Haberi bị phạt 90 triệu và đình chỉ 18 tháng: bản chất vấn đề là gì?
Khám chữa bệnh không phép trong lĩnh vực thẩm mỹ là tình trạng các cơ sở cung cấp dịch vụ mang tính y khoa, như tư vấn, can thiệp trên cơ thể, tiêm chích, điều trị da, nhưng lại không có giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh hợp pháp, không đủ điều kiện chuyên môn và pháp lý, khiến khách hàng đối mặt với nguy cơ tai biến, biến chứng và tranh chấp mà quyền lợi rất khó được bảo vệ. Điểm đáng bàn ở vụ thẩm mỹ Haberi bị phạt nằm ở chỗ đây không phải một cơ sở nhỏ, vô danh mà từng được truyền thông giới thiệu như “Top 10 thương hiệu uy tín quốc gia”. Thế nhưng địa điểm kinh doanh Công ty TNHH Haberi tại số 16 Lê Văn Duyệt bị phạt 90 triệu đồng và đình chỉ hoạt động 18 tháng vì cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh khi chưa có giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh. Điều này cho thấy danh hiệu quảng bá và hình ảnh sang trọng không nói lên việc một cơ sở có tuân thủ pháp luật hay không.
Không chỉ Haberi: bức tranh đầy rủi ro của cơ sở thẩm mỹ không phép
Vụ thẩm mỹ Haberi chỉ là một mảnh ghép trong bức tranh rộng hơn về cơ sở thẩm mỹ không phép tại TP Hồ Chí Minh. Phòng Kiểm tra – Pháp chế thuộc Sở Y tế thành phố mới đây đã công khai loạt quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với nhiều doanh nghiệp, cơ sở kinh doanh và cá nhân trong lĩnh vực y tế và thẩm mỹ. Điều này cho thấy vấn đề không còn mang tính cá biệt, mà là một xu hướng đáng lo ngại. Cùng với Haberi, hộ kinh doanh Haris Hồng Anh Beauty & Clinic bị phạt 45 triệu đồng và đình chỉ hoạt động 18 tháng vì cũng cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh khi chưa có giấy phép hoạt động. Đáng chú ý, ngay cả cá nhân hành nghề tại đây cũng vi phạm: bà Nguyễn Thị Hồng bị phạt 35,4 triệu đồng do khám, chữa bệnh khi chưa được cấp giấy phép hoặc chứng chỉ hành nghề và buộc nộp lại 400.000 đồng lợi bất hợp pháp. Những con số này cho thấy việc khám chữa bệnh không phép không chỉ diễn ra ở cấp cơ sở mà còn ở cấp người trực tiếp cầm dao, cầm kim tiêm trên cơ thể khách hàng.
Những dấu hiệu nhận biết cơ sở thẩm mỹ không phép mà khách hàng thường bỏ qua
Điểm chung của các vụ xử phạt là các cơ sở thẩm mỹ cung cấp dịch vụ mang tính y khoa khi chưa có giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh hoặc chưa được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận đủ điều kiện chuyên môn. Đây là dấu hiệu nhận biết quan trọng nhất: giấy phép hoạt động thẩm mỹ phải được niêm yết công khai, có đầy đủ thông tin về chuyên môn, phạm vi kỹ thuật, người chịu trách nhiệm. Về lý thuyết, người tiêu dùng luôn được khuyên phải tìm cách nhận biết thẩm mỹ uy tín qua giấy phép, thông tin bác sĩ, bằng cấp và hồ sơ pháp lý rõ ràng. Trong thực tế, nhiều khách hàng lại bị hút bởi quảng cáo hoành tráng, các danh hiệu do bên thứ ba giới thiệu hoặc mức giá thấp cho các dịch vụ như tiêm filler, cấy chỉ, điều trị da. Vụ Haberi cho thấy ngay cả một thương hiệu từng được vinh danh vẫn có thể bị xử lý vì cung cấp dịch vụ thẩm mỹ khi chưa có văn bản thông báo đáp ứng đủ điều kiện chuyên môn gửi đến cơ quan quản lý. Nếu khách hàng chỉ nhìn vào khẩu hiệu “quốc tế”, “uy tín” mà bỏ qua việc kiểm tra giấy phép, nguy cơ tin nhầm vào cơ sở thẩm mỹ không phép là rất cao.
Rủi ro thật sự khi phó thác cơ thể cho cơ sở khám chữa bệnh không phép
Danh sách xử phạt mới đây cho thấy không ít cơ sở đi xa hơn mức “thiếu giấy phép”, mà còn vượt quá phạm vi chuyên môn cho phép, sử dụng người hành nghề không có chứng chỉ, hoặc để họ hoạt động mà chưa đăng ký hành nghề. Trường hợp Công ty TNHH Y học Cổ truyền Việt Đức bị phạt 148 triệu đồng, tước giấy phép hoạt động 3 tháng và người chịu trách nhiệm chuyên môn bị tước chứng chỉ hành nghề 2 tháng là một ví dụ điển hình. Khi một cơ sở không phép hoặc vượt phạm vi chuyên môn đặt dao kéo lên cơ thể khách hàng, rủi ro không chỉ là kết quả thẩm mỹ xấu mà còn có thể là nhiễm trùng, biến chứng cấp cứu, thậm chí đe dọa tính mạng. Thêm vào đó, khi xảy ra tai biến tại cơ sở thẩm mỹ không phép, việc xử lý chuyên môn thường không đạt chuẩn, hồ sơ bệnh án có thể không được lập đầy đủ, như trường hợp một cá nhân tại Việt Đức bị phạt vì không lập bệnh án theo mẫu. Khách hàng trong những tình huống này vừa chịu thiệt hại sức khỏe, vừa khó có cơ sở pháp lý rõ ràng để yêu cầu bồi thường. Tự đặt mình vào tay một cơ sở khám chữa bệnh không phép là chấp nhận chơi canh bạc với sức khỏe, mà phần thua gần như luôn thuộc về người dùng dịch vụ.
Từ Haberi nhìn rộng hơn: người dùng phải chủ động tự bảo vệ mình
Một điểm tích cực của loạt quyết định xử phạt là cơ quan quản lý không chỉ dừng ở mức phạt tiền, mà còn đình chỉ hoạt động, tước giấy phép và chứng chỉ hành nghề trong những trường hợp có nhiều sai phạm. Riêng với Haberi, hoạt động khám bệnh, chữa bệnh bị đình chỉ cho đến khi cơ sở hoàn tất đầy đủ hồ sơ pháp lý liên quan. Đây là tín hiệu cho thấy nhà nước đang siết lại hoạt động khám chữa bệnh không phép, nhưng không thể thay thế cho trách nhiệm tự bảo vệ mình của mỗi khách hàng. Thông điệp quan trọng từ vụ thẩm mỹ Haberi bị phạt là: không có thương hiệu nào “miễn nhiễm” với nghĩa vụ tuân thủ pháp luật. Mọi danh hiệu, mọi biển hiệu “quốc tế” đều phải đứng sau giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh hợp lệ và phạm vi chuyên môn rõ ràng. Người tiêu dùng cần coi việc yêu cầu xem giấy phép, tra cứu mã số giấy phép, tìm hiểu người chịu trách nhiệm chuyên môn là bước bắt buộc trước khi dùng dịch vụ. Chỉ khi khách hàng đồng loạt nói không với cơ sở thẩm mỹ không phép, thị trường thẩm mỹ mới có cơ hội sạch hơn, an toàn hơn cho sức khỏe và nhan sắc của chính chúng ta.
