Làn sóng Bret Easton Ellis phim: từ ký ức hư cấu đến series giật gân
Làn sóng tiểu thuyết chuyển thể từ tác phẩm của Bret Easton Ellis phim là hiện tượng khi các câu chuyện bạo lực, hoài niệm và pha trộn giữa hư cấu – tự truyện của ông được đưa lên màn ảnh, tạo nên những series và phim điện ảnh gây tranh cãi nhưng đầy sức hút với khán giả đương đại. The Shards FX series là ví dụ mới nhất: một show Ryan Murphy, khởi chiếu ngày 5 tháng 8 trên FX và Hulu, xoay quanh Bret tuổi teen cùng nhóm “nepobabies” tại một trường trung học giàu có ở Los Angeles đầu thập niên 80, bị ám ảnh bởi học sinh mới Robert Mallory và kẻ giết người hàng loạt bí ẩn mang tên The Trawler. Ở đây, ký ức tuổi trẻ được bẻ cong thành thriller, và đó chính là cốt lõi sức hấp dẫn của Ellis trên màn ảnh: không bao giờ chỉ kể lại, mà luôn xuyên tạc hiện thực để phơi bày bóng tối bên dưới.
The Shards: khi hồi ký hư cấu trở thành series giật gân
The Shards ban đầu là một hồi ký hư cấu, xuất bản năm 2023, kể lại năm cuối trung học của Ellis, đặt trong không khí Los Angeles đầu thập niên 80. Khởi điểm của cuốn sách không phải là ý đồ thương mại mà là một cơn sóng hoài niệm: Ellis kể rằng ông tìm lại bạn học trên mạng, nghe lại nhạc, tìm lại những địa điểm tụ tập (và nhận ra tất cả đều biến mất), rồi bắt đầu viết trong một đêm và có ngay 14 trang vào ngày hôm sau. Đó là chất liệu “thật” mà The Shards FX series chuyển thành kịch bản: Igby Rigney thủ vai Bret và đồng thời là giọng dẫn chuyện, còn dàn diễn viên trẻ gồm Homer Gere, Kaia Gerber… đưa lớp nhân vật thiếu niên bất cần lên màn ảnh. The Shards vì thế không chỉ là thriller mà là trò chơi giữa ký ức cá nhân, hư cấu và phong cách giật gân đặc trưng Ryan Murphy.
Từ American Psycho đến The Shards: di sản tiểu thuyết chuyển thể của Ellis
Ellis không phải cái tên lạ lẫm với Hollywood: độc giả nhớ đến ông nhiều nhất qua American Psycho, cuốn tiểu thuyết gây tranh cãi, xuất bản năm 1991, và được chuyển thành phim chín năm sau với Christian Bale trong vai chính. American Psycho adaptation chứng minh rằng thế giới máu me, bạo lực, đầy ám ảnh tiêu dùng của Ellis có thể sống được trên màn ảnh, miễn là có đạo diễn dám chấp nhận rủi ro. Bên cạnh đó, ông còn là tác giả The Rules of Attraction, và từng viết kịch bản cho The Canyons, Smiley Face Killers. The Shards FX series đánh dấu một bước nối dài: từ classic American Psycho đến hồi ký hư cấu mới xuất bản năm 2023, Ellis cho thấy kho tác phẩm của mình đủ rộng để nuôi nhiều thế hệ tiểu thuyết chuyển thể – mỗi lần lại thử nghiệm một hình thức bạo lực và mỉa mai mới.
Thách thức đưa bạo lực và giọng kể Ellis lên màn ảnh
Điều khiến Bret Easton Ellis phim khác với số đông không chỉ là mức độ bạo lực, mà là cảm giác trần trụi và giàu tính cảm giác trong từng câu chữ: nhiều tác phẩm của ông được mô tả là bạo lực và mang tính thân thể mạnh mẽ, đồng thời hòa trộn hư cấu với sự kiện, nhân vật có vẻ “thật” trong đời. Đưa phong cách đó lên màn ảnh là bài toán khó. The Shards cho thấy đoàn phim hiểu rằng giọng kể là linh hồn: Igby Rigney nói họ đã dành rất nhiều thời gian ở hậu kỳ để “tìm” đúng giọng thuyết minh, tôn trọng tính biểu tượng của giọng Ellis và chỉnh cho phù hợp nhịp phim. Không phải đạo diễn nào cũng kiên nhẫn như vậy, và đó là lý do chỉ những nhà làm phim thích ranh giới mơ hồ giữa hiện thực – tưởng tượng mới bị Ellis hấp dẫn.
Vì sao Ellis vẫn hấp dẫn thời streaming?
Trong thời đại streaming, khán giả bị bội thực series giật gân, nhưng Bret Easton Ellis vẫn hút người làm phim vì một lý do: ông không kể câu chuyện “tội ác” theo lối an toàn. The Shards không chỉ có kẻ giết người The Trawler hư cấu hoàn toàn mà còn dùng nhân vật Bret trẻ tuổi, trường Buckley với dàn học sinh con nhà nổi tiếng như bối cảnh để nói về đặc quyền, sự vô cảm, và nỗi trống rỗng của một thế hệ. Ellis cũng từng chơi trò metafiction ở Lunar Park, để nhân vật mang tên mình bị ám bởi chính các nhân vật trong tác phẩm trước. Khi những câu chuyện nghi vấn chính trí nhớ, đạo đức và bản ngã của tác giả được đưa lên màn ảnh, chúng buộc người xem phải khó chịu – và đó là sức sống của Ellis. Kết luận hợp lý là: càng nhiều đạo diễn sẵn sàng ôm lấy sự khó chịu ấy, thì di sản tiểu thuyết chuyển thể của Ellis càng dài thêm.
