Kỳ họp lập pháp dày đặc để hiện thực hóa tăng trưởng hai con số
Quốc hội khóa XVI kỳ họp 2 là phiên làm việc lập pháp có khối lượng lớn nhất từ đầu nhiệm kỳ, nơi 43 dự án luật và nghị quyết cùng 4 dự án luật khác được xem xét nhằm hoàn thiện cải cách thể chế Việt Nam, tháo gỡ điểm nghẽn và tạo nền tảng pháp lý cho mục tiêu tăng trưởng hai con số gắn với nâng cao đời sống người dân.
Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI khai mạc ngày 17-10 với 57 nội dung, nhóm nội dung được trình xem xét, quyết định. Đáng chú ý, chỉ sau kỳ họp không thường lệ thứ Nhất gần 2 tháng và ngay sau Hội nghị Trung ương 4 khóa XIV, Quốc hội tiếp tục họp với tinh thần “Chính xác - Kịp thời - Mở đường - Phát triển”, thể hiện quyết tâm thể chế hóa nhanh các chủ trương mới của Đảng, khơi thông nguồn lực phát triển. Đây không phải là một kỳ họp thường lệ thuần túy, mà là bước tăng tốc để biến đà tăng trưởng GDP 9,01% trong 9 tháng đầu năm – mức cao nhất 15 năm – thành quỹ đạo tăng trưởng hai con số bền vững.
43 dự án luật 2026: từ hoàn thiện thể chế đến mở khóa nguồn lực
Trọng tâm của Quốc hội khóa XVI kỳ họp 2 là chương trình lập pháp với 47 dự án luật, nghị quyết, trong đó 43 dự án được dự kiến thông qua và 4 dự án luật được cho ý kiến. Đây là con số cho thấy Quốc hội chấp nhận “áp lực tiến độ” để đổi lấy một bước nhảy về cải cách thể chế Việt Nam. Các dự án luật 2026 trải rộng từ đất đai, nhà ở, kinh doanh bất động sản đến đầu tư, ngân sách, bảo hiểm xã hội, an toàn thực phẩm và bảo vệ môi trường – những lĩnh vực đang chứa nhiều nút thắt khiến nguồn lực bị giam giữ.
Điểm đáng nói là Quốc hội không chỉ nhắm tới việc “có luật”, mà đặt yêu cầu các chính sách pháp luật phải đồng bộ, thống nhất, khả thi và gắn chặt với tổ chức thực hiện. Những nội dung giao thoa giữa Luật Đất đai, Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản với pháp luật về đầu tư, quy hoạch, xây dựng được yêu cầu xử lý ngay trong quá trình hoàn thiện, tránh tình trạng luật này mở đường, luật khác dựng rào cản. Nếu làm được, mỗi đạo luật thông qua sẽ là một “công cụ mở khóa” nguồn lực thay vì tạo thêm thủ tục.
Sửa trúng điểm nghẽn: thước đo là đời sống người dân, không phải số lượng luật
Kỳ vọng lớn nhất của cử tri và doanh nghiệp với Quốc hội khóa XVI kỳ họp 2 không nằm ở con số 43 dự án luật được thông qua, mà ở việc các chính sách có sửa trúng điểm nghẽn hay không. Qua tiếp xúc cử tri, nhiều đại biểu nhấn mạnh: điều quan trọng là sửa đúng điểm nghẽn, quy định rõ trách nhiệm và bảo đảm luật đi vào cuộc sống. Với các luật về đất đai, nhà ở, bất động sản, yêu cầu là phải xử lý được chồng chéo, thủ tục kéo dài khiến dự án đình trệ, nguồn lực bị đóng băng và người dân phải chờ đợi.
Đại biểu chuyên trách về khoa học, công nghệ và môi trường nhấn mạnh, mỗi chính sách phải xuất phát từ yêu cầu thực tiễn, đáp ứng nguyện vọng chính đáng của cử tri và nhân dân. Ông cũng cảnh báo: thành công của kỳ họp không đo bằng số lượng luật, nghị quyết, mà bằng những điểm nghẽn nào được tháo gỡ, vấn đề gì của người dân được giải quyết. Nói cách khác, tăng trưởng hai con số chỉ có ý nghĩa khi được chuyển hóa thành việc làm, thu nhập và chất lượng cuộc sống tốt hơn cho người dân, chứ không dừng ở các báo cáo đẹp.
Cải cách thể chế gắn với tổ chức thực hiện: điều kiện sống còn cho tăng trưởng hai con số
Một thông điệp xuyên suốt kỳ họp là phải gắn chặt hoàn thiện thể chế với tổ chức thực hiện, giữa mục tiêu phát triển với khả năng huy động, phân bổ và sử dụng hiệu quả các nguồn lực. Quốc hội sẽ không chỉ làm luật, mà còn xem xét, đánh giá kết quả thực hiện kế hoạch năm 2026, quyết định kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội, dự toán và phân bổ ngân sách trung ương, cùng kế hoạch đầu tư công năm 2027, đồng thời phê chuẩn quyết toán ngân sách năm 2025. Đây là chuỗi quyết định gắn kết chặt chẽ giữa chính sách pháp luật và nguồn lực thực thi.
Tăng trưởng hai con số, như nhiều đại biểu nhấn mạnh, không thể chỉ dựa vào huy động thêm vốn hay mở rộng đầu tư. Nếu cơ chế phân cấp, phân quyền không rõ, trách nhiệm không cụ thể, thì dù nguồn lực đã bố trí, hiệu quả vẫn thấp, giải ngân đầu tư công vẫn chậm. Vì vậy, Quốc hội đặt yêu cầu xác định rõ cơ quan chịu trách nhiệm, thời hạn xử lý và kết quả đầu ra cho từng nhóm vướng mắc, đồng thời tăng cường giám sát sau khi luật được thông qua. Đây là cách duy nhất để chuyển tinh thần “Chính xác - Kịp thời - Mở đường - Phát triển” từ nghị trường thành thay đổi thực chất ở địa phương.
Kết luận: Từ nghị trường đến cuộc sống – bài kiểm tra niềm tin
Quốc hội khóa XVI kỳ họp 2 đang kiến tạo một khuôn khổ pháp lý mới cho giai đoạn tăng tốc, với mục tiêu không giấu giếm: tăng trưởng hai con số đi cùng bảo đảm an sinh xã hội. Nhưng bài kiểm tra thực sự không nằm trong hội trường, mà ở việc các đạo luật có nhanh chóng đi vào cuộc sống, các cam kết chất vấn có được thực hiện, và những bất cập kéo dài có được xử lý dứt điểm hay không.
Nếu mỗi chính sách pháp luật đều xuất phát từ thực tiễn, sửa trúng điểm nghẽn, quy định rõ trách nhiệm và được giám sát đến cùng, Quốc hội không chỉ góp phần mở đường cho tăng trưởng hai con số, mà còn củng cố niềm tin của cử tri và người dân vào cải cách thể chế Việt Nam. Ngược lại, nếu luật vẫn “đẹp trên giấy” nhưng khó thực thi, mọi mục tiêu tăng trưởng tham vọng sẽ chỉ dừng ở kỳ vọng. Kỳ họp này vì thế là phép thử quan trọng cho cả hệ thống trong việc biến ý chí chính trị thành kết quả cụ thể.
