Tây Ninh drone hub: lựa chọn mang tính định vị quốc gia
Tây Ninh drone hub là định hướng biến tỉnh biên giới này thành trung tâm thử nghiệm UAV, đào tạo nhân lực phương tiện bay và dẫn dắt hệ sinh thái drone Việt Nam, nơi toàn bộ chuỗi giá trị từ nghiên cứu, thử nghiệm đến ứng dụng dân sự và thương mại được triển khai đồng bộ, gắn với mục tiêu hình thành một ngành kinh tế – kỹ thuật mới dựa trên phương tiện không người lái. Tinh thần này không trung lập: đó là quyết định định vị "tọa độ" mới của Tây Ninh trong bản đồ công nghệ quốc gia, dựa trên Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị làm nền tảng định hướng chiến lược phát triển hệ sinh thái phương tiện không người lái của tỉnh giai đoạn 2026 – 2030, tầm nhìn đến 2035. Thay vì đi sau các trung tâm nghiên cứu lớn, Tây Ninh chọn đứng ở trung nguồn và hạ nguồn, nơi kết quả nghiên cứu được biến thành năng lực vận hành và thị trường cụ thể.
Chiến lược hệ sinh thái UAV: từ nghị quyết đến cấu trúc kinh tế mới
Điểm đáng chú ý nhất trong chiến lược phát triển ngành công nghiệp drone của Tây Ninh là cách tỉnh này xem UAV không chỉ là công cụ bay, mà là hạt nhân cho một ngành kinh tế – kỹ thuật hoàn toàn mới. Giai đoạn 2026 – 2030, phương tiện bay không người lái được xác định là lĩnh vực khởi đầu, giữ vai trò dẫn dắt hệ sinh thái từ nghiên cứu, thử nghiệm đến ứng dụng và thương mại hóa. Chiến lược bao trùm cả phương tiện không người lái hoạt động trên không, trên mặt đất và trên mặt nước, nhưng tỉnh lựa chọn tập trung vào UAV trước, trong khi phương tiện mặt đất và mặt nước sẽ được triển khai thí điểm từng bước và mở rộng mạnh hơn trong giai đoạn 2031 – 2035, tùy thuộc mức độ hoàn thiện khung pháp lý và tín hiệu thị trường. Cách đi này thể hiện quan điểm rõ ràng: xây hệ sinh thái drone Việt Nam từ những phân khúc có khả năng tạo tác động và chuẩn hóa nhanh nhất.
Trung tâm thử nghiệm UAV và đào tạo nhân lực: những con số biết nói
Nếu nhiều địa phương còn xem drone là công nghệ phụ trợ, Tây Ninh lại biến trung tâm thử nghiệm UAV thành trụ cột chiến lược. Tỉnh phấn đấu trở thành trung tâm thử nghiệm, triển khai ứng dụng, đào tạo, vận hành và dịch vụ của hệ sinh thái phương tiện không người lái quốc gia. Một câu nói có thể trích dẫn ở đây: “Trong giai đoạn 2026-2027, Tây Ninh dự kiến hình thành 1 hành lang thử nghiệm đạt chuẩn quốc tế, thiết lập ít nhất 3 khu vực, đường bay có kiểm soát; đưa vào vận hành tối thiểu 1 Trung tâm Thử nghiệm, Đào tạo, Sát hạch phương tiện không người lái; thu hút tối thiểu 5 doanh nghiệp tham gia chuỗi giá trị và đào tạo khoảng 300-400 nhân lực”. Đây không phải là những mục tiêu mang tính tuyên ngôn mà là bộ chỉ tiêu cụ thể, cho thấy tỉnh quyết tâm đặt nền móng vững chắc cho đào tạo nhân lực phương tiện bay – một mắt xích thường bị bỏ quên khi nói về chuyển đổi số và công nghiệp 4.0.
Bốn trụ cột và những ngành hưởng lợi: từ ruộng đồng đến đường biên
Chiến lược hệ sinh thái drone Việt Nam tại Tây Ninh được thiết kế xoay quanh bốn trụ cột: vùng thử nghiệm, đào tạo và sát hạch đạt chuẩn quốc tế; vùng sản xuất công nghiệp phụ trợ và hệ sinh thái sản xuất, lắp ráp, tích hợp phương tiện không người lái; vùng nghiên cứu, triển khai thí điểm các giải pháp ứng dụng; và điểm đến cho hoạt động thể thao, sự kiện, triển lãm, cuộc thi liên quan đến drone. Những trụ cột này không chỉ phục vụ giới kỹ sư hay doanh nghiệp công nghệ. Từ nông nghiệp, logistics đến giám sát hạ tầng và cứu hộ cứu nạn, UAV đang mở ra nhiều hướng ứng dụng trong đời sống và phát triển kinh tế – xã hội. Vùng ứng dụng thí điểm được xác định rõ: du lịch, nông nghiệp, logistics, tài nguyên môi trường, giám sát hạ tầng, cứu hộ cứu nạn, quản lý biên giới và các lĩnh vực kinh tế – xã hội khác. Nói cách khác, mỗi người dân Tây Ninh, từ hộ nông dân tới lực lượng biên phòng, đều có thể trở thành người dùng trong hệ sinh thái UAV mới.
Từ tham vọng địa phương đến chuẩn quốc tế: bước đường phía trước
Điều quan trọng không kém là lộ trình được vạch ra khá thực tế. Giai đoạn 2028 – 2030, Tây Ninh tập trung mở rộng quy mô, nâng cấp trung tâm thử nghiệm UAV theo hướng đạt chuẩn quốc tế, đặt mục tiêu đào tạo tối thiểu 1.000 nhân lực mỗi năm, đồng thời hoàn thiện các cấu phần của Khu liên hợp phương tiện không người lái và mạng lưới liên hợp ngành. Sau đó, giai đoạn 2031 – 2035 dành cho việc mở rộng sang phương tiện mặt đất và mặt nước không người lái, gắn chặt với hạ tầng thử nghiệm dùng chung và sự trưởng thành của khung pháp lý cũng như thị trường. Quan điểm rõ ràng ở đây là: Tây Ninh không muốn cạnh tranh trực diện với các trung tâm nghiên cứu – phát triển lớn, mà chọn đóng vai “phòng máy” của cả nước, nơi tiêu chuẩn vận hành, an toàn và đào tạo nhân lực được định hình rồi lan tỏa. Nếu thành công, Tây Ninh không chỉ có một ngành mới mà còn sở hữu lợi thế lâu dài trong chuỗi giá trị drone quốc gia.
