DSLR là gì và tại sao câu chuyện “đã chết” là quá vội vàng?
Máy ảnh DSLR là dòng máy sử dụng gương lật và ống ngắm quang học, từng thống trị mảng máy ảnh ống kính rời, và đến nay vẫn được nhiều nhiếp ảnh gia tin cậy nhờ độ bền, cảm giác chụp quen thuộc cùng hệ sinh thái ống kính phong phú. Câu chuyện “DSLR đã chết” nghe rất kịch tính, nhưng những con số sản xuất của Canon đang nói điều ngược lại: định dạng này yếu đi, song chưa hề biến mất khỏi định dạng DSLR thị trường. Theo dữ liệu của Techno System Research, Canon sản xuất khoảng 580.000 máy ảnh DSLR trong năm 2025, chiếm gần 90% tổng số 650.000 máy DSLR mà Canon, Nikon và Pentax cộng lại. Đó không phải là hơi thở cuối cùng, mà là một quy mô sản xuất mà nhiều hãng mơ cũng không có.
Canon DSLR sản xuất số lượng lớn: “bình oxy” cho định dạng cũ
Nếu DSLR là bệnh nhân đang nằm phòng hồi sức, thì Canon là chiếc máy trợ thở vẫn chạy đều. Dữ liệu từ Techno System Research cho thấy Canon sản xuất khoảng 580.000 DSLR trong năm 2025, trong khi Nikon chỉ khoảng 60.000 và Pentax khoảng 10.000. Một câu trích dẫn đáng nhớ có thể là: “Canon đang sản xuất gần 90% số máy DSLR còn được lắp ráp trên toàn thị trường.” Rõ ràng, Canon EOS DSLR không chỉ là vài dòng sản phẩm còn sót lại, mà là cả một dây chuyền vẫn hoạt động. Dĩ nhiên, con số này giảm so với khoảng 790.000 máy năm 2024, nghĩa là sản lượng sụt khoảng 27% mỗi năm. Nhưng nếu một định dạng thật sự chết, sẽ không hãng nào tiếp tục đổ lực vào sản xuất hàng trăm nghìn thân máy như vậy.
Canon R mirrorless dẫn dắt, DSLR vẫn là “con gà đẻ trứng”
Canon đã chuyển trọng tâm sang dòng R mirrorless, điều này không còn tranh cãi: hãng quảng bá mạnh các mẫu EOS R và nhấn vào khả năng quay video như chìa khóa để đạt mục tiêu 50% thị phần máy ảnh ống kính rời. Song song đó, Canon vẫn tiếp tục Canon DSLR sản xuất hàng loạt khi nhu cầu còn tốt; lãnh đạo Go Tokura xác nhận hãng duy trì sản xuất đại trà DSLR chừng nào doanh số vẫn mạnh. Đây là chiến lược hai đường ray: mirrorless là tương lai, nhưng DSLR là nguồn doanh số an toàn, đặc biệt ở những người dùng không vội chuyển hệ. Không phải ai cũng cần AF mắt siêu hiện đại hay EVF, nhiều khách hàng – từ đơn vị giáo dục đến người mới vào nghề – chỉ cần một Canon EOS DSLR bền, rẻ hơn và đủ dùng.
Không có DSLR mới, vì sao dây chuyền vẫn chạy?
Canon đã tuyên bố ngừng phát triển mẫu DSLR mới từ 2021, và danh mục hiện tại chỉ còn EOS-1D X Mark III, EOS 5D Mark IV và EOS Rebel T7 / 2000D. Mẫu flagship EOS-1D X Mark III cũng là chiếc DSLR cao cấp “mới nhất” nhưng đã ra mắt từ 2020. Tức là nhiều năm không có Canon EOS DSLR mới, nhưng máy ảnh DSLR còn sống trên dây chuyền sản xuất nhờ nhu cầu ổn định từ nhóm khách hàng trung thành. Canon thậm chí mới đây còn xác nhận dừng 5D Mark IV, song chưa nêu thời điểm kết thúc sản xuất 1D X Mark III và Rebel T7 / 2000D. Điều này cho thấy chiến lược: không đầu tư R&D thêm cho định dạng cũ, nhưng tiếp tục tận dụng dây chuyền, khuôn mẫu, linh kiện để đáp ứng lượng cầu vẫn đủ lớn, thay vì đóng sập cửa ngay lập tức.
Tương lai: DSLR thành ngách, mirrorless thành chuẩn mới
Đọc các báo cáo sản xuất, khó có thể phủ nhận xu hướng: DSLR đang co lại nhanh. Sản lượng Canon giảm khoảng 30% chỉ trong một năm, trong khi tổng doanh số máy ảnh của hãng lại tăng từ 3,53 lên 4,5 triệu chiếc cùng kỳ – nhờ mirrorless, compact và nhu cầu liên quan đến bộ nhớ. Canon còn muốn tăng sản xuất máy compact lên 50%, đồng thời tập trung mạnh vào video như vũ khí chiến lược. Thông điệp rất rõ: định dạng DSLR thị trường đang lùi về phía sau, nhưng chưa biến mất. Canon sẽ tiếp tục sản xuất khi còn khách mua, rồi dần thu hẹp. Kết luận thẳng thắn: DSLR không còn là ngôi sao, nhưng cũng chưa là tử thi. Đó là định dạng cũ bước vào vai trò “ngách bền vững”, đồng thời phản chiếu một thực tế: nhu cầu nhiếp ảnh không bao giờ chỉ có một kiểu người dùng.
