Tế bào gốc trong mỹ phẩm: khái niệm hấp dẫn bị lợi dụng để lừa người tiêu dùng
Tế bào gốc trong mỹ phẩm là cụm từ chỉ các sản phẩm hoặc dịch vụ làm đẹp được quảng cáo là chứa hoặc sử dụng tế bào gốc người nhằm trẻ hóa, chống lão hóa, phục hồi làn da và sức khỏe, nhưng trên thực tế đây là lĩnh vực chưa được cơ quan quản lý cấp phép và thường bị lợi dụng để thổi phồng công dụng, đánh vào tâm lý sợ già và mong muốn làm đẹp nhanh của người tiêu dùng. Dù nghe rất “khoa học” và gắn với y học tái sinh, phần lớn các lời chào mời trên mạng xã hội về truyền tế bào gốc, NMN, NAD+ cho da đẹp, người khỏe đều đang đứng ngoài khung pháp lý, biến người sử dụng thành đối tượng thử nghiệm không được bảo vệ. Việc chạy theo xu hướng tế bào gốc mỹ phẩm mà thiếu hiểu biết đồng nghĩa bạn tự hạ hàng rào an toàn của chính mình trước các dịch vụ tế bào gốc chưa cấp phép.
Sự thật pháp lý: chưa có cơ sở nào được phép dùng tế bào gốc để làm đẹp
Điểm mấu chốt mà người tiêu dùng cần khắc ghi là: hiện Bộ Y tế chưa cấp phép cho bất kỳ cơ sở khám bệnh, chữa bệnh hoặc cơ sở bán buôn, bán lẻ thuốc nào tại Việt Nam thực hiện phương pháp hay cung cấp sản phẩm làm đẹp từ tế bào gốc người như nội dung quảng cáo đang tràn lan. Điều này có nghĩa, mọi dịch vụ tế bào gốc mỹ phẩm, mọi lời hứa hẹn truyền “tế bào gốc trẻ hóa toàn diện” đều không có cơ sở pháp lý để tồn tại. Sở Y tế Hà Nội cũng khẳng định chưa phê duyệt cho bất kỳ cơ sở khám, chữa bệnh nào trên địa bàn thành phố triển khai kỹ thuật ứng dụng hoặc sử dụng tế bào gốc trong khám, chữa bệnh. Khi khung pháp lý chưa mở, mọi hành vi quảng cáo và thực hiện kỹ thuật liên quan đều là vượt rào, và người chịu rủi ro đầu tiên chính là khách hàng.
Chiêu trò quảng cáo truyền NMN, NAD+ và “tế bào gốc”: mặt nạ hào nhoáng của rủi ro
Thời gian gần đây, các sở y tế nhận được phản ánh từ cơ quan báo chí và người dân về việc một số cơ sở thẩm mỹ quảng cáo, tư vấn các dịch vụ truyền NMN, NAD+ và “tế bào gốc” với nhiều công dụng như trẻ hóa, chống lão hóa, phục hồi sức khỏe, dù chưa được cơ quan có thẩm quyền cấp phép. Các gói truyền NMN NAD+ không được phép này đánh vào nỗi sợ lão hóa, gắn mác “công nghệ cao”, “y học tái sinh” nhưng hoàn toàn không nằm trong danh mục kỹ thuật được phê duyệt. Một phòng khám đã bị đoàn kiểm tra yêu cầu dừng hoạt động khám bệnh, chữa bệnh và tháo gỡ toàn bộ nội dung quảng cáo vượt quá phạm vi chuyên môn vì ngang nhiên tư vấn truyền NMN, NAD+ và tế bào gốc chưa được cấp phép. Câu chuyện này cho thấy quảng cáo giả mạo skincare không còn là lời nói quá vô hại; nó là hành vi có thể dẫn đến hậu quả y khoa lẫn pháp lý, với người dùng là bên yếu thế.
Làm sao nhận diện sản phẩm, dịch vụ giả mạo và bảo vệ bản thân?
Thay vì tin vào hình ảnh “lột xác sau một liệu trình”, người tiêu dùng cần học cách kiểm tra tính hợp pháp trước khi động đến da và mạch máu của mình. Sở Y tế Hà Nội khuyến cáo người dân nên tra cứu thông tin các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh và các cơ sở bán buôn, bán lẻ thuốc được cấp phép hoạt động trên cổng thông tin điện tử của Sở và Trang Sức khỏe Thủ đô trước khi sử dụng dịch vụ. Khi thấy các từ khóa như truyền tế bào gốc, NMN, NAD+, “trẻ hóa tức thì”, “chống lão hóa tuyệt đối” đi kèm cam kết khó tin, hãy coi đó là dấu hiệu đỏ. Nếu phát hiện cơ sở quảng cáo sai sự thật, quảng cáo quá phạm vi chuyên môn được cấp phép hoặc thực hiện kỹ thuật chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép, người dân cần phản ánh tới cơ quan quản lý y tế để kịp thời kiểm tra, xử lý theo quy định pháp luật. Khi cộng đồng lên tiếng, những dịch vụ tế bào gốc chưa cấp phép sẽ khó có đất sống.
- Luôn tra cứu giấy phép hoạt động và phạm vi chuyên môn của cơ sở trên cổng thông tin y tế trước khi sử dụng dịch vụ.
- Từ chối mọi dịch vụ truyền NMN, NAD+, tế bào gốc hoặc “trẻ hóa” không nằm trong danh mục được cơ quan quản lý công bố.
- Chụp lại quảng cáo, lưu bằng chứng và gửi phản ánh tới cơ quan quản lý y tế khi phát hiện dấu hiệu quảng cáo giả mạo skincare.
- Chỉ lựa chọn cơ sở y tế, thẩm mỹ đủ điều kiện hoạt động và được cấp phép để giảm thiểu rủi ro cho sức khỏe bản thân.
Kết luận: tỉnh táo trước lời hứa “trẻ mãi” để không trả giá bằng sức khỏe
Trong bối cảnh Bộ Y tế chưa cấp phép cho bất kỳ sản phẩm làm đẹp từ tế bào gốc người, mọi dịch vụ tế bào gốc mỹ phẩm hay truyền NMN, NAD+ cho mục đích trẻ hóa đều đang đứng ngoài vòng pháp luật. Chấp nhận sử dụng đồng nghĩa bạn biến mình thành đối tượng thử nghiệm của các kỹ thuật chưa được thẩm định, không được bảo vệ bởi hệ thống quản lý. Cách tự bảo vệ hiệu quả nhất không phải là tìm “công nghệ mới nhất”, mà là bám vào thông tin chính thống, kiểm tra giấy phép và mạnh dạn báo cáo các quảng cáo giả mạo skincare. Khi người tiêu dùng kiên quyết nói không với NMN NAD+ không được phép và các dịch vụ tế bào gốc chưa cấp phép, chúng ta không chỉ giữ an toàn cho chính mình mà còn góp phần làm trong sạch môi trường làm đẹp, buộc các cơ sở phải tôn trọng pháp luật và sức khỏe cộng đồng.
