảm trừ thuế giáo dục: cơ hội tiết kiệm nhưng không tự đến
Giảm trừ thuế giáo dục là chính sách cho phép cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương, tiền công được trừ một phần chi phí giáo dục hợp lệ của bản thân và người phụ thuộc khỏi thu nhập chịu thuế trước khi tính thuế thu nhập cá nhân, với điều kiện các khoản chi có hóa đơn, chứng từ đúng quy định và không do ngân sách nhà nước hay các quỹ bảo hiểm chi trả. Từ 1/7/2026, người lao động có thể yêu cầu giảm trừ thuế thu nhập cá nhân đối với chi phí giáo dục – đào tạo trong nước với mức tối đa 24 triệu đồng/năm, nếu đáp ứng đủ điều kiện pháp lý. Đây là chính sách giáo dục mới hướng tới hỗ trợ tài chính cho nhu cầu học tập thiết yếu của gia đình, nhưng sẽ vô nghĩa nếu phụ huynh không chủ động chuẩn bị hồ sơ. Theo quy định, khoản chi đủ điều kiện sẽ được trừ vào thu nhập chịu thuế trước khi tính thuế, giúp giảm đáng kể số tiền thuế phải nộp hàng năm.
Những khoản chi nào được giảm trừ và mức trần 24 triệu đồng/năm
Điểm tích cực nhất của chính sách giảm trừ thuế giáo dục là phạm vi chi phí được chấp nhận khá rộng, bao phủ gần như toàn bộ hành trình học tập trong nước của trẻ. Đối với chi phí giáo dục – đào tạo tại cơ sở trong nước, hạn mức giảm trừ tối đa là 24 triệu đồng/năm cho mỗi người nộp thuế. Theo hướng dẫn, các khoản chi được xem xét giảm trừ gồm học phí giáo dục mầm non, phổ thông, nghề nghiệp, đại học và một số chi cho khóa đào tạo kỹ năng chuyên môn tại cơ sở giáo dục đúng quy định. “Đối với chi phí giáo dục tại trường học trong nước, tổng mức giảm trừ không quá 24 triệu đồng/năm” – hướng dẫn của cơ quan thuế nêu rõ. Điều này có nghĩa là dù phụ huynh có thể phải đóng học phí cao, phần được tính vào giảm trừ thuế vẫn bị khống chế ở ngưỡng tối đa này. Chính sách vì thế không xóa hết gánh nặng học phí, nhưng ít nhất tạo ra một khoản tiết kiệm thuế ổn định, có thể coi như “hoàn lại một phần” chi phí giáo dục của gia đình.
Ba điều kiện pháp lý bắt buộc: phụ huynh không thể làm qua loa
Muốn được giảm trừ thuế thu nhập cá nhân cho chi phí giáo dục, phụ huynh bắt buộc phải đáp ứng đồng thời ba nhóm điều kiện, trong đó điều kiện về hóa đơn học phí là quan trọng nhất. Thứ nhất, khoản chi phải có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp lệ theo quy định. Đối với học phí và các khoản thu trong nhà trường, cơ quan thuế nhấn mạnh: để được giảm trừ, điều kiện là các khoản thu phải có hóa đơn, chứng từ. Nhiều trường tư và trường công chất lượng cao đã chủ động xuất hóa đơn điện tử hàng tháng để phụ huynh lưu lại phục vụ kê khai. Thứ hai, các chứng từ phải thể hiện chính xác thông tin người nộp thuế hoặc người phụ thuộc, tránh sai tên, sai mã số thuế hoặc nhầm đối tượng. Thứ ba, khoản chi không được tài trợ, hỗ trợ, trả thay hoặc đã được chi trả bởi ngân sách nhà nước, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế hay các quỹ bảo hiểm tư nhân. Nếu bỏ qua một trong ba điều kiện này, hồ sơ giảm trừ sẽ bị bác và công sức thu thập giấy tờ sẽ thành số không.
Cách lưu hóa đơn học phí và tự quyết toán thuế thu nhập cá nhân
Về thực tế, điểm khác biệt lớn của chính sách giảm trừ thuế giáo dục là người nộp thuế phải tự làm từ A đến Z, doanh nghiệp không được quyết toán thay. Người lao động khi có yêu cầu áp dụng giảm trừ chi phí y tế và giáo dục bắt buộc phải tự thực hiện quyết toán thuế thu nhập cá nhân trực tiếp với cơ quan thuế, không được ủy quyền cho tổ chức trả thu nhập quyết toán thay. Vì thế, phụ huynh cần coi việc thu thập hóa đơn học phí và sắp xếp chứng từ như một “dự án gia đình” xuyên suốt năm học. Cách làm hợp lý là: ngay khi phát sinh khoản chi, phụ huynh chủ động yêu cầu trường xuất hóa đơn điện tử, sau đó tải và lưu vào một thư mục riêng, kèm theo chứng từ thanh toán. Cơ quan thuế khuyến nghị người nộp thuế chủ động thu thập và lưu giữ đầy đủ hóa đơn, chứng từ từ thời điểm phát sinh chi phí, thay vì chờ đến mùa quyết toán mới đi xin lại từng tờ. Trước khi nộp hồ sơ, cần kiểm tra kỹ toàn bộ hóa đơn, thông tin người phụ thuộc và nguồn chi trả để bảo đảm hồ sơ giảm trừ hợp lệ.
- Yêu cầu trường xuất và gửi hóa đơn điện tử cho từng khoản học phí, dịch vụ giáo dục.
- Lưu trữ hóa đơn, chứng từ thanh toán theo từng năm học, gắn nhãn tên con và trường.
- Tổng hợp số tiền chi đủ điều kiện, bảo đảm không vượt 24 triệu đồng/năm.
- Tự lập hồ sơ quyết toán thuế thu nhập cá nhân, kê khai khoản giảm trừ thuế giáo dục và nộp trực tiếp cho cơ quan thuế.
Những nhầm lẫn dễ mắc và lợi ích thực tế của chính sách giáo dục mới
Nhiều phụ huynh có thể mắc sai lầm khi tưởng mọi khoản tiền liên quan đến con cái đều được giảm trừ thuế giáo dục. Cơ quan thuế đã cảnh báo một số trường hợp không thuộc diện giảm trừ để người dân tránh nhầm. Các khoản do người sử dụng lao động chi trả cho người lao động không mang tính chất tiền lương, tiền công – như học phí cho con của người lao động nước ngoài học tại Việt Nam hoặc con của người lao động Việt Nam học ở nước ngoài, chi đào tạo nâng cao tay nghề – sẽ không được tính vào giảm trừ. Nếu cố kê khai những khoản này, phụ huynh không chỉ bị từ chối mà còn có nguy cơ bị xem xét lại toàn bộ hồ sơ. Dù còn nhiều thủ tục, chính sách giáo dục mới có mục tiêu rõ ràng: hỗ trợ cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương, tiền công giảm bớt gánh nặng tài chính đối với nhu cầu thiết yếu của bản thân và người phụ thuộc. Điều này không thay thế việc tiết kiệm và lên kế hoạch tài chính cho chi phí học phí 2026 và các năm sau, nhưng nếu vận dụng đúng, mỗi gia đình có thể biến khoản giảm trừ thuế thành nguồn lực nhỏ nhưng ổn định để tái đầu tư cho giáo dục của con.
