Phim học đường phải ngoan hiền hay được quyền nói thật?
“Mùa hè năm ấy” là một phim thanh xuân Việt trên sóng VTV, kể về nhóm học sinh cuối cấp với những rung động đầu đời, tình bạn, sai lầm và cú sốc trưởng thành, trong đó có cả yêu sớm, đi bar, uống rượu và chi tiêu vượt khả năng, nên ngay khi lên sóng đã trở thành phim gây tranh cãi vì mức độ chân thực lẫn giới hạn nội dung phù hợp với khán giả nhỏ tuổi.
Điểm mấu chốt của cuộc tranh luận quanh phim học đường VTV này nằm ở câu hỏi: phim học sinh nên vẽ ra một tuổi trẻ an toàn, sạch bóng cám dỗ hay dám soi chiếu những góc tối đang hiện hữu ngoài kia. Ngay trong những tập đầu, nam sinh cấp 3 Khánh nói dối bố mẹ đi học nhóm để thực chất dự sinh nhật bạn gái ở quán bar, rồi say đến mức phải nhờ bạn gái hơn tuổi đưa về trong trạng thái không còn tỉnh táo. Đó không phải là hình ảnh khán giả lớn tuổi quen thấy trong các phim học đường trước đây, nhưng lại rất gần với câu chuyện được nhiều bạn trẻ kể trên mạng xã hội. Và chính sự “thật quá” này làm bộ phim lập tức trở thành tâm điểm bàn luận.
Cảnh bar, rượu và 7 triệu đồng: phản ánh thực tế hay “vẽ đường cho hươu chạy”?
Khán giả không chỉ giật mình vì cảnh học sinh đi bar, uống rượu, mà còn vì con số Khánh thú nhận đã tiêu hết 7 triệu đồng trong một buổi tối rồi phải vay bạn để bù vào khoản chi tiêu vượt tầm. Câu nói “Yêu vào tốn lắm...” nhanh chóng được chia sẻ, cắt thành clip, trở thành câu thoại biểu tượng cho sự “đốt tiền” của một mối quan hệ tuổi học trò. Đây là lựa chọn kể chuyện rất có chủ đích: tiền không chỉ là đạo cụ, mà là thước đo độ nông nổi và cái giá phải trả cho sự bốc đồng.
Những người ủng hộ cho rằng phim thanh xuân Việt không thể tiếp tục tô hồng tuổi học trò, khi ngoài đời, chuyện yêu sớm, thích thể hiện bản thân, bị cuốn vào quán bar hay chi tiêu quá tay đã chẳng còn xa lạ. Họ nhìn thấy trong Khánh và bạn bè một lớp học sinh mới: nhiều lựa chọn hơn, nhiều cám dỗ hơn nhưng lại không được người lớn đồng hành đủ. Ngược lại, một bộ phận khán giả lo sợ phim gây tranh cãi này sẽ vô tình "vẽ đường cho hươu chạy" khi đưa cảnh học sinh đi bar, uống rượu lên giờ vàng, đặc biệt với những em nhỏ chưa đủ khả năng phân biệt đâu là điều nên làm. Câu hỏi ở đây không phải "có hay không" những hành vi ấy, mà là phim nên thể hiện chúng ở mức nào, với ngữ cảnh ra sao.
Từ "Cách em 1 milimet" đến "Mùa hè năm ấy": khi phim thanh xuân Việt bớt ngây thơ
Trong bối cảnh vài năm gần đây, phim truyền hình Việt chủ yếu xoay quanh chính luận, hình sự, gia đình, thương trường, số lượng phim học đường VTV không nhiều nhưng luôn có chỗ đứng riêng vì đánh thức ký ức thanh xuân trong trẻo. Sau Cách em 1 milimet và Phía bên kia thành phố, Mùa hè năm ấy là tác phẩm thứ ba trong năm 2026 tiếp tục khai thác đề tài thanh xuân học đường, nối dài mạch phim thanh xuân trên sóng truyền hình. Tuy nhiên, nếu những phim trước còn khá “hiền”, tập trung vào tình bạn, tình yêu nhẹ nhàng, thì Mùa hè năm ấy đặt thẳng lên màn hình cả áp lực gia đình, sự thiếu quan tâm của cha mẹ, cám dỗ tuổi mới lớn và những lựa chọn có thể làm lệch cả tương lai.
Câu chuyện nhóm bạn Khánh, Phương, Hoàng, Ly, Tùng những năm cuối cấp, rồi rẽ sang nhiều ngả sau một biến cố mùa hè cuối cùng, để mười năm sau gặp lại với đầy vết thương, hiểu lầm và tiếc nuối, cho thấy tham vọng của ê-kíp: không chỉ kể vài kỷ niệm áo trắng mà dựng một hành trình trưởng thành trọn vẹn. Với cách kể hai giai đoạn cách nhau một thập kỷ, phim học sinh này không dừng lại ở “nhật ký thanh xuân” mà còn nhìn vào hậu quả dài hạn của những quyết định bồng bột. Đó là bước chuyển quan trọng: phim thanh xuân Việt bớt ngây thơ, nhưng cũng vì thế mà buộc phải đối mặt với nhiều áp lực kiểm duyệt xã hội hơn.
Dàn diễn viên kép và câu chuyện khán giả trẻ – phụ huynh cùng xem
Một lý do khiến Mùa hè năm ấy dễ chạm khán giả là lựa chọn dàn diễn viên trẻ cho giai đoạn học sinh, và một dàn khác cho giai đoạn trưởng thành. Đạo diễn chủ đích tìm kiếm sinh viên nghệ thuật, gương mặt mạng xã hội, các bạn trẻ từ nhiều lĩnh vực để giữ trọn “nét riêng của tuổi trẻ” mà kỹ thuật diễn xuất khó bù đắp được. Long Vũ, Lưu Ly, Hà Thành, Nguyễn Trinh, Hoàng Hải… mang tới ánh mắt trong trẻo, sự hồn nhiên và năng lượng tự nhiên mà người xem nhận ra ngay đó là bạn bè mình từng có. Khi bước sang tuổi trưởng thành, các diễn viên kinh nghiệm như Tô Dũng, Minh Thu, Trọng Lân, Châu Dương, Phan Thắng giúp nhân vật có chiều sâu tâm lý cần thiết.
Việc dùng hai dàn diễn viên cũng là lời mời khán giả trẻ và phụ huynh cùng ngồi xuống: lớp trẻ có thể soi mình vào thời áo trắng trên màn hình, trong khi người lớn thấy rõ hơn những đứt gãy, khoảng trống trong cách nuôi dạy con. Với câu chuyện gần gũi, nhịp kể nhẹ nhàng, dàn diễn viên trẻ giàu năng lượng và sự chuẩn bị kỹ lưỡng, Mùa hè năm ấy được kỳ vọng trở thành điểm nhấn mới của dòng phim học đường VTV. “Việc khai thác những vấn đề đang được xã hội quan tâm, kết hợp với dàn diễn viên trẻ và cách kể nhẹ nhàng, giúp Mùa hè năm ấy tạo được sự chú ý ngay từ những tập đầu phát sóng.”
Phim nên dừng ở đâu để vừa thật, vừa có trách nhiệm?
Nội dung sát thực tế nhưng vẫn gây tranh cãi là điều gần như không tránh khỏi với bất kỳ phim thanh xuân Việt nào dám chạm vào vùng “nhạy cảm”. Mùa hè năm ấy chọn cách không cổ súy lối sống lệch chuẩn, mà phản ánh một thực tế đang tồn tại trong đời sống học đường và cho thấy hậu quả từ những lựa chọn bồng bột của tuổi mới lớn. Đi bar, uống rượu, tiêu 7 triệu chỉ trong một tối không được kể như chiến tích, mà như cái giá khiến nhân vật phải đối diện mất mát, bị phản bội, bị tổn thương.
Ở thời điểm này, việc bộ phim có giữ được sức hút trong chặng đường còn lại hay không vẫn cần thêm thời gian. Nhưng tranh luận quanh nó là tín hiệu tích cực: khán giả không còn chấp nhận phim học sinh chỉ là kỷ niệm màu hồng, mà đòi hỏi sự trung thực lẫn trách nhiệm xã hội. Giới làm phim buộc phải trả lời câu hỏi: làm sao để vừa thẳng thắn phản ánh đời sống, vừa gắn biển cảnh báo đúng chỗ, để những cảnh yêu sớm, đi bar, uống rượu trở thành bài học, chứ không là hướng dẫn trải nghiệm. Khi đó, phim gây tranh cãi không còn là nguy cơ, mà trở thành cơ hội đối thoại giữa người lớn và thanh thiếu niên về một tuổi trẻ đang thay đổi rất nhanh.
