Sạc xe điện dưới 5 phút là gì và vì sao đáng bàn?
Sạc xe điện dưới 5 phút là khái niệm chỉ khả năng nạp đầy pin xe điện trong vài phút, nhờ công nghệ sạc siêu tốc công suất lên tới hàng megawatt, giúp trải nghiệm sạc tiệm cận tốc độ đổ xăng truyền thống và có thể thay đổi hoàn toàn cách người dùng lên kế hoạch di chuyển, nghỉ ngơi và tiếp năng lượng cho phương tiện của mình. Tuần trước, Geely công bố bộ sạc 2,2MW mới có thể sạc đầy xe điện trong chưa tới 5 phút. Những bộ sạc này đã đi vào hoạt động tại 5 thành phố lớn gồm Hàng Châu, Thượng Hải, Ninh Ba, Gia Hưng và Tây An. Về bản chất, đây không chỉ là bước nhảy về mặt kỹ thuật, mà còn là lời thách thức đối với mô hình "sạc qua đêm" vốn định hình thị trường xe điện nhiều năm qua.
Geely và cuộc đua công nghệ sạc siêu tốc 2,2MW
Điểm gây chú ý nhất trong câu chuyện sạc xe điện nhanh là bộ sạc 2,2MW của Geely, hoạt động ở mức 1.500V/1.500A. Dù công suất 2,2MW được chia cho hai đầu sạc và hiện chưa có mẫu xe nào chấp nhận mức 1.500V, hai xe vẫn có thể nhận hơn 1MW cùng lúc. Về mặt trải nghiệm, việc "mất vài phút để sạc đầy chiếc xe điện của mình, nhanh đến nỗi gần như không khác gì đổ xăng" là lời hứa rất hấp dẫn đối với người dùng còn e ngại thời gian sạc. Đáng nói hơn, Geely đặt mục tiêu lắp đặt 15.000 trạm sạc vào cuối năm tới. Nếu kế hoạch này thành hiện thực, hạ tầng sạc siêu tốc sẽ không còn là vài điểm trình diễn công nghệ, mà trở thành mạng lưới có khả năng tác động thực sự đến thói quen di chuyển hàng ngày.
Từ xe đến thiết bị: Anker SOLIX S5000 cho thấy xu hướng sạc nhanh toàn diện
Ở một thái cực khác, Anker SOLIX S5000 cho thấy sạc nhanh không chỉ là câu chuyện của ô tô điện mà đang lan sang thiết bị năng lượng di động. Trạm tích điện này dùng cell pin LFP dung lượng 314Ah, có thể trải qua tới 6.000 chu kỳ sạc xả trước khi dung lượng tối đa giảm còn 80% và 10.000 chu kỳ trước khi xuống 60%. Công suất sạc tối đa của SOLIX S5000 lên tới 4.300W, cho phép nạp đầy dung lượng 5kWh trong 99 phút. Trong thực tế, một lần sạc đầy có thể duy trì đồng thời tủ lạnh, Wi-Fi, máy pha cà phê, hệ thống đèn và sạc điện thoại liên tục tới 48 giờ. Khả năng mở rộng dung lượng từ 5kWh lên tối đa 30kWh bằng cách ghép thêm tối đa 5 bộ pin bổ sung càng củng cố xu hướng: người dùng muốn nguồn điện lớn, sạc nhanh, dùng linh hoạt trong nhiều bối cảnh khác nhau.
Sạc xe điện nhanh: giải bài toán tâm lý, nhưng chưa xóa hết rào cản
Điểm mạnh lớn nhất của công nghệ sạc siêu tốc là đánh thẳng vào nỗi lo phổ biến nhất: thời gian sạc và độ tiện lợi. Khi xe có thể sạc dưới 5 phút, người dùng không còn phải tính toán kỹ lịch sạc qua đêm hay lo lắng quên cắm sạc trước chuyến đi dài. Tuy nhiên, cuộc chơi không chỉ nằm ở con số công suất. Ở Mỹ, việc tìm thấy vài bộ sạc 350–400kW đã là hiếm, trong khi kế hoạch triển khai hệ thống sạc 750kW của EVgo bị lùi từ nửa cuối 2026 sang 2027. Các chương trình hỗ trợ hạ tầng sạc theo những đạo luật liên bang được kỳ vọng thúc đẩy xây dựng trạm sạc nhanh, nhưng tiến độ chậm vì rào cản ở cả cấp bang lẫn liên bang. Câu hỏi đặt ra: nếu hạ tầng không theo kịp, sạc siêu tốc sẽ là đặc quyền của một số khu vực, hơn là tiêu chuẩn mới cho mọi người dùng.
Liệu sạc siêu tốc có thực sự thay đổi thói quen dùng xe điện?
Nhìn vào tốc độ phát triển, có thể thấy Trung Quốc chọn con đường "nhanh hơn, mạnh hơn". Geely chỉ mất 6 tháng để đi từ bộ sạc 1,5MW lên 2,2MW, trong khi BYD lắp đặt 10.000 bộ sạc 1,5MW trên toàn quốc trong 5 tháng. Ngược lại, nhiều thị trường khác đang chậm chân vì rào cản chính trị và thương mại, trong đó có các chính sách thuế quan chống lại sản phẩm Trung Quốc. Một câu nói đáng trích dẫn ở đây là: "Không thể chiến thắng trong cuộc chiến công nghệ hay thương mại bằng cách từ chối tham gia". Nếu muốn sạc xe điện nhanh trở thành chuẩn mực, các bên phải chấp nhận cạnh tranh bằng công nghệ và tốc độ triển khai, thay vì dựng thêm rào cản. Công nghệ sạc siêu tốc đã sẵn sàng, nhưng việc nó có thay đổi thói quen hàng ngày hay không sẽ phụ thuộc vào quyết định hạ tầng và chính sách, hơn là bản thân những bộ sạc megawatt.
