Hai đêm nhạc hàn lâm mở ra bức chân dung 70 năm Học viện
Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam kỷ niệm 70 năm thành lập bằng hai chương trình nghệ thuật hàn lâm của Khoa Thanh nhạc, kết hợp Concert Resonantia với đêm nhạc “70 năm – Những thanh âm ngân mãi” để tôn vinh di sản thanh nhạc châu Âu và âm nhạc cổ điển Việt Nam, đồng thời khẳng định vai trò đầu tàu trong đào tạo và bảo tồn nghệ thuật hàn lâm. Hai chương trình nghệ thuật này không phải những đêm diễn kỷ niệm hình thức, mà là lời tuyên bố rõ ràng: Học viện Âm nhạc Quốc gia muốn được nhìn nhận như nơi âm nhạc hàn lâm sống cùng khán giả, chứ không chỉ tồn tại trong giáo trình. Việc tổ chức tại Phòng hòa nhạc Lớn, số 77 Hào Nam, phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội, với hình thức bán vé cho công chúng thưởng thức, cho thấy Học viện lựa chọn bước ra khỏi khuôn viên giảng đường để đối thoại trực tiếp với đời sống âm nhạc đương đại.
Concert Resonantia: tiếng nói của âm nhạc hàn lâm châu Âu giữa lòng Hà Nội
Concert Resonantia diễn ra lúc 20 giờ ngày 24/10 tại Phòng hòa nhạc Lớn của Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam, tập trung vào những tác phẩm aria kinh điển của thế giới. Đây là lựa chọn đầy chủ ý: Khoa Thanh nhạc muốn nhấn mạnh rằng, để đào tạo ca sĩ chuyên nghiệp, phải cho họ đứng trên sân khấu hàn lâm đúng nghĩa, với kho tàng opera và thính phòng châu Âu làm thước đo. "Concert Resonantia là chương trình thính phòng cổ điển, giới thiệu những tác phẩm aria nổi tiếng của thế giới". Khi những giọng hát hàng đầu – từ giảng viên, nghệ sĩ trưởng thành từ Học viện đến sinh viên xuất sắc – cùng cất tiếng, người nghe không chỉ thấy kỹ thuật được mài dũa, mà còn cảm nhận được truyền thống 70 năm được tiếp nối. Ở đây, âm nhạc cổ điển không phải món xa xỉ xa lạ, mà là phần tự nhiên trong đời sống nghệ thuật của đô thị.
“70 năm – Những thanh âm ngân mãi”: ký ức âm nhạc cổ điển Việt Nam trên cùng một sân khấu
Nếu Concert Resonantia hướng về âm nhạc hàn lâm châu Âu, thì đêm nhạc “70 năm – Những thanh âm ngân mãi”, diễn ra lúc 20 giờ ngày 14/11, lại xoáy sâu vào âm nhạc cổ điển Việt Nam theo nghĩa rộng: thính phòng, dân gian, nhạc nhẹ giàu tính nghệ thuật. Khoa Thanh nhạc chọn những ca khúc đi cùng năm tháng, gắn với lịch sử hình thành và phát triển của Học viện, đồng thời song hành với các dấu mốc lịch sử đất nước. Chính cấu trúc chương trình – quy tụ nhiều thế hệ nghệ sĩ từ Nghệ sĩ Nhân dân Quang Thọ, Quốc Hưng, Thanh Lam đến các Nghệ sĩ Ưu tú Đăng Dương, Việt Hoàn, cùng những tên tuổi được khán giả yêu thích như Mỹ Linh, Trọng Tấn, Anh Thơ… – biến đêm nhạc thành một bản đồ sống động của âm nhạc cổ điển Việt Nam. Dưới bàn tay giám đốc âm nhạc Lưu Hà An, những bản phối mới hướng đến khán giả trẻ, cho thấy âm nhạc hàn lâm thính phòng cổ điển Việt Nam hoàn toàn có thể tiếp tục đời sống hiện đại.
Khoa Thanh nhạc: từ “địa chỉ đỏ” đào tạo đến cầu nối với thị trường nhạc Việt
Điều khiến hai chương trình nghệ thuật này đáng chú ý nằm ở tầm nhìn của Khoa Thanh nhạc: vừa giữ chuẩn mực hàn lâm, vừa chấp nhận bước vào không gian thị trường. Theo PGS.TS NSƯT Tân Nhàn, Khoa Thanh nhạc không chỉ là nơi đào tạo kỹ thuật mà còn là không gian hun đúc nhân cách nghề nghiệp và tinh thần sáng tạo, gắn trách nhiệm với văn hóa dân tộc. Việc chủ động bán vé – tiếp nối truyền thống những năm trước – là cách Khoa Thanh nhạc khẳng định mình song hành cùng thị trường nhạc Việt, không đứng ngoài đời sống âm nhạc. Bên cạnh đó, sự tham gia của các nghệ sĩ kỳ cựu và thế hệ trẻ như NSƯT Đăng Dương, NSƯT Lan Anh, Tố Loan, Tuấn Anh, nhóm Dòng thời gian… cho thấy một đường dây đào tạo khép kín: từ sinh viên đến nghệ sĩ, rồi trở lại giảng đường làm thầy giáo, tất cả cùng hội tụ trên sân khấu để kể lại câu chuyện 70 năm bằng âm thanh sống động.
Hai hướng đào tạo chủ lực và lời khẳng định vị thế của Học viện
Ở tầng sâu hơn, Concert Resonantia và “70 năm – Những thanh âm ngân mãi” là bản tóm lược ngắn gọn về chiến lược đào tạo của Học viện Âm nhạc Quốc gia. TS NSƯT Phương Nga nhấn mạnh, một chương trình hướng tới âm nhạc hàn lâm châu Âu, một chương trình hướng tới âm nhạc hàn lâm thính phòng cổ điển Việt Nam, thể hiện hai hướng đào tạo chủ lực của Khoa Thanh nhạc trong suốt 70 năm hình thành và phát triển. Đó không chỉ là sự phân chia chương trình biểu diễn, mà là cách Học viện định vị mình trong bản đồ âm nhạc: làm cầu nối giữa di sản châu Âu và bản sắc Việt Nam. Khi NSND Bùi Công Duy bày tỏ kỳ vọng khán giả sẽ đón nhận nhiều tác phẩm kinh điển dưới sự dẫn dắt của nhạc trưởng Trần Nhật Minh, đó là lời kêu gọi công chúng cùng Học viện bảo tồn và phát triển âm nhạc cổ điển. Hai đêm nhạc vì thế trở thành tuyên ngôn thuyết phục: âm nhạc hàn lâm chỉ sống lâu khi được mang ra sân khấu, bán vé và đối thoại với khán giả thật.
