Tựu trường không chỉ là sách vở mà là lời hứa với trẻ em khó khăn
Hỗ trợ học sinh vùng cao và học bổng trẻ em khó khăn là tổng thể các chương trình cung cấp dinh dưỡng, quà tặng tựu trường, học bổng và các hoạt động giáo dục tinh thần nhằm giúp trẻ em ở khu vực thiệt thòi hoặc mồ côi có điều kiện học tập tốt hơn, được chăm sóc sức khỏe, nuôi dưỡng ước mơ và cảm nhận sự nâng đỡ của cộng đồng trong suốt hành trình đến trường. Trong bối cảnh bất bình đẳng về cơ hội giáo dục vẫn hiện hữu giữa miền núi – đồng bằng, giữa trẻ đủ đầy và trẻ mất cha mẹ, những hoạt động này không phải là sự “ban phát” nhất thời mà là một lời hứa: xã hội sẽ không bỏ rơi họ trước ngưỡng cửa lớp học. Chính vì vậy, các tổ chức xã hội dân sự đang trở thành lực kéo âm thầm nhưng quyết định đối với tương lai những đứa trẻ yếu thế.
Ngày hội Vươn cao Việt Nam ở Lâm Đồng: dinh dưỡng, trò chơi và ước mơ
Tại xã Hiệp Thạnh, Lâm Đồng, hơn 500 học sinh mầm non và tiểu học đã tham gia Ngày hội Vươn cao Việt Nam do Vinamilk phối hợp với Quỹ Bảo trợ Trẻ em Việt Nam tổ chức, cùng nhận hơn 20.000 sản phẩm dinh dưỡng ADM trước thềm năm học mới. Điều quan trọng không chỉ là sữa, mà là cách chương trình thiết kế không gian để trẻ em vùng cao được chơi, vận động, khám phá tri thức, nói ra ước mơ và nhìn thấy “phiên bản tương lai” của chính mình thông qua ứng dụng AI. Ở một địa phương có đông đồng bào dân tộc thiểu số, điều kiện phát triển còn chênh lệch, việc hỗ trợ học sinh vùng cao bằng dinh dưỡng chất lượng và những trải nghiệm giáo dục toàn diện là một thông điệp rất rõ: trẻ em miền núi xứng đáng có cùng chuẩn mực chăm sóc và khích lệ như bất cứ nơi nào khác. Nếu coi quà tặng tựu trường chỉ là vài hộp sữa, ta sẽ bỏ lỡ giá trị lớn nhất: xây nền tảng tự tin cho trẻ ngay từ những ngày đầu đến lớp.
Khánh Hòa và chương trình Mẹ đỡ đầu: học bổng gắn với tình thân
Khánh Hòa hiện có 1.924 trẻ mồ côi, trong đó 23 em mất cả cha lẫn mẹ vì đại dịch Covid-19, số còn lại rơi vào cảnh khó khăn do tai nạn giao thông hay bệnh tật hiểm nghèo. Trước khai giảng, 200 suất học bổng trẻ em khó khăn, mỗi suất kèm dụng cụ học tập, đã được trao cho 200 học sinh mồ côi vượt khó học giỏi từ 64 xã, phường, với kinh phí do doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân và các Mẹ đỡ đầu đóng góp. Đây không chỉ là một chương trình đỡ đầu học tập, mà là nỗ lực xây lại cảm giác gia đình cho những đứa trẻ đã mất chỗ dựa. Theo bà Nguyễn Quỳnh Nga, mục tiêu lớn nhất là tạo môi trường sống tràn ngập tình thân, giúp các em bù đắp thiếu hụt tinh thần để vươn lên trong học tập. Nói cách khác, học bổng ở đây không dừng lại ở tiền; nó là lời khẳng định với trẻ: "Con không đơn độc".
Từ mô hình Góp gió thành bão đến mạng lưới chăm sóc dài hạn
Điểm đáng chú ý ở Khánh Hòa là cách Hội Phụ nữ huy động cộng đồng: từ năm 2022 đến nay, các cấp Hội đã vận động hơn 40 tỷ đồng thông qua nhiều mô hình cụ thể, phối hợp trao sổ tiết kiệm, học bổng hàng tháng và thiết bị máy tính cho học sinh, sinh viên nghèo vượt khó đến khi tốt nghiệp. Đặc biệt, mô hình “Góp gió thành bão” kết nối nhiều Mẹ đỡ đầu cùng hỗ trợ một trẻ, với khoản đóng góp 200.000–300.000 đồng/người/tháng, vừa giảm gánh nặng tài chính vừa bảo đảm nguồn kinh phí ổn định cho việc học. Đây là bước tiến quan trọng: các chương trình đỡ đầu học tập chuyển từ hỗ trợ ngắn hạn sang cam kết dài hạn, gắn với chăm sóc sức khỏe 10 năm cho 1.100 trẻ mồ côi thông qua một doanh nghiệp y tế. Khi 100% cơ sở Hội đăng ký nhận đỡ đầu ít nhất 4 trẻ mồ côi khó khăn, ta thấy rõ xã hội dân sự đang xây một mạng lưới an sinh song song, lấp vào những khoảng trống mà nguồn lực công khó thể bao phủ hết.
Khi vật chất đi cùng giáo dục lòng nhân ái, sẻ chia
Điểm chung của những hoạt động từ Lâm Đồng đến Khánh Hòa là cách kết hợp hỗ trợ vật chất với giáo dục giá trị sống. Ngày hội Vươn cao Việt Nam không chỉ cho sữa mà còn tạo cơ hội để trẻ em được vui chơi, vận động, khám phá tri thức và nuôi dưỡng ước mơ. Các chương trình Mẹ đỡ đầu và Góp gió thành bão không dừng ở trợ giúp tài chính, mà hướng tới môi trường tràn ngập tình thân gia đình. Khi trẻ em được nhận quà tặng tựu trường kèm lời động viên, được thấy người lớn quan tâm đến sức khỏe và việc học của mình, lòng nhân ái không còn là khái niệm mơ hồ mà trở thành trải nghiệm trực tiếp. Vai trò của tổ chức xã hội dân sự ở đây không chỉ là trung gian phân phát nguồn lực, mà là “thầy giáo” âm thầm dạy cả cộng đồng bài học về sẻ chia: mỗi người góp một chút, nhưng cộng lại, đó là sức mạnh đủ để thay đổi đường đi của một cuộc đời nhỏ bé.
