CAF rút lại kế hoạch bốn năm một lần
AFCON là giải vô địch bóng đá cấp đội tuyển quốc gia quan trọng nhất châu Phi, nơi các đội tuyển tranh tài để giành danh hiệu và đại diện cho bóng đá của 54 liên đoàn thành viên. Ngày 29/10, Ban Chấp hành Liên đoàn Bóng đá châu Phi (CAF) nhất trí đưa giải trở lại chu kỳ hai năm một lần. Đây là sự đảo chiều rõ rệt so với kế hoạch được thông qua vào tháng 12/2025, theo đó AFCON dự kiến chuyển sang tổ chức bốn năm một lần kể từ năm 2028. Quyết định của CAF cho thấy tổ chức này chưa sẵn sàng đánh đổi vai trò thường xuyên của giải đấu để theo đuổi một mô hình mới, nhất là khi phương án thay thế chưa chứng minh được tính khả thi. Thay đổi lịch không chỉ là chuyện chọn năm tổ chức: nó quyết định nhịp thi đấu quốc tế, cơ hội phát triển của các đội tuyển và mức độ gián đoạn đối với câu lạc bộ.
Nations League chưa thể lấp khoảng trống
Lý do thực tế nhất của cú đổi hướng nằm ở nguồn lực. CAF từng kỳ vọng Africa Nations League sẽ xuất hiện giữa các kỳ AFCON, nhưng Chủ tịch Patrice Motsepe thừa nhận giải mới cần nhiều năm mới có thể tạo ra đóng góp tài chính đáng kể. Nói cách khác, Nations League chưa thể thay thế ngay vai trò mà AFCON đảm nhiệm trong việc duy trì hoạt động và hỗ trợ phát triển bóng đá trên toàn châu lục. Vì thế, kéo giãn AFCON trước khi mô hình mới đủ sức đứng vững là một canh bạc khó bảo vệ. Chu kỳ AFCON hai năm giúp CAF duy trì sân chơi quen thuộc cho các đội tuyển và 54 liên đoàn thành viên, đồng thời giữ lại một nền tảng phát triển đã có vị thế. Tuy nhiên, quyết định này cũng đặt ra câu hỏi: liệu Nations League sẽ bị gác lại hay được thiết kế lại để bổ sung, thay vì thay thế, AFCON? CAF chưa công bố câu trả lời.
Lịch thi đấu mới vẫn tạo sức ép cho câu lạc bộ
Theo lịch thi đấu AFCON được công bố, kỳ tiếp theo diễn ra tại Kenya, Tanzania và Uganda từ ngày 19/6 đến 17/7/2027; các kỳ sau dự kiến vào năm 2028, 2031 và 2033. Giải sẽ không tổ chức năm 2030, khi FIFA World Cup diễn ra. Nhịp này không hoàn toàn đều đặn: khoảng cách ba năm giữa các kỳ 2028 và 2031 phản ánh việc tránh trùng năm World Cup, chứ không phải CAF từ bỏ nguyên tắc tổ chức thường xuyên. Dù vậy, AFCON hai năm một lần đồng nghĩa các câu lạc bộ ngoài châu Phi tiếp tục phải nhả cầu thủ cho đội tuyển với tần suất cao hơn so với phương án bốn năm. Đây là đánh đổi thật, không thể xóa bằng một lịch mới trên giấy. CAF nói quyết định nhằm bảo vệ lợi ích của cầu thủ châu Phi, nhưng lợi ích ấy sẽ phụ thuộc vào cách phối hợp lịch và bảo đảm cầu thủ có thể góp mặt mà không làm gia tăng xung đột với mùa giải câu lạc bộ.
Đảo chiều hợp lý, nhưng chưa phải lời giải trọn vẹn
Việc khôi phục chu kỳ hai năm là lựa chọn dễ hiểu khi giải thay thế chưa thể tạo nguồn thu trong ngắn hạn và AFCON vẫn là trụ cột của bóng đá châu Phi. Nhưng đổi hướng không đồng nghĩa mọi vấn đề đã được giải quyết: áp lực lên lịch câu lạc bộ còn đó, còn tương lai của Africa Nations League và các hồ sơ đăng cai những kỳ xa hơn vẫn chưa rõ. CAF cũng chưa làm sáng tỏ số phận các hồ sơ đăng cai AFCON 2032 và 2036 đã được mời thầu trước đó. Bước tiếp theo vì thế không chỉ là tổ chức giải theo nhịp mới, mà còn phải công khai cách giải quyết những hồ sơ và thiết kế vai trò thực tế cho Nations League. Kết luận của lần đảo chiều này khá rõ: CAF giữ AFCON ở vị trí trung tâm vì chưa có phương án thay thế đủ sức gánh nhiệm vụ ấy. Đó là quyết định thận trọng, nhưng giá trị của nó sẽ được đo bằng khả năng dung hòa lịch thi đấu với lợi ích của cầu thủ và câu lạc bộ.
