Từ tỉnh nội địa đến cửa biển: một chiến lược hạ tầng mới của Ninh Bình
Chiến lược phát triển hạ tầng giao thông Ninh Bình là cách tỉnh này đồng thời đầu tư các tuyến cao tốc, đường trục ven biển và luồng cảng để liên kết vùng nội địa với vùng kinh tế biển, rút ngắn thời gian di chuyển, tái cấu trúc logistics và nâng cấp trải nghiệm du lịch, qua đó biến khu vực ven biển thành động lực tăng trưởng mới của kinh tế địa phương. Trong bức tranh đó, cao tốc Ninh Bình nội tỉnh 25,1km từ Liêm Tuyền đến Đông A với tổng vốn đề xuất 11.500 tỷ đồng chỉ là một mảnh ghép nhưng thể hiện rõ tham vọng của tỉnh khi muốn hoàn thiện mạng lưới kết nối với cao tốc Bắc – Nam và các trục quốc lộ quan trọng. Vấn đề không còn là xây thêm đường, mà là dùng từng dự án đầu tư Ninh Bình để mở lại bản đồ phát triển kinh tế – xã hội.
Đường trục ven biển 5.000 tỷ: thay đổi logic di chuyển và du lịch Ninh Bình
Tuyến đường trục phát triển nối vùng kinh tế biển tỉnh Nam Định cũ (nay là Ninh Bình) với cao tốc Cầu Giẽ – Ninh Bình dài khoảng 46km, tổng mức đầu tư hơn 5.000 tỷ đồng. Đây không chỉ là "đường ra biển" mà là trục xương sống mới cho kinh tế biển Ninh Bình, khi luồng hàng hóa từ khu công nghiệp Rạng Đông, cầu Thịnh Long tới nút Cao Bồ được đưa thẳng vào mạng lưới cao tốc quốc gia. Bà Trần Thị Cam, chủ cơ sở lưu trú ở Hải Thịnh, ghi nhận rõ tác động: "Từ khi tuyến đường trục kết nối vùng kinh tế biển với cao tốc Cầu Giẽ - Ninh Bình được đưa vào khai thác, việc đi lại của du khách thuận tiện hơn rõ rệt". Du lịch Ninh Bình giờ không chỉ có Tràng An hay Tam Cốc, mà còn có biển Thịnh Long đón khách từ Hà Nội, Ninh Bình và các tỉnh lân cận nhanh hơn, nhiều hơn.
| Thông số | Đặc điểm chính | Tác động |
|---|---|---|
| Chiều dài | Khoảng 46km | Mở trục kết nối nội địa – ven biển |
| Quy mô | Cấp II đồng bằng, 4–6 làn xe | Tăng năng lực vận tải, giảm thời gian di chuyển |
| Du lịch | Tăng khách cuối tuần, dịp lễ | Giảm tâm lý "xa biển", mở rộng sản phẩm du lịch Ninh Bình |
Luồng Lạch Giang: kinh tế biển đa trụ cột chứ không chỉ du lịch
Nếu đường trục ven biển giải bài toán đường bộ, thì cụm công trình luồng qua cửa Lạch Giang ở Hải Thịnh là lời khẳng định Ninh Bình coi trọng giao thông đường thủy và kinh tế biển đa trụ cột. Luồng tàu cùng hệ thống đê chắn sóng kéo dài hàng km được đầu tư bằng nguồn vốn hàng nghìn tỷ đồng, vừa đảm bảo giao thông, vừa thay đổi diện mạo cửa biển. Mỗi ngày, hàng trăm lượt tàu cá và tàu vận tải ra vào, cao điểm gần 1.000 phương tiện neo đậu dọc sông Ninh Cơ. Với người dân, đây là sinh kế: hoạt động hậu cần nghề cá vận hành quanh năm, bù đắp những giai đoạn du lịch giảm khách. Công trình còn làm sạch hơn môi trường biển, giúp bãi tắm Thịnh Long trở nên hấp dẫn hơn trong mắt du khách, từ nước biển trong đến cảnh tàu thuyền tạo nên bản sắc riêng của kinh tế biển Ninh Bình.
Hai tuyến cao tốc: kết nối vùng, tái định cư và tái cấu trúc không gian phát triển
Tham vọng cao tốc Ninh Bình không dừng ở tuyến nội tỉnh CT.11. Dự án cao tốc Ninh Bình – Hải Phòng, đoạn qua địa bàn tỉnh Ninh Bình cũ, dài 25,3km, thiết kế tốc độ tối đa 120km/h, nền đường rộng 24,75m. Đây là trục kết nối kinh tế biển Ninh Bình với cả tam giác phía Bắc, đưa hàng hóa và dòng khách du lịch đi sâu hơn vào mạng lưới khu vực. Đáng chú ý, tỉnh không xem giải phóng mặt bằng là chi phí phải chịu, mà biến nó thành công cụ nâng chất lượng sống. Mười khu tái định cư với tổng diện tích khoảng 12,5ha được đầu tư đồng bộ giao thông, điện, nước, đáp ứng chỗ ở cho 338 hộ dân, tổng vốn trên 175 tỷ đồng. Tại khu tái định cư xóm 11, Khánh Nhạc, người dân nhận đất mới sát đường tỉnh lộ ĐT 481B, thuận tiện đi lại, buôn bán; nhà mới, hạ tầng hoàn chỉnh giúp họ yên tâm xây dựng cuộc sống lâu dài. Đây là cách dự án đầu tư Ninh Bình chuyển rủi ro thành cơ hội phát triển đô thị mới.
Làm thế nào để vùng ven biển trở thành động lực tăng trưởng thực sự?
Nhìn tổng thể, các mảnh ghép hạ tầng giao thông Ninh Bình – cao tốc nội tỉnh, cao tốc Ninh Bình – Hải Phòng, đường trục ven biển, luồng Lạch Giang – đang dần nối lại không gian phát triển từ núi đá vôi tới biển, từ nông thôn tới đô thị, từ du lịch tới công nghiệp và hậu cần nghề cá. Tuy nhiên, để vùng ven biển trở thành động lực kinh tế biển Ninh Bình đúng nghĩa, hạ tầng chỉ là điều kiện cần. Tỉnh phải tiếp tục quy hoạch các cụm công nghiệp, cảng cá, dịch vụ logistics gắn với luồng Lạch Giang, phát triển sản phẩm du lịch biển khác biệt chứ không cạnh tranh bằng giá rẻ, và đảm bảo người dân tái định cư được hưởng lợi từ đất đai, việc làm mới thay vì bị đẩy ra ngoài lề. Khi hạ tầng giao thông được dùng như đòn bẩy tái cấu trúc ngành nghề và phân bố dân cư, các tuyến cao tốc Ninh Bình sẽ không còn là những dải bê tông khô lạnh, mà là mạch động lực tăng trưởng lan từ trung tâm tỉnh đến tận cửa biển.
