Làn sóng kiểm tra cao điểm: tín hiệu mạnh tay với dịch vụ làm đẹp trái phép
Cơ quan chức năng đang triển khai các chiến dịch kiểm tra cao điểm đối với cơ sở thẩm mỹ, nha khoa và spa, tập trung phát hiện cơ sở thẩm mỹ không phép, dịch vụ khám chữa bệnh vượt phạm vi chuyên môn và hành nghề y tế thiếu điều kiện pháp lý, nhằm bảo đảm an toàn thẩm mỹ y tế và siết lại kỷ cương trong hoạt động chăm sóc sức khỏe cộng đồng. Quan điểm rõ ràng ở đây là: quản lý lỏng lẻo không còn được chấp nhận, bởi sự bùng nổ dịch vụ làm đẹp đã đi nhanh hơn khả năng giám sát nhà nước. Quyết định tăng cường kiểm tra không xuất phát từ lý thuyết, mà từ thực tế thanh tra cho thấy nhiều cơ sở vẫn ngang nhiên vi phạm quy định pháp luật về khám chữa bệnh và kinh doanh dịch vụ y tế. Khi những dịch vụ liên quan trực tiếp đến sức khỏe bị vận hành như một dạng kinh doanh tự phát, can thiệp mạnh tay là bước đi bắt buộc nếu muốn ngăn chặn hệ quả lâu dài.
Gia Lai mở đợt cao điểm chấn chỉnh hoạt động làm đẹp và nha khoa
Tại Gia Lai, động thái đáng chú ý là văn bản chỉ đạo gửi Sở Y tế và UBND các xã, phường về việc tăng cường quản lý nhà nước đối với hành nghề y, dược, chăm sóc sức khỏe, nha khoa và dịch vụ thẩm mỹ, chăm sóc da, làm đẹp trên địa bàn. Đây không chỉ là nhắc nhở hành chính mà là bước khởi động cho một cuộc tổng rà soát. Tỉnh yêu cầu tổ chức đợt kiểm tra cao điểm từ ngày 17.8 đến 30.10, tập trung vào điều kiện hoạt động khám chữa bệnh và kinh doanh dược, bao gồm hồ sơ pháp lý, phạm vi chuyên môn được phê duyệt và việc tuân thủ quy định về quảng cáo dịch vụ y tế trên mạng xã hội. Các trường hợp hoạt động không có giấy phép, hành nghề không phép hoặc vượt quá phạm vi chuyên môn được phê duyệt phải bị chấn chỉnh, xử lý kịp thời; những dấu hiệu vượt thẩm quyền hoặc có dấu hiệu tội phạm phải chuyển cơ quan có thẩm quyền. Cách làm này cho thấy Gia Lai chọn hướng đi “đánh vào gốc” – kiểm tra đồng bộ từ giấy phép đến cách thức cung cấp dịch vụ, thay vì chỉ phản ứng khi xảy ra hậu quả.
Mỹ Đức: xử phạt nha khoa trái phép và kiểm soát spa “núp bóng” dịch vụ y tế
Một phép thử thực tế cho hiệu quả quản lý là câu chuyện ở Mỹ Đức (Hà Nội). Thực hiện quyết định kiểm tra việc chấp hành pháp luật trong khám chữa bệnh và kinh doanh dịch vụ y tế, từ ngày 5.8 đến 12.8, đoàn kiểm tra liên ngành xã đã làm việc với 7 cơ sở nha khoa và 3 cơ sở spa, chăm sóc da trên địa bàn. Kết quả kiểm tra hé lộ bức tranh không mấy sáng sủa: có cơ sở nha khoa hoạt động không phép và nhiều đơn vị chưa đủ điều kiện pháp lý. Ba phòng khám nha khoa bị lập biên bản vi phạm hành chính vì không có giấy phép hoạt động, với tổng số tiền xử phạt là 135 triệu đồng được nộp ngân sách nhà nước. Đây là câu nói có thể trích dẫn: “Qua kiểm tra 7 cơ sở nha khoa và 3 cơ sở spa, chăm sóc da trên địa bàn, xã Mỹ Đức phát hiện 3 cơ sở hoạt động không có giấy phép và đã tham mưu xử phạt với tổng số tiền 135 triệu đồng”. Bên cạnh đó, đoàn còn ghi nhận 4 cơ sở nha khoa chưa có giấy phép, yêu cầu dừng khám chữa bệnh, di dời máy móc, ghế răng, thiết bị y tế, và ký cam kết không hành nghề không phép. Với 3 cơ sở spa, chăm sóc da, đoàn kiểm tra tập trung kiểm soát phạm vi dịch vụ thực tế: các đơn vị có chứng chỉ chăm sóc da, chứng chỉ phun da và cam kết không sử dụng thuốc gây tê dạng tiêm, không thực hiện kỹ thuật xâm lấn như tiêm filler, botox, cắt gọt mỡ hay định hình thành bụng. Đây là bước đi quan trọng để kiểm tra spa giả mạo, ngăn dịch vụ y tế “núp bóng” cơ sở thẩm mỹ.
Những lỗ hổng quản lý và ranh giới mờ giữa làm đẹp và y tế
Các chiến dịch kiểm tra ở Gia Lai và Mỹ Đức làm rõ một thực tế: hệ thống quy định vẫn còn khoảng trống để cơ sở thẩm mỹ không phép và dịch vụ y tế trá hình vận hành gần như công khai. Kết quả thanh tra cho thấy vẫn tồn tại cơ sở thẩm mỹ, spa hoạt động không giấy phép; cơ sở khám chữa bệnh vượt phạm vi chuyên môn; quảng cáo dịch vụ y tế, thuốc không đúng quy định trên nền tảng mạng xã hội. Đây là những dạng vi phạm chỉ xuất hiện khi nhu cầu làm đẹp tăng nhanh và dịch vụ y tế – thẩm mỹ giao thoa. Lỗ hổng lớn nhất nằm ở ranh giới giữa kỹ thuật làm đẹp đơn thuần và kỹ thuật y tế xâm lấn. Khi một spa có thể quảng cáo phun xăm, tiêm filler hay botox nhưng lại “tuyên bố” không sử dụng thuốc gây tê dạng tiêm, dễ thấy sự mập mờ của thị trường. Nếu khung pháp lý chưa phân định rõ kỹ thuật nào bắt buộc phải thực hiện trong cơ sở y tế có giấy phép, do người hành nghề có chứng chỉ, thì cơ quan quản lý sẽ luôn chạy theo xử lý, thay vì chủ động kiểm soát. Bài toán không phải chỉ là tăng số cuộc kiểm tra, mà là phải cập nhật tiêu chí an toàn thẩm mỹ y tế, quy định chi tiết về phạm vi dịch vụ được phép cung cấp ở từng loại hình cơ sở, từ phòng khám nha khoa đến spa chăm sóc da.
Kết luận: từ chiến dịch cao điểm tới cơ chế bảo vệ lâu dài
Nhìn tổng thể, việc Gia Lai mở đợt cao điểm kiểm tra kéo dài hơn 2 tháng và Mỹ Đức mạnh tay xử phạt nha khoa trái phép với số tiền 135 triệu đồng không chỉ là các động thái tình thế, mà là lời khẳng định rằng dịch vụ làm đẹp liên quan đến y tế phải chịu sự giám sát chặt chẽ. Tuy vậy, nếu chỉ dựa vào chiến dịch ngắn hạn, cơ sở vi phạm hoàn toàn có thể “án binh bất động” rồi tái xuất khi lực lượng kiểm tra rút đi. Để bảo vệ an toàn thẩm mỹ y tế, cần chuyển từ tư duy chiến dịch sang cơ chế dài hạn: cập nhật quy định rõ ràng về kỹ thuật xâm lấn, tăng trách nhiệm giám sát của y tế cơ sở, an ninh địa bàn và cộng đồng dân cư, đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền để người dân biết cách nhận diện cơ sở thẩm mỹ không phép và dịch vụ nha khoa hoạt động trái luật. Khi khung pháp lý được siết chặt, các cuộc kiểm tra sẽ không chỉ là “bắt lỗi”, mà trở thành công cụ duy trì trật tự trên một thị trường làm đẹp đang phát triển nhanh và đầy rủi ro.
