Đặt cược hàng chục tỷ USD vào làn sóng du lịch quốc tế
Các thỏa thuận mua máy bay Việt Nam với quy mô hàng chục tỷ USD là những hợp đồng bổ sung đội bay mới hàng không để mở rộng mạng bay quốc tế, nâng công suất khai thác và gia tăng sức cạnh tranh trong bối cảnh du lịch quốc tế tăng trưởng mạnh mẽ, trở thành động lực chính cho hàng không Việt Nam mở rộng thị trường và tần suất khai thác.
Điểm cốt lõi: đây không chỉ là cuộc đua “mua sắm” mà là bước đi chiến lược để khóa chặt lợi thế khi du lịch quốc tế tăng trưởng. Sau 8 tháng, Việt Nam đón khoảng 15,9 triệu lượt khách quốc tế, tăng 14,4% và đạt mức cao nhất nhiều năm gần đây. Trong đó, 83,1% khách đi bằng đường hàng không, cho thấy đường bay là huyết mạch của ngành du lịch. Khi một điểm đến có thêm đường bay thẳng, thời gian di chuyển giảm và khả năng xây dựng tour trọn gói tăng lên, sức hấp dẫn của điểm đến cũng có thể được mở rộng sang những thị trường mới.
Vì vậy, việc các hãng đồng loạt công bố kế hoạch mua hàng trăm máy bay thân hẹp và thân rộng không phải “quá tay”, mà là nỗ lực giữ chỗ trong bức tranh bùng nổ du lịch khu vực. Lượng khách quốc tế tăng mạnh đang tạo động lực để hàng không Việt Nam mở rộng mạng bay, tăng tần suất khai thác và chinh phục các thị trường mới.
Vietravel Airlines, Vietnam Airlines, Sun PhuQuoc Airways: ba mũi tấn công đội bay
Nếu nhìn vào con số, cuộc đua đội bay mới hàng không đã bước sang giai đoạn hoàn toàn khác. Chỉ trong năm 2026, Vietravel Airlines, Vietnam Airlines và Sun PhuQuoc Airways đã lên kế hoạch bổ sung tổng cộng 140 máy bay. Đây là mức mở rộng chưa từng có, báo hiệu một chu kỳ tăng trưởng mới của hàng không Việt Nam mở rộng, đặc biệt trên các đường bay quốc tế.
Vietravel Airlines đặt mua 50 máy bay Airbus thế hệ mới, gồm 20 chiếc A220 và 30 chiếc thuộc dòng A321, với các đợt bàn giao đầu tiên dự kiến từ năm 2029. Hãng rõ ràng chọn chiến lược linh hoạt: A220 để mở những đường bay nhỏ, mới nổi; A321neo và A321XLR để xử lý các đường bay đông khách và các chặng quốc tế xa hơn. Theo Airbus, A220 có thể tiết kiệm khoảng 25% nhiên liệu so với thế hệ trước trên mỗi ghế, giúp giảm chi phí và phát thải.
Vietnam Airlines đi theo hướng khác: vừa tăng cường máy bay thân hẹp với 50 Boeing 737-8, vừa chuẩn bị bổ sung thêm 5 chiếc A350-900 trong giai đoạn 2033-2034. Máy bay 737-8 dự kiến được bàn giao trong giai đoạn 2030-2032, qua đó giúp hãng tăng năng lực vận chuyển trên các đường bay nội địa và khu vực châu Á. Theo Boeing, dòng máy bay này có thể tiết kiệm tới 20% nhiên liệu so với các thế hệ trước, giúp hãng tăng hiệu quả khai thác trong bối cảnh chi phí nhiên liệu tiếp tục là một trong những yếu tố lớn ảnh hưởng đến lợi nhuận ngành hàng không.
Sun PhuQuoc Airways và chiến lược lấy điểm đến làm trung tâm
Trong bức tranh mua máy bay Việt Nam, Sun PhuQuoc Airways chọn chiến lược khá rõ: biến Phú Quốc và các điểm du lịch thành “trung tâm hút khách”. Hãng đặt mua tới 40 Boeing 787-9 Dreamliner để tăng năng lực khai thác các đường bay tầm trung và xa. Quy mô đầu tư cho thấy hãng không chỉ nhắm vào thị trường nội địa, mà hướng tới vai trò cầu nối quốc tế cho các thiên đường nghỉ dưỡng biển đảo.
Trên mạng bay hiện tại, hãng đã mở các đường như Phú Quốc – Đài Bắc, kết nối thẳng các thị trường châu Á đến Phú Quốc mà không phải trung chuyển. Diễn biến mạng bay năm 2026 cho thấy các hãng hàng không Việt Nam đang phản ứng khá trực tiếp trước sự thay đổi của nhu cầu du lịch, đồng thời mở rộng kết nối từ nhiều trung tâm hàng không tới các điểm đến trong nước và quốc tế.
Cách tiếp cận “lấy điểm đến làm trung tâm” của Sun PhuQuoc Airways không chỉ phục vụ du khách quốc tế, mà còn giúp địa phương phát triển dài hạn: du lịch càng mạnh, nhu cầu hàng không càng lớn, và ngược lại. Đó là vòng xoáy tích cực mà hãng đang đặt cược bằng đội bay thân rộng hiện đại.
Du lịch quốc tế tăng trưởng và bài toán cạnh tranh khu vực
Động lực lớn nhất cho làn sóng đầu tư đội bay mới chính là du lịch quốc tế tăng trưởng. Trong 8 tháng, châu Á chiếm khoảng 11,8 triệu lượt khách quốc tế đến Việt Nam, tương đương 74,2% tổng khách. Đáng chú ý hơn, châu Âu đang trở thành động lực mới với khoảng 2,7 triệu lượt khách, tăng tới 53,4%. Khi các nguồn khách chính liên tục mở rộng, không hãng nào muốn bị bỏ lại phía sau vì thiếu máy bay hoặc thiếu đường bay.
Không chỉ khách quốc tế, du lịch nội địa vẫn là nguồn cầu quan trọng, nhất là dịp Tết, nghỉ lễ và mùa hè. Điều này buộc các hãng phải thiết kế đội bay vừa đủ linh hoạt để xoay giữa đường bay nội địa và quốc tế theo mùa. Các thỏa thuận mua máy bay thế hệ mới với tầm bay xa, tiết kiệm nhiên liệu cho phép họ chủ động thêm tần suất và mở thị trường mới mà không đội chi phí vận hành lên quá cao.
Ở tầm khu vực, cuộc cạnh tranh không hề dễ chịu khi các hãng trong ASEAN cũng tăng tốc mở rộng. Nếu không đẩy nhanh hàng không Việt Nam mở rộng, mạng bay quốc tế đi và đến Việt Nam có nguy cơ bị các hãng nước ngoài chiếm ưu thế. Do đó, việc ký hợp đồng máy bay trong giai đoạn này là lời khẳng định rằng các hãng Việt muốn giữ quyền chủ động trên “bầu trời” phục vụ khách đến và đi.
Người dùng được lợi gì từ đội bay mới hàng không?
Từ góc nhìn người tiêu dùng, việc hàng loạt hãng chi mạnh cho mua máy bay Việt Nam có ý nghĩa rất cụ thể. Khi một điểm đến có thêm đường bay thẳng, thời gian di chuyển giảm và khả năng xây dựng tour trọn gói tăng lên, sức hấp dẫn của điểm đến cũng có thể được mở rộng sang những thị trường mới. Nói cách khác, du khách có thêm lựa chọn điểm đến, giờ bay linh hoạt hơn, và thường là nhiều mức giá cạnh tranh hơn.
Cùng với đó, doanh thu dịch vụ du lịch lữ hành 8 tháng đạt khoảng 68.700 tỷ đồng, tăng 17,1%; doanh thu lưu trú, ăn uống tăng 16,4%. Những con số này cho thấy thị trường đang “nuôi sống” cả một chuỗi kinh tế từ hãng bay, khách sạn đến dịch vụ ăn uống. Khi đội bay hiện đại hơn, tiết kiệm nhiên liệu hơn, các hãng có điều kiện tối ưu giá vé và nâng chất lượng dịch vụ.
Tuy vậy, đây cũng là con dao hai lưỡi: nếu dự báo sai nhu cầu, đội bay lớn có thể trở thành gánh nặng tài chính. Nhưng nhìn vào xu hướng hiện tại – du lịch quốc tế tăng, du lịch nội địa ổn định, và các hợp đồng giao máy bay dàn trải từ 2029 đến sau 2033 – có thể thấy các hãng đang chọn cách “chạy đường dài” thay vì đánh cược trong ngắn hạn. Và đó là tín hiệu tích cực cho cả hành khách lẫn ngành du lịch.
