InnovaConnect: khi hội nghị khoa học quốc tế trở thành điểm bứt phá
VinFuture InnovaConnect là chuỗi hội nghị khoa học quốc tế tập trung vào trao đổi tri thức khoa học giữa các nhà nghiên cứu hàng đầu thế giới và cộng đồng học thuật Việt Nam, với mục tiêu cập nhật hướng nghiên cứu tiên phong, tạo mạng lưới hợp tác, và từng bước biến các trường đại học trong nước thành trung tâm nghiên cứu được quốc tế công nhận. Chiều 29/9/2026, trong khuôn khổ VinFuture InnovaConnect tại Trường Đại học Bách khoa – Đại học Đà Nẵng, GS. David MacMillan, chủ nhân Giải Nobel Hóa học 2021, đã đối thoại trực tiếp với giới nghiên cứu, giảng viên, sinh viên và học sinh khu vực miền Trung về khoa học và đổi mới sáng tạo. Đây không chỉ là một diễn đàn chia sẻ kiến thức, mà là lời khẳng định rằng nếu Việt Nam muốn tham gia cuộc chơi toàn cầu về hóa học và khám phá thuốc, thì những cầu nối như InnovaConnect phải được coi là hạ tầng chiến lược chứ không phải sự kiện ngoại lệ.
GS. David MacMillan và thông điệp về đam mê, sáng tạo trong hóa học
Trung tâm chú ý của chương trình tại Đà Nẵng là GS. David MacMillan, nhà khoa học gắn liền với xúc tác hữu cơ bất đối xứng và các hướng quang xúc tác dùng ánh sáng khả kiến để phát triển phản ứng hóa học mới. Ông không chỉ trình bày những xu hướng tiên phong ở giao điểm giữa hóa học và sinh học, mà còn cho thấy cách tư duy này mở cánh cửa trực tiếp tới nghiên cứu hóa học và khám phá thuốc, từ thiết kế phân tử đến hiểu cơ chế sinh học. Quan trọng hơn, MacMillan liên tục nhấn mạnh rằng niềm đam mê và sự chủ động tự học, tự nghiên cứu là điều kiện bắt buộc để người trẻ Việt Nam bước vào không gian khoa học toàn cầu. Thông điệp "mọi nhà khoa học đều có thể đóng góp vào tri thức chung của nhân loại, không chỉ những người đoạt Nobel" không phải lời động viên suông, mà là thước đo mới cho tham vọng của hệ thống đào tạo và nghiên cứu trong nước.
Dàn chuyên gia quốc tế và cơ hội tái định vị hóa học, khám phá thuốc tại Việt Nam
Điểm đặc biệt của hội nghị khoa học quốc tế này là sự hiện diện đồng thời của nhiều tên tuổi mạnh trong hóa học và khám phá thuốc: GS. Nguyễn Thành Vinh (UNSW), TS. Jean Ji-In Kim (Graviton BioScience), TS. Lê Thái Hà cùng các nhà khoa học Việt Nam ở nhiều lĩnh vực. Kinh nghiệm nghiên cứu hóa hữu cơ của GS. Vinh, các thành tựu về Nemoxicin và thuốc Belumosudil (Rezurock) của TS. Kim trong phát triển liệu pháp phân tử nhỏ, hay cách TS. Lê Thái Hà gắn nghiên cứu với chính sách năng lượng – môi trường tạo nên bức tranh rõ ràng: nếu Việt Nam muốn nghiêm túc với hóa học và khám phá thuốc, thì phải tiếp cận liên ngành, từ hóa học hữu cơ đến kinh tế – chính sách. Đây là bước chuyển quan trọng, bởi lâu nay hợp tác nghiên cứu Việt Nam thường bị giới hạn trong từng nhóm chuyên môn hẹp, thiếu những cầu nối đủ mạnh để biến kết quả nghiên cứu thành ứng dụng điều trị, sản phẩm công nghệ hay khung chính sách.
Trao đổi tri thức khoa học: từ hội nghị đến mạng lưới hợp tác dài hạn
Phát biểu tại sự kiện, PGS.TS Lê Tiến Dũng coi hội nghị "Thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực Hóa học và Khám phá thuốc" là bước khẳng định định hướng phát triển Trường Đại học Bách khoa theo mô hình đại học nghiên cứu. Cách nhìn này phù hợp với thực tế: VinFuture InnovaConnect được triển khai từ năm 2024, trong hai năm 2024–2025 đã có 7 sự kiện kết nối với hơn 3.000 người tham dự trực tiếp, và nhiều kết nối ban đầu đã phát triển thành hợp tác nghiên cứu, đề xuất dự án. Quan trọng hơn, kịch bản mỗi chương trình được thiết kế như một "điểm gặp gỡ" để chuyên gia quốc tế và nhà khoa học Việt Nam cùng trao đổi hướng nghiên cứu mới, tìm kiếm hợp tác trong tương lai. Nếu hệ thống đại học không biết tận dụng những diễn đàn trao đổi tri thức khoa học kiểu này, thì khoảng cách giữa nghiên cứu cơ bản và ứng dụng thực tiễn sẽ tiếp tục là lỗ hổng lớn.
Vì sao Đà Nẵng và cộng đồng khoa học Việt cần những cầu nối như InnovaConnect
Đáng chú ý, Trường Đại học Bách khoa – Đại học Đà Nẵng hiện là điểm đến đầu tiên và duy nhất của VinFuture InnovaConnect tại khu vực miền Trung, và sự kiện hóa học và khám phá thuốc lần này cho thấy rõ sức nặng của lựa chọn đó. Thông qua chương trình, DUT-UD mở rộng không gian học thuật, giúp sinh viên, giảng viên, nhà nghiên cứu tiếp cận tri thức mới, xu hướng nghiên cứu và mạng lưới hợp tác quốc tế – đúng với mục tiêu trở thành trường đại học nghiên cứu được cộng đồng quốc tế công nhận. Trong bối cảnh khoa học và công nghệ là động lực phát triển kinh tế – xã hội, những diễn đàn kết nối trực tiếp với nhà khoa học quốc tế không thể bị xem là "sự kiện đặc biệt" mà phải trở thành hoạt động thường xuyên. Nếu Đà Nẵng và Việt Nam muốn xây dựng năng lực độc lập trong hóa học và khám phá thuốc, từ phòng thí nghiệm tới doanh nghiệp, thì việc coi InnovaConnect và các hội nghị khoa học quốc tế tương tự như một phần của chiến lược dài hạn là lựa chọn mang tính bắt buộc.
