Khám phá sở thích, cùng nhau

Deal thật, đánh giá chân thực và câu chuyện mua sắm từ những người cùng sở thích với bạn — mỗi ngày trên Sammfy.

Khám phá sở thích, cùng nhauDeal thật, đánh giá chân thực và câu chuyện mua sắm từ những người cùng sở thích với bạn — mỗi ngày trên Sammfy.

Sơn Đồng đưa công nghệ 3D vào điêu khắc gỗ, giữ dấu ấn bàn tay thợ

Sơn Đồng đưa công nghệ 3D vào điêu khắc gỗ, giữ dấu ấn bàn tay thợ
Sở thích|Mộc thủ công

Công nghệ mới không làm nên một pho tượng có hồn

Điêu khắc gỗ Sơn Đồng là nghề tạo tác tượng, đồ thờ và sản phẩm chạm khắc từ gỗ, kết hợp kỹ thuật tạo hình, đục chạm, xử lý bề mặt cùng tri thức truyền đời về hình tượng và thẩm mỹ. Chính lớp kỹ nghệ ấy là điều công nghệ số cần hỗ trợ, chứ không thể thay thế. Nằm ở phía Tây Hà Nội, làng nghề Sơn Đồng nổi tiếng với tạc tượng, đồ thờ và sơn son thếp vàng. Từ khối gỗ thô, người thợ lựa chọn nguyên liệu, tạo dáng, đục chạm rồi hoàn thiện bề mặt để làm nên tượng, hoành phi, câu đối và nhiều sản phẩm gắn với không gian tín ngưỡng. Giá trị không chỉ nằm ở hình thức, mà còn ở tỷ lệ, đường nét và thần thái mà người thợ gửi vào tác phẩm. Bởi vậy, đưa công nghệ vào xưởng không đồng nghĩa giao phó toàn bộ việc chế tác cho máy. Hướng đi đáng chú ý của Sơn Đồng Art là dùng công cụ số để chuẩn bị và hỗ trợ những công đoạn phù hợp, dành kỹ năng thủ công cho nơi cần phán đoán tinh tế.

Sơn Đồng đưa công nghệ 3D vào điêu khắc gỗ, giữ dấu ấn bàn tay thợ

Từ bản vẽ số đến mẫu thử trước khi chạm gỗ

Tại Sơn Đồng Art, tạo mẫu 3D mở thêm một bước kiểm tra trước khi sản phẩm đi vào gia công. Người thiết kế dựng hình trên máy tính để quan sát tỷ lệ, hình khối và điều chỉnh chi tiết; máy in 3D sau đó tạo mẫu vật lý để kiểm tra dáng tổng thể. Cách làm này giúp phát hiện điểm cần sửa sớm, thay vì chờ đến khi đã tốn công xử lý vật liệu thật. Nguyễn Xuân Thắng, người gắn bó với nghề và phát triển sản phẩm tại cơ sở, theo đuổi sự kết hợp giữa thiết kế hiện đại với kỹ thuật truyền thống. Động lực không chỉ là tăng tốc sản xuất: những pho tượng lớn và bộ đồ thờ cồng kềnh khó trở thành món quà thuận tiện cho khách tham quan. Các sản phẩm nhỏ gọn hơn, mang nét Sơn Đồng, có thể giúp người trẻ và du khách dễ tiếp cận nghề thủ công mỹ nghệ. Công nghệ vì thế có ích nhất khi mở rộng lựa chọn mẫu mã mà vẫn giữ được căn cốt văn hóa của sản phẩm.

Sơn Đồng đưa công nghệ 3D vào điêu khắc gỗ, giữ dấu ấn bàn tay thợ

Máy làm phần nặng, người thợ giữ phần tinh

Bên cạnh in 3D, máy CNC được dùng hỗ trợ gia công và tạo hình trên vật liệu. Theo Nguyễn Xuân Thắng, máy CNC có bốn đầu đục, hoạt động 10 tiếng mỗi ngày, đạt năng suất tương đương khoảng ba thợ đục lành nghề; với đơn hàng sản xuất hàng loạt, thời gian có thể giảm ít nhất 50%. Đây là lợi ích thiết thực trong bối cảnh đơn hàng lớn đòi hỏi tiến độ và độ đồng đều. Nhưng phom máy tạo ra chưa phải tác phẩm hoàn chỉnh. CNC và in 3D hỗ trợ các phần việc nặng, lặp lại, tạo phom thô đạt khoảng 80%; người thợ vẫn cần xử lý đường nét, bề mặt và những chi tiết quyết định thần thái. Đặc biệt với tượng thờ, hiểu biết về hình tượng và kinh nghiệm nhìn tỷ lệ không thể rút gọn thành thao tác máy. Nếu cơ khí hóa được dùng để giải phóng sức lao động, nó củng cố nghề; nếu xem máy là phương án thay nghệ nhân, nó có nguy cơ làm sản phẩm mất dấu ấn riêng.

Sơn Đồng đưa công nghệ 3D vào điêu khắc gỗ, giữ dấu ấn bàn tay thợ

Đổi mới phải đi cùng truyền nghề và trải nghiệm

Áp lực đổi mới đến từ cả thị trường lẫn điều kiện sản xuất: nhu cầu sau đại dịch suy yếu, công trình tín ngưỡng chịu ảnh hưởng, còn gỗ tự nhiên ngày càng khan hiếm và đắt đỏ. Đa dạng vật liệu, tinh gọn quy trình và phát triển sản phẩm nhỏ gọn là những cách thích ứng cần thiết, nhưng không nên khiến bản sắc làng nghề bị hòa lẫn trong các mẫu hàng loạt. Sơn Đồng cùng làng nghề Chuyên Mỹ đón nhận danh hiệu thành viên Mạng lưới các thành phố thủ công sáng tạo thế giới ngày 8/5/2026. Tháng 8/2026, Sơn Đồng Art phối hợp với Trường Đại học Mỹ thuật Công nghiệp phát động cuộc thi thiết kế mẫu sản phẩm, đưa sinh viên tiếp xúc với kỹ thuật làng nghề và khuyến khích ý tưởng mới. Những bước này đáng giá khi sáng tạo được đặt trên nền hiểu biết về nghề, thay vì chỉ chạy theo hình thức mới. Làng nghề cũng chuẩn bị tổ chức du lịch trải nghiệm để khách tìm hiểu các công đoạn chế tác. Đây là cơ hội để công chúng thấy rõ vì sao máy móc không thể thay bàn tay người thợ. Kết luận nên rõ ràng: công nghệ có thể làm quy trình nhanh và rộng hơn, nhưng chính nghệ nhân mới giữ cho điêu khắc gỗ Sơn Đồng còn hồn cốt.

Sơn Đồng đưa công nghệ 3D vào điêu khắc gỗ, giữ dấu ấn bàn tay thợ

Sammfy nhận hoa hồng khi bạn mua sắm qua liên kết của chúng tôi, bạn không phải trả thêm chi phí.

You May Also Like

Comments
Viết gì đó...
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên chia sẻ suy nghĩ!