Từ những chiếc cặp đơn giản đến cơ hội học tập công bằng
Những chương trình tặng sách học sinh khó khăn, cấp sách miễn phí biên giới và các phần quà động viên học sinh trước thềm năm học mới là các hoạt động hỗ trợ học sinh vùng cao, vùng biên giới nhằm giảm bớt rào cản vật chất, củng cố động lực đến trường, và từng bước thu hẹp khoảng cách giáo dục giữa trẻ em ở vùng khó với học sinh ở khu vực thuận lợi hơn. Trước khi năm học 2026-2027 bắt đầu, bức tranh giáo dục vùng cao và biên giới đã sáng lên nhờ những hành động cụ thể: Binh đoàn 12 tặng 980 cặp sách cho học sinh Trường phổ thông nội trú tiểu học và trung học cơ sở Y Tý, trong khi các đơn vị Bộ đội Biên phòng ở Quảng Ninh và Hưng Yên đồng loạt tổ chức gặp mặt, tặng quà và đỡ đầu nhiều em nhỏ có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn. Đây không chỉ là các sự kiện mang tính từ thiện, mà đang dần trở thành mô hình đồng hành bền bỉ với giáo dục vùng khó.
Binh đoàn 12: Xây trường, tặng cặp và gieo hy vọng ở Y Tý
Điểm nổi bật nhất trong chuỗi hoạt động hỗ trợ học sinh vùng cao là việc Binh đoàn 12 (Bộ Quốc phòng) trao tặng 980 cặp sách mới cho toàn bộ học sinh thuộc 28 lớp tiểu học và trung học cơ sở của Trường phổ thông nội trú Y Tý, Lào Cai. Những chiếc cặp mới, tổng trị giá khoảng 100 triệu đồng, đến đúng lúc trước ngày khai giảng, trở thành hành trang thiết thực cho gần 1.000 học sinh bước vào năm học mới. "Bên cạnh việc đẩy nhanh tiến độ, bảo đảm chất lượng và an toàn tuyệt đối cho công trình, đơn vị luôn coi việc đồng hành, chăm lo cho đời sống của địa phương và các em học sinh là mệnh lệnh từ trái tim" – Thiếu tá Trần Văn Hiếu chia sẻ. Đáng chú ý, chính Binh đoàn 12 là đơn vị trực tiếp thi công ngôi trường nội trú hiện đại với tổng mức đầu tư 260 tỷ đồng, vượt qua địa hình dốc đứng và thời tiết khắc nghiệt để hoàn thành các hạng mục cơ bản, sẵn sàng đón học sinh. Khi người lính không chỉ xây trường mà còn tặng cặp, họ gửi đi thông điệp rõ ràng: giáo dục vùng cao không được phép lùi lại phía sau.
Quảng Ninh: Từ những chiếc xe đạp đến mạng lưới đỡ đầu bền bỉ
Tại xã đảo Vĩnh Thực (Quảng Ninh), câu chuyện hỗ trợ học sinh vùng biên không chỉ dừng ở tặng sách học sinh khó khăn, mà còn mở rộng thành mạng lưới đỡ đầu dài hạn. Đồn Biên phòng cửa khẩu cảng Vạn Gia đã rà soát kỹ từng hoàn cảnh học sinh để chọn hình thức hỗ trợ phù hợp trước thềm năm học mới, từ đó tặng 3 xe đạp cho 3 em có điều kiện đi học khó khăn với tổng giá trị quà tặng, tiền hỗ trợ trên 18 triệu đồng. Việc tặng xe đạp nghe có vẻ nhỏ, nhưng ở vùng đảo, nó là sự khác biệt giữa việc đến lớp đều đặn hay bỏ học giữa chừng. Đồn Vạn Gia hiện nhận đỡ đầu 7 học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, và từ đầu năm 2026 đã vận động kinh phí để xây 2 góc học tập, tặng 3 xe đạp, 10 suất quà, cùng hỗ trợ định kỳ trong chương trình “Nâng bước em tới trường – Con nuôi đồn biên phòng” với tổng trị giá trên 70 triệu đồng. Mô hình "con nuôi" biến quà động viên học sinh thành cam kết trách nhiệm lâu dài, giúp các em có chỗ dựa ổn định suốt hành trình đến trường.
Hưng Yên: Khi quà động viên trở thành chiến lược xây dựng biên giới vững mạnh
Ở các xã biên giới biển Hưng Yên, cách tiếp cận hỗ trợ học sinh lại thể hiện rõ hơn chiều sâu chiến lược. Chiều 4/9, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh tổ chức gặp mặt, tặng 22 suất quà với tổng số tiền 65 triệu đồng cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn thuộc chương trình “Nâng bước em đến trường – Con nuôi Đồn Biên phòng”. Đồng thời, Hội Phụ nữ của đơn vị trao thêm 3 suất quà cho 3 "con nuôi" đồn biên phòng. Theo Trung tá Nguyễn Hữu Khiêm, việc chăm lo học sinh không chỉ là nghĩa tình quân – dân, mà còn là trách nhiệm chính trị, góp phần bồi đắp nguồn nhân lực và củng cố "thế trận lòng dân" ở khu vực biên giới. Đến nay, chương trình đã hỗ trợ 43 em, với đóng góp của cán bộ, chiến sĩ trên 700 triệu đồng cùng hơn 200 triệu đồng từ các tổ chức, nhà hảo tâm. Đơn vị còn đề xuất xây 3 nhà tình thương cho gia đình 3 em, kinh phí gần 600 triệu đồng. Thực tế cho thấy nhiều em sau khi kết thúc chương trình đã học đại học, cao đẳng, thậm chí trở thành chiến sĩ biên phòng – minh chứng sống động rằng quà động viên học sinh, nếu được tổ chức bài bản, có thể chuyển hóa thành nguồn nhân lực gắn bó với biên giới lâu dài.
Bài học mô hình: Từ hỗ trợ vật chất đến bảo trợ giáo dục toàn diện
Nhìn tổng thể, các hoạt động tặng sách học sinh khó khăn, cấp sách miễn phí biên giới và quà động viên học sinh ở Y Tý, Quảng Ninh, Hưng Yên đều cho thấy một hướng đi chung: hỗ trợ học sinh vùng cao và vùng biên không còn là các chiến dịch rời rạc, mà là những chương trình có thiết kế, có trách nhiệm dài hạn. Ở vùng cao Y Tý, chiếc cặp mới là biểu tượng cho một khởi đầu công bằng hơn, giúp trẻ em nơi "sương giăng phủ lối" tự tin bước vào ngôi trường nội trú hiện đại. Tại Quảng Ninh, xe đạp và góc học tập kết hợp với chế độ đỡ đầu định kỳ giúp chuyến đường đến trường không bị gián đoạn. Còn ở Hưng Yên, quà tặng được đặt trong chiến lược xây dựng "thế trận lòng dân" và củng cố biên giới. Điều cần được nhân rộng là cách các đơn vị quân đội chủ động khảo sát hoàn cảnh, lựa chọn hình thức hỗ trợ phù hợp, duy trì bảo trợ nhiều năm, và gắn giáo dục với phát triển cộng đồng. Khi những mô hình này được địa phương, doanh nghiệp, tổ chức xã hội cùng tham gia, cơ hội học tập công bằng cho học sinh vùng cao, vùng biên không chỉ là khẩu hiệu mà trở thành thực tế.
