Phòng chống đuối nước cần vượt khỏi bài học bơi
Phòng chống đuối nước là quá trình trang bị cho trẻ khả năng nhận biết nguy hiểm, giữ an toàn trong môi trường nước và tìm trợ giúp đúng cách, bên cạnh việc học các kỹ thuật bơi cơ bản. Cách tiếp cận này đáng được ưu tiên: biết bơi không đồng nghĩa với biết xử lý khi gặp sự cố, còn kỹ năng ứng phó có thể quyết định khả năng tự bảo vệ.
Tại Huế, giáo viên tiểu học được tập huấn dạy bơi an toàn và phòng chống đuối nước, đồng thời cập nhật kiến thức xây dựng giáo án thể dục theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018. Nội dung tập trung đổi mới cách dạy phù hợp với lứa tuổi, tổ chức hoạt động vận động và bảo đảm an toàn trong giờ học.
Học sinh được làm quen với môi trường nước, tập thở, nổi và các động tác bơi cơ bản; chương trình cũng hướng tới kỹ năng sinh tồn, nhận diện nguy cơ và tự bảo vệ. Đây là nền tảng hợp lý cho dạy bơi an toàn: giáo viên không chỉ hướng dẫn động tác mà còn phải tạo được thói quen thận trọng.
Từ tập huấn giáo viên đến kỹ năng dùng được ngoài đời
Giá trị của tập huấn giáo viên nằm ở khả năng đưa kiến thức ra khỏi buổi học và vào sinh hoạt thường ngày. Sau tập huấn tại Huế, các trường dự kiến phổ biến, triển khai nội dung và kỹ năng đã học trong đơn vị, qua đó củng cố chất lượng giáo dục thể chất và các biện pháp bảo đảm an toàn cho học sinh.
Các nội dung an toàn dưới nước cũng cần giúp trẻ nhận diện nguy cơ ở ao, hồ, sông, suối, biển và những vùng nước sâu; tuân thủ nguyên tắc an toàn khi tham gia hoạt động dưới nước và biết cách xử lý tình huống nguy hiểm. Điều đó có nghĩa là lời dặn tránh xa khu vực nguy hiểm, không tự ý xuống nước khi không có người giám sát phải đi cùng kỹ năng thực hành, thay vì chỉ xuất hiện trong một buổi tuyên truyền.
Với học sinh, kỹ năng dưới nước thiết thực không nhất thiết bắt đầu bằng bơi nhanh hay bơi xa. Làm quen với nước, tập nổi và hiểu lúc nào cần tìm người lớn hỗ trợ là những bước căn bản, giúp việc học bơi gắn với phòng ngừa thay vì tạo cảm giác an toàn quá mức.
Hà Nội đưa chuyên gia và thực hành vào chương trình
Ngày 31/10, Thành đoàn và Hội đồng Đội thành phố Hà Nội chỉ đạo Cung Thiếu nhi Hà Nội phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức chương trình tập huấn điểm, mở đầu chuỗi hoạt động dành cho thanh thiếu nhi trong năm học 2026–2027 và dịp hè 2027. Gần 300 cán bộ, giáo viên và học sinh tham gia; lực lượng nòng cốt có đại diện tổ chức Đoàn, Đội và giáo viên từ 126 xã, phường.
Điểm đáng chú ý là phần hướng dẫn trực tiếp của Giáo sư danh dự Tsubakimoto Shozo thuộc Đại học Tsukuba, cùng hai huấn luyện viên Koike Tadaaki và Ayusawa Takanori. Học viên thực hành nhận diện nguy cơ, báo động và gọi trợ giúp, giữ nổi, sử dụng áo phao hoặc vật nổi, cũng như tận dụng vật dụng thông thường để hỗ trợ nổi. Chương trình còn nhấn mạnh không tự ý xuống nước cứu người nếu chưa được đào tạo hoặc không bảo đảm an toàn.
Việc triển khai gắn với Công điện 46/CĐ-TTg ngày 10/7/2026 và chương trình phòng, chống tai nạn, thương tích trẻ em của Hà Nội giai đoạn 2021–2030. Từ tháng 11/2026 đến tháng 5/2027, các lớp dự kiến mở tại 11 cụm xã, phường; giai đoạn tháng 6–8/2027 sẽ có tập huấn chuyên sâu và trại kỹ năng.
Điều cần nhân rộng là năng lực tự bảo vệ
Các chương trình cho thấy dạy bơi an toàn và phòng chống đuối nước hiệu quả cần kết hợp ba việc: chuẩn bị giáo viên, dạy trẻ nhận diện rủi ro và tổ chức thực hành có hướng dẫn. Chỉ phổ biến quy tắc mà thiếu thực hành sẽ khó giúp học sinh bình tĩnh khi gặp tình huống thật; chỉ dạy bơi mà bỏ qua cách gọi trợ giúp hoặc dùng vật nổi cũng để lại khoảng trống an toàn.
Kế hoạch mở rộng tập huấn tại Hà Nội và việc các trường ở Huế triển khai lại kiến thức trong đơn vị là hướng đi đúng, miễn là kỹ năng được ôn luyện thường xuyên, phù hợp độ tuổi và khả năng bơi. Phòng chống đuối nước không thể giao riêng cho giáo viên hay gia đình: người lớn cần giám sát, còn trẻ cần biết giới hạn của mình và không tự đặt bản thân vào vùng nguy hiểm.
Kết luận, học bơi vẫn quan trọng, nhưng mục tiêu rộng hơn phải là giúp trẻ nhận biết nguy cơ, tự giữ an toàn và gọi hỗ trợ đúng cách. Khi tập huấn giáo viên gắn với thực hành của học sinh và được duy trì trong trường học, kỹ năng dưới nước mới có cơ hội trở thành năng lực bảo vệ thiết thực.
