Khóa học tập trung vào năng lực làm nhiệm vụ trên biển
Dân quân thường trực trên biển là lực lượng làm nhiệm vụ quốc phòng, an ninh tại địa bàn biển, cần nắm luật và kỹ năng phối hợp để xử lý công việc đúng thẩm quyền, an toàn. Sáng 29/10, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 2 khai mạc khóa huấn luyện tại Hải đội Dân quân thường trực thuộc Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố Đà Nẵng, dành cho cán bộ, chiến sĩ của đơn vị. Chương trình kéo dài 5 ngày, từ 29/10 đến 02/11. Điểm đáng chú ý không nằm ở việc học lý thuyết đơn thuần: khóa bồi dưỡng được thiết kế để gắn kiến thức pháp luật với năng lực tổ chức, chỉ huy và thực hành nhiệm vụ biển. Cách tiếp cận này phù hợp với yêu cầu quốc phòng, an ninh trong tình hình mới, khi lực lượng cần vừa hiểu quy định, vừa biết vận dụng trong những tình huống cụ thể.
Từ kiến thức pháp luật đến điều động tàu, tuần tra
Nội dung huấn luyện đi từ nền tảng đến thao tác thực địa. Cán bộ, chiến sĩ được bồi dưỡng kiến thức pháp luật, nghiệp vụ và phương pháp tổ chức, quản lý, chỉ huy thực hiện nhiệm vụ trên biển; đồng thời học kỹ năng điều động tàu an toàn trong tuần tra, kiểm tra, kiểm soát và thực thi pháp luật. Đây là phần cốt lõi của hoạt động huấn luyện Cảnh sát biển: hiểu quy định phải đi cùng khả năng tổ chức công việc trên tàu, bởi sai sót trong điều động hay phối hợp có thể ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn và hiệu quả nhiệm vụ. Chương trình cũng hướng dẫn cách quan sát, phát hiện và nhận dạng mục tiêu trên biển. Thay vì chỉ cung cấp kiến thức rời rạc, các nội dung này tạo thành chuỗi kỹ năng từ nhận biết tình hình đến hành động có tổ chức.
Ứng phó IUU và bảo vệ chủ quyền
Một mảng trọng tâm khác là xử lý tình huống trong phòng, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), cùng nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển, đảo. Khóa học còn đề cập nội dung, phương pháp tuyên truyền đặc biệt và tuyên truyền phòng, chống khai thác IUU. Việc đưa tuyên truyền vào chương trình cho thấy nhiệm vụ trên biển không chỉ gồm tuần tra, kiểm soát; lực lượng còn cần truyền đạt thông tin và phối hợp với các bên liên quan. Với dân quân thường trực, bồi dưỡng nghiệp vụ theo hướng này giúp kết nối nhận diện tình huống, xử lý đúng quy định và thực hiện nhiệm vụ bảo vệ biển đảo. Đây là cách đào tạo thực chất hơn việc chỉ nhấn mạnh thao tác chuyên môn riêng lẻ.
Kết hợp lý thuyết với kinh nghiệm thực tiễn
Đội ngũ cán bộ, giáo viên của Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 2 kết hợp trang bị lý thuyết với truyền đạt kinh nghiệm thực tiễn, chú trọng hướng dẫn cách nhận định, đánh giá tình hình và xử lý sự việc có thể phát sinh trên biển. Đây là điểm quyết định giá trị của khóa học: kiến thức pháp luật chỉ phát huy khi người học biết vận dụng trong bối cảnh cụ thể, còn kinh nghiệm thực tế giúp họ cân nhắc tình huống trước khi hành động. Mục tiêu được xác định là củng cố kiến thức pháp luật, nâng năng lực quản lý, chỉ huy, trình độ chuyên môn và khả năng xử lý tình huống của cán bộ, chiến sĩ. Khóa huấn luyện vì thế hướng tới năng lực thực hiện nhiệm vụ, chứ không dừng ở việc hoàn thành một chương trình học ngắn ngày.
Kết thúc khóa học, điều có ý nghĩa nhất sẽ là khả năng vận dụng đồng bộ những nội dung đã học trong tuần tra, kiểm soát, thực thi pháp luật và phối hợp phòng, chống IUU. Thời lượng 5 ngày tạo một đợt bồi dưỡng tập trung; việc chuyển kiến thức thành kỹ năng ổn định vẫn phụ thuộc vào thực hành và phối hợp trong nhiệm vụ tiếp theo. Dẫu vậy, chương trình đã xác định đúng trọng tâm: lực lượng dân quân thường trực cần hiểu luật, điều hành an toàn và xử lý tình huống có căn cứ. Đó là nền tảng thiết thực để nâng cao hiệu quả làm nhiệm vụ trên biển.
