Phố Wall bứt phá: sóng AI đẩy Dow Jones và S&P 500 lên đỉnh
Đà tăng mới của thị trường chứng khoán Mỹ là sự bứt phá đồng thời của chỉ số S&P 500, Dow Jones và Nasdaq, được dẫn dắt bởi nhóm công nghệ AI, điện toán đám mây và cổ phiếu bán dẫn, trong bối cảnh lợi nhuận doanh nghiệp vượt kỳ vọng và giá dầu cùng lợi suất trái phiếu hạ nhiệt, qua đó củng cố niềm tin rằng chu kỳ đầu tư vào trí tuệ nhân tạo đang chuyển từ câu chuyện tương lai sang lợi nhuận hiện hữu. Kết thúc phiên 4/8, chỉ số Dow Jones tăng 907,47 điểm, tương đương 1,71%, lên 54.085,88 điểm. Đây không chỉ là một cú bật kỹ thuật, mà là tín hiệu cho thấy tiền lớn đang chấp nhận trả “phí kỳ vọng” cao hơn cho các doanh nghiệp có liên quan đến công nghệ AI.
Trong bối cảnh nhiều nhà đầu tư còn lo lắng về lạm phát và địa chính trị, việc Dow Jones tăng mạnh trong cùng lúc chỉ số công nghệ bùng nổ cho thấy câu chuyện trên thị trường đang dịch chuyển: rủi ro vẫn đó, nhưng kỳ vọng lợi nhuận từ AI đủ lớn để bù đắp. Điều đáng chú ý là đà tăng này diễn ra khi mùa báo cáo lợi nhuận quý 2 ghi nhận kết quả tích cực, với tỷ lệ doanh nghiệp vượt dự báo ở mức cao hiếm thấy. Nói cách khác, thị trường không còn “mua câu chuyện AI” một cách mù quáng, mà đang phản ứng với số liệu tài chính cụ thể.
Công nghệ AI và bán dẫn: từ câu chuyện hứa hẹn đến lợi nhuận thực
Nếu phải chỉ ra động lực rõ ràng nhất cho đà tăng của chỉ số S&P 500, câu trả lời là công nghệ AI và nhóm bán dẫn. Trong 11 nhóm ngành chính của S&P 500, công nghệ là lĩnh vực có đà tăng ấn tượng nhất khi tiến 4,1%, trong khi chỉ số Philadelphia Semiconductor leo thêm 6,6% sau chuỗi điều chỉnh sâu. Đây là phản ứng điển hình của thị trường khi dòng tiền bắt đầu tin rằng khoản đầu tư khổng lồ vào AI đang bắt đầu mang lại kết quả. Cổ phiếu Palantir Technologies vọt 29,5% sau khi nâng dự báo doanh thu cả năm, ghi nhận mức tăng trong một phiên mạnh nhất kể từ tháng 2/2024.
Điểm quan trọng là mùa báo cáo lợi nhuận này không chỉ đẹp trên bề nổi. Theo dữ liệu, tính đến ngày 31/7, trong số 304 doanh nghiệp thuộc S&P 500 đã công bố kết quả kinh doanh, có tới 85,2% vượt dự báo của giới phân tích, cao hơn nhiều so với mức trung bình dài hạn 67,5%. Cả 11 nhóm ngành đều ghi nhận tăng trưởng lợi nhuận. Câu nói đáng trích dẫn ở đây là: “85,2% doanh nghiệp trong S&P 500 vượt dự báo lợi nhuận, một tỷ lệ cho thấy AI đang dần được kiểm chứng bằng số liệu thay vì khẩu hiệu”. Trong môi trường như vậy, việc chỉ số S&P 500 leo lên vùng giá cao mới không phải là bất ngờ, mà là hệ quả của kỳ vọng lợi nhuận ngày càng cụ thể.
Điện toán đám mây và cú bứt phá của Nasdaq, Amazon, SpaceX
Trong khi Dow Jones tăng, câu chuyện sôi động nhất lại nằm ở Nasdaq và nhóm điện toán đám mây. Nasdaq ghi nhận ngày tăng thứ ba liên tiếp nhờ các nhà cung cấp dịch vụ đám mây dẫn dắt. Đây là ví dụ rõ ràng cho thấy điện toán đám mây đang là hạ tầng không thể thiếu cho công nghệ AI: mọi mô hình, từ học máy đến mô hình ngôn ngữ lớn, đều cần sức mạnh xử lý và lưu trữ khổng lồ trên nền tảng này. Amazon là minh chứng sống động. Cổ phiếu Amazon tăng 4,58% lên mức đóng cửa 294,02 USD (approx. ₫7.350.500), với vốn hóa thị trường vượt mốc 3 nghìn tỷ USD. Doanh thu hàng quý của Amazon Web Services tăng 37%, giúp doanh thu và lợi nhuận hoạt động vượt kỳ vọng lần lượt 2% và 11% sau khi loại trừ các yếu tố phát sinh.
Không chỉ Amazon, SpaceX cũng trở thành biểu tượng mới của “câu chuyện tăng trưởng công nghệ”. Cổ phiếu SpaceX tăng mạnh vào cuối phiên, đóng cửa tăng 5,68% lên 114,53 USD (approx. ₫2.862.900). Thị trường rõ ràng đang đặt cược rằng kết quả tài chính đầu tiên kể từ khi niêm yết, sẽ được công bố sau khi thị trường đóng cửa ngày 4 tháng 8 theo giờ miền Đông, có thể củng cố thêm niềm tin vào mô hình kinh doanh của doanh nghiệp này. Trong bức tranh rộng hơn, đà tăng của các cổ phiếu công nghệ vốn hóa siêu lớn – từ Microsoft, Google đến Meta và Tesla – cho thấy dòng tiền có xu hướng tập trung vào những cái tên có khả năng tận dụng điện toán đám mây để mở rộng hệ sinh thái AI.
Giá dầu, lợi suất trái phiếu hạ nhiệt và tín hiệu từ địa chính trị
Đà tăng của chỉ số S&P 500 và Dow Jones không thể tách rời bối cảnh vĩ mô, đặc biệt là cú giảm mạnh của giá dầu và lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ. Hợp đồng tương lai dầu Brent giảm 4,41 USD, tương đương 5,3%, xuống còn 79,36 USD/thùng, mức thấp nhất kể từ ngày 13/7; dầu WTI của Mỹ giảm 4,57 USD, tương đương 5,7%, xuống 75,77 USD/thùng, mức thấp nhất trong ba tuần. Sự hạ nhiệt này kéo theo kỳ vọng về việc Fed tăng lãi suất tại cuộc họp tháng 9 giảm từ 67,2% xuống 56,9%, qua đó đẩy lợi suất trái phiếu Kho bạc đi xuống. Khi chi phí vốn bớt căng thẳng, định giá cao của cổ phiếu công nghệ – đặc biệt là các doanh nghiệp AI – trở nên dễ chấp nhận hơn.
Yếu tố tâm lý còn được hỗ trợ bởi diễn biến địa chính trị. Việc Tổng thống Mỹ Trump hủy bỏ các cuộc không kích nhằm vào Iran và cho biết eo biển Hormuz có thể mở cửa trở lại muộn nhất vào ngày mai đã giúp cải thiện tâm lý thị trường. Song song đó, các nỗ lực ngoại giao để xử lý căng thẳng tại Trung Đông vẫn đang được thúc đẩy, với những thông tin về đàm phán do Washington làm trung gian kéo dài từ thứ Ba đến hết thứ Năm. Trong bối cảnh này, thị trường đang thể hiện quan điểm khá rõ: miễn là xung đột không leo thang đột ngột, dòng tiền sẽ tiếp tục ưu tiên câu chuyện tăng trưởng dài hạn của công nghệ AI và điện toán đám mây.
Sau cú bùng nổ: thị trường đang mua tương lai AI hay lợi nhuận hiện tại?
Nhìn về phía trước, câu hỏi quan trọng nhất không phải là Dow Jones còn tăng bao nhiêu điểm, mà là thị trường đang định giá điều gì. Đà tăng đồng loạt của S&P 500, Dow Jones và Nasdaq, được hỗ trợ bởi lợi nhuận bùng nổ của các doanh nghiệp công nghệ AI, cho thấy nhà đầu tư đang kết hợp cả hai: họ vừa mua tương lai AI, vừa phản ứng với lợi nhuận hiện tại. SpaceX chuẩn bị công bố báo cáo tài chính đầu tiên sau khi niêm yết, Visa chạy đua với bảo mật sinh trắc học khi chi 2,4 tỷ USD (approx. ₫60.000.000.000.000) tiền mặt để mua BioCatch, dù giao dịch phải chờ hoàn tất trước khi kết thúc quý 2 năm tài chính 2027. Đó là các tín hiệu rằng nhiều ngành khác cũng đang tìm cách gắn mình với xu hướng AI và an ninh số.
Tuy vậy, thị trường không phải không có rủi ro. Định giá cao luôn là con dao hai lưỡi, đặc biệt khi phụ thuộc nhiều vào yếu tố lãi suất và địa chính trị. Nhưng ở thời điểm hiện tại, thông điệp từ Phố Wall khá rõ ràng: “AI không còn là khẩu hiệu marketing, mà đang trở thành dòng lợi nhuận có thể đo đếm”. Nếu các mùa báo cáo tới tiếp tục củng cố xu hướng này, đỉnh mới của chỉ số S&P 500 và Dow Jones hôm nay có thể chỉ là bước đệm cho một chu kỳ tăng giá dài hơi. Còn nếu lợi nhuận không theo kịp câu chuyện, thị trường sẽ không ngần ngại trừng phạt những doanh nghiệp chỉ biết nói về công nghệ AI mà không chứng minh được hiệu quả tài chính.
