DatVietVAC IPO: Câu chuyện không phải một đợt chào bán, mà là một mô hình
DatVietVAC IPO là sự kiện doanh nghiệp giải trí mở sổ đăng ký mua cổ phần lần đầu ra công chúng, qua đó phơi bày một mô hình kiếm tiền giải trí dựa trên tài sản trí tuệ, hệ sinh thái quản lý nghệ sĩ Việt Nam và công thức tài chính “khóa” doanh thu trước khi sản phẩm lên sóng, thay vì đánh cược vào phòng vé hay rating sau phát hành. Trong ngày 5/8, CTCP DatViet VAC Group Holdings chính thức mở sổ nhận đăng ký mua cổ phần lần đầu ra công chúng (IPO). Nửa đầu năm, doanh nghiệp ghi nhận doanh thu thuần hợp nhất 1.366 tỷ đồng, giảm 7% nhưng lợi nhuận sau thuế vẫn tăng 5% lên 135 tỷ đồng, hoàn thành 32% kế hoạch lợi nhuận cả năm 420 tỷ đồng. Đặt IPO lên đúng bối cảnh này, DatVietVAC đang nói với nhà đầu tư: họ không bán một “hit” mùa vụ, mà bán một cỗ máy tạo và khai thác IP sinh lời cao.
Khi khai thác thương mại nghệ sĩ kiếm gấp đôi tiền bán vé concert
Điểm gây bất ngờ nhất trong câu chuyện DatVietVAC không phải chuỗi concert hoành tráng, mà là dòng tiền đến từ khai thác thương mại nghệ sĩ. Trong 6 tháng đầu năm, doanh thu mảng nội dung đạt 687 tỷ đồng, gần như đi ngang. Nhưng bên trong, cấu trúc đã thay đổi mạnh: doanh thu từ khai thác thương mại nghệ sĩ tăng 44% lên 311 tỷ đồng, trong khi tổ chức và bán vé sự kiện giảm 13% còn 151 tỷ đồng. Nói cách khác, khai thác thương mại nghệ sĩ đang mang về hơn 2 lần doanh thu so với concert và bán vé. Lợi nhuận gộp của mảng này đạt 62 tỷ đồng, tăng 55%. Câu trích dẫn đáng nhớ ở đây là: “Nguồn thu từ khai thác thương mại nghệ sĩ đã cao hơn 2 lần so với hoạt động tổ chức và bán vé sự kiện”. Trong khi đó, số nghệ sĩ DatVietVAC quản lý tăng từ 94 lên 114 người chỉ trong nửa năm, cho thấy chiến lược quản lý nghệ sĩ Việt Nam đang được mở rộng để hứng trọn làn gió thương mại hóa này.
Công thức 10 đồng vốn – 13-15 đồng tài trợ: khóa doanh thu trước khi bấm máy
Khác với đa số nhà sản xuất sống chết theo rating sau phát sóng, DatVietVAC lật ngược quy trình kiếm tiền. Trước khi bấm máy, các Executive Producer phải đánh giá khả năng khai thác 360 độ IP: khán giả mục tiêu, nhà tài trợ tiềm năng, nghệ sĩ phù hợp, khả năng kéo dài nhiều mùa và những lớp giá trị sau phát sóng. Nguyên tắc tài chính được họ gọi là “không có tài trợ, không bấm máy”. Nếu chi phí dự toán là 10 đồng vốn, doanh nghiệp chỉ triển khai khi có cam kết tài trợ tối thiểu 13-15 đồng. Nhờ đó, doanh thu tài trợ được “nhìn thấy” từ ngày 0, giảm đáng kể rủi ro thất bại thương mại. Mô hình kiếm tiền giải trí này không dừng ở quảng cáo truyền thống: từ một IP, DatVietVAC mở thêm concert, thương mại điện tử, bản quyền và khai thác thương mại nghệ sĩ. Đây không chỉ là tối ưu tài chính, mà còn là cách buộc đội sáng tạo nghĩ như người làm tài sản, không phải người bán chương trình từng mùa.
2.000 IP, ROE hơn 40% và vai trò của tài sản trí tuệ âm nhạc
IPO DatVietVAC chỉ có ý nghĩa nếu nhìn vào kho tài sản mà họ đang chào bán cho thị trường vốn. Doanh nghiệp hiện nắm hơn 2.000 tài sản trí tuệ, từ format chương trình, tác phẩm âm nhạc, phim ảnh đến thiết kế ứng dụng. Đây là nguồn nhiên liệu cho chiến lược khai thác IP 360 độ – từ màn ảnh xuống đời thực – mà không phải phụ thuộc vào chủ sở hữu định dạng nước ngoài. Chính kho tài sản trí tuệ âm nhạc và nội dung này giúp biên lợi nhuận gộp mảng nội dung đạt 40% và ROE chạm 40,8% theo báo cáo tài chính 2025. Trên bình diện toàn công ty, DatVietVAC là một trong số hiếm doanh nghiệp M&E đạt đồng thời doanh thu quy mô lớn, biên lợi nhuận gộp trên 20% và ROE vượt 40%. Điểm đáng chú ý với nhà đầu tư là bảng cân đối “sạch” nợ dài hạn, gần 875 tỷ đồng tiền và tương đương tiền, cùng lịch sử chi trả hơn 1.000 tỷ đồng cổ tức tiền mặt trong 6 năm.
Từ B2B sang D2C: DatVietVAC muốn gì sau IPO?
Đằng sau IPO là một bước chuyển chiến lược: từ doanh nghiệp bán quảng cáo B2B sang mô hình D2C – khai thác trực tiếp người tiêu dùng. Tỷ trọng doanh thu D2C trong mảng nội dung được dự báo tăng từ 0% năm 2020 lên 31% năm 2025, trong khi doanh thu tài trợ và bán vé sự kiện hướng đến khoảng 450 tỷ đồng năm 2026. DatVietVAC đặt mục tiêu doanh thu 3.382 tỷ đồng và lợi nhuận 420 tỷ đồng trong năm 2026, xa hơn là 5.000 tỷ doanh thu và 780 tỷ lợi nhuận sau thuế vào năm 2030, với tốc độ tăng trưởng lợi nhuận 15% mỗi năm. Để làm được điều này, họ dự kiến tổ chức ít nhất 6 mega concert trong nửa cuối năm, với bình quân 21.000 vé mỗi đêm, đồng thời mở rộng sản xuất nội dung và hoạt động quốc tế hóa. Quan điểm cá nhân: ở giai đoạn này, concert không còn là trung tâm doanh thu, mà là “sân khấu” để nâng giá trị IP và nghệ sĩ, rồi quay lại nuôi mảng khai thác thương mại nghệ sĩ – nơi biên lợi nhuận thực sự nằm.
