Từ ý tưởng công nghiệp mới đến năng lực làm chủ công nghệ
Ngành công nghiệp thế hệ mới là những lĩnh vực sản xuất và dịch vụ có giá trị gia tăng cao, dựa trên nghiên cứu, công nghệ tiên tiến, nhân lực phù hợp và sự liên kết giữa các chủ thể trong hệ sinh thái đổi mới. Đây không chỉ là chuyện xây thêm nhà máy, mà là tạo năng lực để công nghệ trong nước đi từ phòng thí nghiệm đến thị trường. Sáng 26/10 tại Thiskyhall Sala, Ngày Đổi mới sáng tạo Mở 2026 diễn ra với chủ đề “Kiến tạo thành phố công nghiệp thế hệ mới”, quy tụ đại diện cơ quan quản lý, tổ chức quốc tế, chuyên gia, nhà khoa học, doanh nghiệp công nghệ và nhà đầu tư. Chương trình bàn về hạ tầng AI, trung tâm dữ liệu, nhân lực, năng lượng xanh và kinh tế tầm thấp, đồng thời thúc đẩy hợp tác về công nghệ không người lái và hệ thống tự hành. Thông điệp đáng chú ý là TP.HCM cần làm chủ công nghệ chiến lược, thay vì chỉ thu hút dự án bằng đất đai và hạ tầng. Các lĩnh vực được nêu gồm bán dẫn, AI và phương tiện bay không người lái; lựa chọn sản phẩm trọng điểm phải gắn với nhu cầu thị trường.
Đổi mới sáng tạo phải vượt khỏi khuôn khổ sự kiện
Điểm nghẽn không nằm ở việc thiếu ý tưởng hay nơi ươm tạo, mà ở khả năng đưa kết quả nghiên cứu vào sản xuất và kinh doanh. TP.HCM hiện có hơn 40 trung tâm ươm tạo và đổi mới sáng tạo, tạo nền tảng kết nối doanh nghiệp, trường đại học, viện nghiên cứu và nhà đầu tư. Con số ấy chỉ có ý nghĩa nếu mạng lưới biến thành dự án, sản phẩm và hợp đồng ứng dụng cụ thể. Tại Ngày Đổi mới sáng tạo Mở, lãnh đạo thành phố nhấn mạnh việc hoàn thiện hệ sinh thái, hỗ trợ doanh nghiệp công nghệ, huy động vốn đầu tư mạo hiểm và thương mại hóa kết quả nghiên cứu. Đại diện Bộ Khoa học và Công nghệ cũng lưu ý rằng liên kết giữa doanh nghiệp, nhà khoa học, nhà đầu tư và cơ quan quản lý cần có dự án cùng lộ trình rõ ràng, không dừng ở trao đổi thông tin. Đây là thước đo thiết thực cho đổi mới sáng tạo TP.HCM: công nghệ có được thử nghiệm trong môi trường thật, cải thiện năng suất và tạo giá trị cho doanh nghiệp, người lao động hay không.
Startup cần khách hàng công nghiệp, không chỉ sân khấu gọi vốn
Open Innovation Day 2026 và vòng chung kết Next Wave of Startups Accelerator được tổ chức trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế mùa Thu 2026, với trọng tâm kết nối startup với nhà đầu tư, doanh nghiệp và đối tác công nghiệp. Hướng đi này đúng: một nhóm khởi nghiệp cần nơi kiểm chứng sản phẩm và đối tác mở cửa thị trường, chứ không chỉ vài phút trình bày trước nhà đầu tư. Năm startup vào chung kết gồm Flying Chalks, PixelML, Scabo (GraphicsMiner), EasyAI và RUSTECH (AeriTerrie), trình bày trước đại diện năm quỹ đầu tư. Chương trình chuyển từ mô hình cuộc thi sang tăng tốc khởi nghiệp, hỗ trợ hoàn thiện mô hình kinh doanh, tiếp cận doanh nghiệp và mở rộng thị trường. Kết quả ba đội dẫn đầu dự kiến được công bố trực tuyến ngày 28/10. Với startup TP.HCM, giá trị lớn nhất sẽ đến sau vòng chung kết: doanh nghiệp có cho thử nghiệm giải pháp, chia sẻ bài toán thực tế và trở thành khách hàng đầu tiên hay không. Kết nối như vậy cũng giúp startup điều chỉnh sản phẩm trước khi mở rộng, giảm khoảng cách giữa công nghệ và nhu cầu sử dụng.
Nối công nghệ với năng lượng sạch và cảng biển
Các sáng kiến đổi mới chỉ có sức nặng khi gắn với cấu trúc kinh tế rộng hơn. Sau sáp nhập, TP.HCM có thêm không gian phát triển công nghiệp; những khu vực như Bắc Tân Uyên và Châu Đức được đánh giá có tiềm năng hình thành không gian công nghiệp mới. Nhưng diện tích và hạ tầng không tự tạo ra lợi thế cạnh tranh nếu thiếu nghiên cứu, nhân lực và liên kết giữa sản xuất, dịch vụ, logistics. Bối cảnh đó nối Ngày Đổi mới sáng tạo Mở với định hướng tăng trưởng từ công nghệ, năng lượng sạch và logistics cảng biển quốc tế. Trước đó, ngày 23/10, TP.HCM cùng Hội đồng thành phố đối tác kinh tế Osaka tổ chức Hội nghị Bàn tròn các thành phố đối tác kinh tế 2026, bàn về đổi mới sáng tạo, phát triển bền vững và hợp tác quốc tế. Thành phố đặt đổi mới và phát triển bền vững làm hai trụ cột song hành. Tham vọng công nghiệp mới vì thế phải được đánh giá bằng kết quả: nghiên cứu được thương mại hóa, doanh nghiệp tăng năng lực, công nghệ xanh được ứng dụng và lợi ích đến được với người dân. Nếu thiếu những bước chuyển ấy, các sự kiện kết nối sẽ khó trở thành động lực tăng trưởng lâu dài.
