Từ góc trưng bày đến bài học mỗi ngày
Không gian văn hóa Hồ Chí Minh trong trường học là môi trường học tập được tổ chức quanh hình ảnh, sách, tư liệu và sản phẩm của học sinh về Bác, kết hợp hoạt động trải nghiệm để đưa các giá trị đạo đức vào sinh hoạt hằng ngày. Điểm đáng chú ý không nằm ở việc có thêm một góc trang trí, mà ở mục tiêu biến điều học sinh đọc và nghe thành cách ứng xử cụ thể. Tại Trường Tiểu học Lương Định Của, phường Bàn Cờ, Chi đoàn giáo viên ra mắt công trình “Mỗi lớp học - Một không gian văn hóa Hồ Chí Minh” trong năm học 2026-2027. Mô hình hướng tới đưa tư tưởng, đạo đức và phong cách Hồ Chí Minh đến gần hơn với học sinh qua từng giờ học. Đây là hướng đi có ý nghĩa nếu lớp học không dừng ở trưng bày, mà thường xuyên gắn nội dung với trải nghiệm và việc làm phù hợp lứa tuổi.
Tổ chức linh hoạt, nội dung do học sinh cùng tạo
Cách làm tại các trường cho thấy không gian này có thể được thiết kế theo đặc điểm từng lớp, thay vì dùng một khuôn mẫu cứng. Tại Tiểu học Lương Định Của, các lớp trưng bày hình ảnh, sách, tư liệu và sản phẩm học tập, đồng thời tổ chức hoạt động trải nghiệm gắn với việc học. Ở lớp 8TC3, Trường THCS Phạm Hữu Lầu, không gian được chia thành góc tri thức, không gian nghệ thuật và không gian số thông minh. Góc tri thức lưu giữ sách và câu chuyện về cuộc đời, sự nghiệp của Bác; phần nghệ thuật có tranh do học sinh tự vẽ; mã QR dẫn tới sách điện tử và tư liệu lịch sử. Học sinh lớp 9T5 còn tìm đọc, sưu tầm và chia sẻ sách. Khi các em tham gia tạo nội dung, không gian có cơ hội trở thành một phần đời sống lớp học, thay vì chỉ là nơi để ngắm.
Giáo dục đạo đức phải đi từ hiểu đến làm
Giá trị của mô hình nên được đánh giá bằng những thay đổi trong hành vi, không phải số lượng tranh ảnh hay sách được trưng bày. Theo định hướng của Trường Tiểu học Lương Định Của, học tập và làm theo Bác cần dần trở thành thói quen: chăm chỉ, trung thực, biết yêu thương và chia sẻ, đoàn kết với bạn, lễ phép với thầy cô, tiết kiệm và có trách nhiệm với tập thể, cộng đồng. Đó là những biểu hiện gần gũi để giáo dục đạo đức học sinh có thể gắn với tình huống thực tế trong lớp. Giáo viên vì thế giữ vai trò quan trọng: kết nối câu chuyện, lời dạy với cách học sinh ứng xử mỗi ngày, đồng thời tạo cơ hội để các em thực hành. Nếu chỉ dừng ở ghi nhớ thông tin, mục tiêu giáo dục sẽ khó đạt; nếu được lặp lại qua việc tốt cụ thể, không gian mới có thể góp phần hình thành nếp sống.
Phủ rộng toàn thành phố, nhưng cần giữ chiều sâu
Theo Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM, trong năm học 2026-2027, 100% trường học trên địa bàn sẽ xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh. Nhiều trường dự kiến kết hợp góc trưng bày, tủ sách, cây xanh, bảng biểu với triển lãm trực tuyến và công nghệ AR/VR, tạo thêm cách tiếp cận cho học sinh. Quy mô triển khai rộng mở ra cơ hội lan tỏa phong trào học tập, làm theo Bác trong môi trường học đường; song, độ phủ không tự bảo đảm chất lượng. Với các trường học TP.HCM, thách thức là duy trì hoạt động có nội dung, phù hợp độ tuổi và khuyến khích học sinh chủ động tìm hiểu, chia sẻ, thực hành. Một không gian nhỏ có thể mang giá trị lớn khi được sử dụng thường xuyên và gắn với nếp sống tử tế. Kết quả cuối cùng không nên là một góc lớp đẹp mắt, mà là học sinh biết đưa điều đã học vào cách sống.
