Ăn thịt lợn an toàn bắt đầu từ việc nói không với thịt tái và lòng sống
Ăn thịt lợn an toàn là việc lựa chọn và chế biến thịt, lòng lợn sao cho loại bỏ tối đa vi khuẩn gây bệnh, đặc biệt là liên cầu lợn, bằng cách ăn chín kỹ, tránh hoàn toàn thịt tái, lòng sống, tiết canh và sử dụng bảo hộ khi tiếp xúc với lợn hoặc thịt sống, nhằm giảm nguy cơ nhiễm khuẩn huyết và suy đa tạng ở người. Việc coi thịt lợn là món ăn quen thuộc không đồng nghĩa với việc chúng ta được phép chủ quan. Trường hợp bệnh nhân N.V.M. 61 tuổi ở Lạng Sơn, sốt cao 39–40 độ C, xuất huyết và suy hô hấp sau khi thường xuyên uống rượu ở quán, là lời nhắc đau đớn rằng liên cầu lợn có thể cướp sức khỏe chỉ sau vài bữa nhậu bất cẩn. Nếu bạn vẫn thích thịt ba chỉ béo ngậy hay lòng lợn, điều cần thay đổi không phải là bỏ hẳn thịt lợn, mà là bỏ ngay hai thói quen ăn sống, ăn tái đã ăn sâu vào văn hóa nhậu.
Thói quen thứ nhất: Thịt lợn tái – miếng ngon trên bàn, hiểm họa trong máu
Thịt lợn tái, nướng chưa chín hết, lẩu nhúng "chớp nhoáng"… đang bị nhiều người coi là cách thưởng thức "ngọt thịt". Thực tế, đây là cánh cửa mở cho vi khuẩn liên cầu lợn đi thẳng vào máu. Một trong những đường lây nhiễm là ăn các sản phẩm từ thịt lợn chưa được nấu chín, trong đó có thịt tái và nội tạng. Việc ăn thịt lợn còn đỏ, chưa chín hoàn toàn làm tăng nguy cơ tiếp xúc với liên cầu lợn và nhiều vi khuẩn khác. Khi những vi khuẩn này vượt qua hàng rào niêm mạc, người bệnh có thể khởi phát với sốt cao, rét run, đau đầu, buồn nôn, rồi nhanh chóng diễn tiến thành nhiễm khuẩn huyết, sốc nhiễm khuẩn, rối loạn đông máu và suy đa tạng kèm các mảng da hoại tử. Một câu nói đáng để trích lại là: "Việc ăn thịt lợn còn tái, chưa chín hoàn toàn làm tăng nguy cơ tiếp xúc với các vi khuẩn gây bệnh, trong đó có liên cầu lợn". Thịt lợn ngon phải là thịt lợn chín mềm, không còn màu đỏ, không phải miếng tái hồng đầy rủi ro.
Thói quen thứ hai: Lòng lợn, tiết canh – món khoái khẩu hóa thành ổ lòng lợn nhiễm khuẩn
Lòng lợn, dạ dày, gan, tiết canh… là "mồi nhậu" quen thuộc nhưng lại chính là phần dễ trở thành lòng lợn nhiễm khuẩn nhất. Vi khuẩn liên cầu lợn tồn tại ở lợn và có thể truyền sang người qua việc ăn nội tạng, tiết canh và thịt tái chưa được nấu chín kỹ. Thói quen ăn lòng chưa chín kèm tiết canh, thịt tái khiến cả mâm cơm trở thành cuộc đánh cược sức khỏe. Nguy hiểm hơn, nhiều người vẫn tin rằng "lợn nhà, lợn tươi" thì ăn lòng tái, tiết canh là an toàn. Nhưng sự thật được khẳng định rõ: tiết canh, thịt lợn tái và nội tạng chưa chín kỹ không phải là những món ăn an toàn, kể cả khi nguyên liệu được cho là tươi. Khi nhiễm liên cầu lợn, bệnh nhân có thể bị nhiễm khuẩn huyết, sốc nhiễm khuẩn, suy đa tạng, viêm phổi và rối loạn đông máu với tiên lượng rất nặng. Không có bát tiết canh nào đáng để đánh đổi bằng nguy cơ hoại tử da và lọc máu trong phòng hồi sức.
Đừng để miếng ba chỉ béo ngậy che mờ rủi ro sức khỏe
Thịt ba chỉ là phần được nhiều gia đình mê mẩn vì xen kẽ nạc – mỡ, ăn kho, nướng, rang đều hấp dẫn. Nhưng mỗi 113 g thịt ba chỉ có tới khoảng 585 kcal, 60 g chất béo và 22 g chất béo bão hòa. Ăn thường xuyên với khẩu phần lớn làm tăng tổng lượng chất béo và calo nạp vào, gây bất lợi cho kiểm soát cân nặng và sức khỏe tim mạch. Những người cholesterol cao, bệnh tim mạch, thừa cân/béo phì hoặc cần kiểm soát năng lượng nên hạn chế các phần thịt nhiều mỡ như ba chỉ. Người mắc bệnh gout hoặc có acid uric cao càng cần trao đổi với bác sĩ về lượng thịt phù hợp, thay vì tự áp dụng khẩu phần chung. Cái sai ở đây không phải là yêu thích thịt ba chỉ, mà là biến nó thành món chính hằng ngày, ăn cháy khét và ngập dầu mỡ. Miếng mỡ nhìn ngon nhưng lại cộng thêm gánh nặng cho tim, mạch máu và cân nặng của bạn.
Nấu thịt lợn đúng cách và bảo hộ tốt: nền tảng an toàn thực phẩm cho cả nhà
Muốn ăn thịt lợn an toàn, không có đường tắt: phải nấu chín kỹ và tôn trọng quy tắc an toàn thực phẩm. Khuyến cáo rất rõ ràng là không ăn tiết canh, không sử dụng thịt lợn và nội tạng lợn chưa được nấu chín kỹ. Phòng bệnh liên cầu lợn bắt đầu từ thói quen đơn giản: ăn chín, không ăn thịt và nội tạng lợn chưa chín kỹ, đồng thời bảo hộ đúng khi tiếp xúc với lợn hoặc thịt sống. Người chăn nuôi, giết mổ, chế biến thịt cần đeo găng, mặc trang phục bảo hộ và tránh để vùng da trầy xước tiếp xúc trực tiếp với máu, dịch tiết hoặc thịt sống. Nếu bị thương, phải rửa bằng xà phòng, nước sạch, sát khuẩn và theo dõi sức khỏe. Khi xuất hiện sốt cao, rét run, mệt lả, khó thở, xuất huyết da sau khi ăn thịt lợn chưa chín hoặc tiếp xúc với lợn, cần đến cơ sở y tế và thông báo rõ thói quen ăn uống, nghề nghiệp. Lựa chọn của bạn rất rõ: hoặc thay đổi cách ăn, hoặc chấp nhận đặt cả gia đình trước nguy cơ nhiễm khuẩn huyết.
