Diễn tập là cách kiểm tra phản ứng thật tại chỗ
Diễn tập chữa cháy, cứu nạn là hoạt động thực hành các bước phát hiện, báo động, xử lý đám cháy và đưa người đến nơi an toàn, nhằm kiểm tra cách phối hợp giữa người dân với lực lượng ứng cứu. Giá trị của nó không nằm ở việc tái hiện một đám cháy cho giống thật, mà ở chỗ ai cũng biết mình phải làm gì trước khi khói lửa biến vài phút thành khác biệt sống còn. Tối 30-10, UBND phường Xuân Hòa phối hợp Đội Chữa cháy và cứu nạn cứu hộ khu vực 3 tổ chức diễn tập tại hẻm 134 Lý Chính Thắng. Cùng hướng tới kỹ năng ứng phó, buổi diễn tập ở Block A, chung cư Flora Novia, đặt trọng tâm vào sự phối hợp giữa lực lượng chữa cháy tại chỗ và các đơn vị chức năng.
Trong hẻm quanh co, báo động sớm quyết định khả năng tiếp cận
Hẻm 134 Lý Chính Thắng đông dân, nhà cửa san sát, lối đi nhỏ và nhiều đoạn quanh co. Những đặc điểm ấy khiến xe và nhân lực cứu hỏa khó tiếp cận, đồng thời làm việc sơ tán dễ bị chậm hoặc rối nếu người dân không biết đường thoát. Vì vậy, chữa cháy hẻm nhỏ phải bắt đầu bằng báo động nhanh và huy động người ở gần hiện trường, thay vì chờ lực lượng chuyên nghiệp giải quyết mọi việc. Theo kịch bản, chập điện khi sạc điện thoại gây cháy tại một căn nhà, lửa bén vào chăn nệm và có nguy cơ lan sang nhà kế bên. Người dân kích hoạt chuông cảnh báo, báo lực lượng chức năng; các hộ lân cận hỗ trợ thoát nạn, di chuyển tài sản và dùng bình chữa cháy xách tay khống chế lửa. Hệ thống chuông liên thông giúp các hộ xung quanh nhận tin để ứng cứu, sơ tán kịp thời. Đây là cách làm thiết thực: biến hàng xóm thành mắt xích đầu tiên, không phải khán giả đứng chờ.
Ở chung cư, cứu nạn cần chia việc theo tầng và theo lực lượng
Tại Block A chung cư Flora Novia, số 1061 đường Phạm Văn Đồng, tình huống giả định là chập thiết bị điện gây cháy ở căn hộ tầng 7, rồi lan sang các khu vực khác trong tòa nhà. Khác với hẻm nhỏ, nơi trở ngại nổi bật là đường tiếp cận, cứu nạn chung cư đòi hỏi tổ chức thoát người trong công trình cao tầng, đồng thời xử lý nguy cơ cháy lan bên trong. Lực lượng phòng cháy, chữa cháy tại chỗ huy động nhân lực và phương tiện sẵn có để báo cháy, hướng dẫn thoát nạn, cứu người, chữa cháy và di chuyển tài sản. Công an phường cùng lực lượng Quân sự phường hỗ trợ; sau đó Đội Chữa cháy và Cứu nạn, cứu hộ Khu vực 2 chi viện, triển khai chữa cháy, cứu nạn và ngăn cháy lan. Trình tự này cho thấy lực lượng tại chỗ không thay thế lực lượng chuyên nghiệp: họ xử lý ban đầu và tạo điều kiện để lực lượng chi viện tiếp tục nhiệm vụ.
Khác địa hình, chung một yêu cầu: phối hợp để cứu người
Hai cuộc diễn tập nhấn mạnh hai bài toán khác nhau. Trong hẻm, lối đi chật và ngoằn ngoèo khiến báo động liên thông, ứng cứu gần hiện trường và sơ tán nhanh trở nên cấp bách. Ở chung cư, tình huống cháy từ tầng cao đòi hỏi phân công rõ việc hướng dẫn thoát nạn, cứu người, chữa cháy và ngăn lửa lan, rồi kết nối hoạt động của lực lượng tại chỗ với các đơn vị chi viện. Điểm chung đáng chú ý là người dân không thể chỉ trông chờ vào thời điểm lực lượng chuyên nghiệp có mặt. Diễn tập giúp họ nhận biết tín hiệu báo động, sử dụng phương tiện ban đầu và phối hợp thay vì tự phát. Với khu dân cư chật hẹp lẫn nhà cao tầng, năng lực cứu người phụ thuộc vào việc mỗi mắt xích hiểu vai trò của mình. Một quy trình rõ ràng, được thực hành trong đúng bối cảnh, có ý nghĩa hơn những hướng dẫn chỉ nằm trên giấy.
