Từ chiến dịch 150 ngày đến “sổ y bạ suốt đời” trong điện thoại
Hồ sơ sức khỏe điện tử trên ứng dụng Công dân số TP HCM là hệ thống quản lý sức khỏe online tập trung, lưu toàn bộ thông tin khám chữa bệnh, chỉ số sức khỏe, tiền sử bệnh, tiêm chủng và khuyến nghị bác sĩ của mỗi người dân, được cập nhật liên tục theo vòng đời, cho phép tra cứu mọi lúc mọi nơi bằng định danh điện tử VNeID, giúp cả người bệnh lẫn bác sĩ nhìn thấy bức tranh sức khỏe toàn diện để chăm sóc chủ động và lâu dài. Điểm đáng chú ý là bước ngoặt này không xuất hiện ngẫu nhiên mà gắn chặt với “Lễ ra quân đợt cao điểm 150 ngày đêm khám sức khỏe toàn dân trên địa bàn TP HCM năm 2026”, khi thành phố đồng thời phát động chương trình khám quy mô lớn và công bố tiện ích hồ sơ sức khỏe điện tử ngay trên ứng dụng Công dân số. Lễ ra quân sáng 16/7 tại Bệnh viện Đa khoa khu vực Củ Chi cho thấy định hướng rất rõ: chuyển đổi số y tế không chỉ là chuyện nội bộ của bệnh viện, mà phải bắt đầu từ người dân, bằng một nền tảng số thống nhất. Việc lựa chọn tích hợp hồ sơ sức khỏe vào ứng dụng Công dân số – vốn đã là cổng dịch vụ công trực tuyến của thành phố – cho thấy TP HCM coi sức khỏe là một dịch vụ thiết yếu, phải có mặt ngay bên cạnh các tiện ích hành chính, phản ánh tư duy lấy người dân làm trung tâm trong chuyển đổi số y tế.
Ứng dụng Công dân số: từ thủ tục hành chính đến quản lý sức khỏe online
Nếu vài năm trước, người dân thường nghĩ đến ứng dụng của chính quyền chủ yếu để làm thủ tục, thì nay Công dân số đang âm thầm trở thành lớp hạ tầng số cho quản lý sức khỏe online của thành phố. Ứng dụng được ra mắt tháng 11/2024 trên nền tảng công nghệ FPT.dCitizen, do Trung tâm Chuyển đổi số TP HCM chủ trì triển khai với sự đồng hành kỹ thuật của FPT. Đến nay, ứng dụng ghi nhận gần 700.000 lượt tải và hơn 4.000.000 lượt truy cập dịch vụ – con số cho thấy người dân không còn xa lạ với việc tương tác với chính quyền qua điện thoại. Ưu điểm rõ ràng của việc tích hợp hồ sơ sức khỏe điện tử vào Công dân số là kinh nghiệm người dùng liền mạch: chỉ với một lần đăng nhập bằng tài khoản định danh điện tử VNeID, người dân vừa có thể tra cứu thủ tục hành chính, theo dõi tiến độ giải quyết hồ sơ, gửi phản ánh hiện trường, đóng góp ý kiến, vừa xem hồ sơ sức khỏe của mình ngay trên cùng một nền tảng. Đây là cách thiết kế thông minh: thay vì bắt người dân tải thêm một ứng dụng y tế mới, TP HCM đưa sức khỏe vào chính “ngôi nhà số” mà họ đang sử dụng, tăng khả năng chấp nhận và tần suất sử dụng. Nói thẳng, nếu dịch vụ y tế số muốn đi vào đời sống hàng ngày, nó phải nằm đúng chỗ – ở nơi người dân đã quen dùng để giải quyết mọi chuyện với chính quyền.
Hồ sơ sức khỏe điện tử: bức tranh sức khỏe toàn diện chứ không chỉ là sổ khám bệnh
Điểm khác biệt lớn nhất của hồ sơ sức khỏe điện tử tại TP HCM là tham vọng trở thành “bức tranh sức khỏe” toàn diện của mỗi công dân, thay vì chỉ số hóa vài tờ phiếu khám rời rạc. Hệ thống hiện hiển thị hai nhóm thông tin chính: nhóm thông tin nền tảng (định danh, bảo hiểm y tế, tiền sử bệnh tật, dị ứng, tiêm chủng…) và nhóm thông tin sức khỏe (các chỉ số thể lực, kết quả khám lâm sàng, cận lâm sàng, kết luận và khuyến nghị của bác sĩ). Theo kế hoạch, dữ liệu không dừng ở khám cộng đồng mà sẽ tiếp tục mở rộng sang lịch sử khám ngoại trú, điều trị nội trú, chẩn đoán bệnh, đơn thuốc, xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh và thủ thuật từ cuối năm 2026, tất cả đều có thể tra cứu ngay trên ứng dụng Công dân số. Về phía người dân, lợi ích rất cụ thể: thay vì giữ hàng loạt giấy tờ khám bệnh dễ thất lạc, họ có thể theo dõi toàn bộ dữ liệu sức khỏe trên một nền tảng duy nhất, tra cứu lịch sử khám và các chỉ số sức khỏe ngay trên điện thoại. Đối với người tham gia chương trình khám sức khỏe miễn phí của thành phố, kết quả được đồng bộ lên hệ thống Sở Y tế trong vòng 48 giờ và tự động cập nhật vào hồ sơ điện tử – một quy trình nếu vận hành ổn định sẽ thay đổi thói quen “khám xong là quên”, buộc người dân thấy mình có trách nhiệm theo dõi sức khỏe lâu dài. Theo PGS-TS-BS Tăng Chí Thượng, việc gắn chiến dịch 150 ngày đêm khám sức khỏe với hồ sơ điện tử nhằm “tạo nền tảng quản lý sức khỏe liên tục theo vòng đời cho người dân” – một mục tiêu chỉ có thể đạt được nếu hồ sơ đủ sâu, đủ rộng và đủ được sử dụng trong thực tiễn.
FPT và bài toán an toàn dữ liệu trong chuyển đổi số y tế
Không có hạ tầng công nghệ đủ chắc, hồ sơ sức khỏe điện tử sẽ chỉ là ý tưởng đẹp trên giấy. Vai trò đồng hành của FPT trong dự án này vì thế mang tính quyết định: tập đoàn tham gia xây dựng, tích hợp tiện ích hồ sơ sức khỏe lên nền tảng Công dân số, đồng thời hỗ trợ làm chủ công nghệ lõi để hoàn thiện hệ thống phục vụ lộ trình chuyển đổi số y tế của thành phố. Với kinh nghiệm triển khai nhiều chương trình chuyển đổi số tại các bộ, ngành, địa phương và thực thi Nghị quyết số 57, FPT không chỉ cung cấp kỹ thuật, mà còn mang đến cách tổ chức dữ liệu, bảo mật và vận hành hệ thống ở quy mô hàng chục triệu người dùng. Ở góc độ chính sách, TP HCM đặt mục tiêu đưa hồ sơ sức khỏe điện tử lên ứng dụng Công dân số cho 14 triệu người dân – con số cho thấy bài toán an toàn, bảo mật không thể xem nhẹ. Mỗi hồ sơ là thông tin nhạy cảm bậc nhất của công dân; nếu không có tiêu chuẩn an ninh nghiêm ngặt và cơ chế phân quyền rõ ràng, niềm tin sẽ sụp đổ rất nhanh. Việc chọn một đối tác công nghệ lớn, đã chứng minh năng lực với các hệ thống dữ liệu quốc gia, là lựa chọn hợp lý. Tuy vậy, để người dân yên tâm dùng, thành phố cần liên tục truyền thông rõ ràng về cách bảo vệ dữ liệu, quyền truy cập của các bên liên quan và cơ chế người dân tự kiểm soát thông tin của mình – chuyển đổi số y tế chỉ bền vững khi niềm tin dữ liệu được xây dựng minh bạch, không mập mờ kỹ thuật.
Quản lý sức khỏe cộng đồng: từ dữ liệu rời rạc đến hệ sinh thái chăm sóc chủ động
Điều đáng bàn hơn cả là tác động của hồ sơ sức khỏe điện tử lên quản lý sức khỏe cộng đồng. Sau gần hai tháng triển khai (25/5–15/7), toàn thành phố đã có hơn 550.000 người dân được khám sức khỏe và lập hồ sơ điện tử – một bước khởi động cho mục tiêu bao phủ toàn dân. Khi hồ sơ được cập nhật liên tục từ chiến dịch khám cộng đồng và dữ liệu khám chữa bệnh tại các cơ sở y tế, ngành y tế thành phố lần đầu có cơ hội nhìn sức khỏe người dân theo thời gian, thay vì chỉ qua những ca bệnh lẻ trong bệnh viện. Điều này giúp bác sĩ tiếp cận tiền sử bệnh nhanh hơn, hạn chế chỉ định trùng lặp, còn cơ quan quản lý có dữ liệu để thiết kế chương trình phòng bệnh, tầm soát hợp lý theo từng nhóm nguy cơ. Việc phát động chiến dịch 150 ngày đêm khám sức khỏe toàn dân cùng với công bố hồ sơ sức khỏe điện tử thể hiện rõ định hướng lấy người dân làm trung tâm trong quá trình chuyển đổi số; dữ liệu không tồn tại để phục vụ hệ thống, mà để phục vụ quyết định y tế cho từng cá nhân. Trong 150 ngày tới, thành phố tiếp tục đẩy mạnh khám trên toàn địa bàn, mở rộng cơ hội tiếp cận dịch vụ y tế, tăng cường tầm soát sớm và nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu. Theo kế hoạch, hệ thống hồ sơ sẽ tiếp tục được mở rộng dữ liệu trong giai đoạn tới, từng bước biến quản lý sức khỏe online thành nền tảng điều hành y tế của thành phố. Kết lại, nếu TP HCM duy trì được nhịp triển khai và minh bạch hóa dữ liệu, hồ sơ sức khỏe điện tử trên ứng dụng Công dân số có thể trở thành một trong những ví dụ thuyết phục nhất cho thấy chuyển đổi số y tế không phải khẩu hiệu, mà là thay đổi cụ thể trong cách người dân được chăm sóc ngay từ chiếc điện thoại họ cầm mỗi ngày.
