Hội thảo ĐHQGHN – KIST: từ khuôn khổ tổ chức đến kết nối nhóm nghiên cứu
Hợp tác khoa học Việt Nam Hàn Quốc giữa Đại học Quốc gia Hà Nội (ĐHQGHN) và Viện Khoa học và Công nghệ Hàn Quốc (KIST) là khuôn khổ liên kết chiến lược, nơi các trường đại học và viện nghiên cứu kết nối trực tiếp các nhóm khoa học để cùng phát triển công nghệ chiến lược khu vực, gắn nghiên cứu hàn lâm với chuyển giao công nghệ Đông Á và đào tạo nhân lực trình độ cao. Đây là hội thảo khoa học chung đầu tiên giữa ĐHQGHN và KIST sau khi hai bên ký thỏa thuận hợp tác toàn diện ngày 5/11/2025, đánh dấu bước chuyển từ hợp tác cấp tổ chức sang kết nối trực tiếp giữa các nhóm nghiên cứu. Theo Phó Chủ tịch KIST, nền tảng hợp tác đã được xây dựng từ năm 2023 và mở rộng toàn diện vào tháng 11/2025, tạo điều kiện để quan hệ ĐHQGHN KIST nghiên cứu đi sâu vào các lĩnh vực cụ thể. Nói cách khác, đây không còn là các chuyến thăm xã giao, mà là bước vào “sân chơi” chung về khoa học.
Bốn lĩnh vực khoa học và công nghệ chiến lược được ưu tiên
Điểm đáng chú ý nhất của hợp tác này là sự lựa chọn rất rõ ràng bốn mũi nhọn khoa học và công nghệ chiến lược: vật liệu tiên tiến và công nghệ bán dẫn; trí tuệ nhân tạo và hệ thống thông minh; khoa học y sinh và sức khỏe; nông nghiệp bền vững và tài nguyên sinh học. Đây không phải danh sách “cho đủ”, mà là lựa chọn có tính tính toán, gắn với chuỗi giá trị công nghệ chiến lược khu vực. Trong hội thảo, bốn phiên khoa học song song xoay quanh đúng bốn trụ cột này, từ cảm biến quang học, chip neuromorphic, bán dẫn AI, thiết kế chip memristor đến thị giác máy tính, robot thông minh, vật liệu sinh học, multi-omics và khai thác hợp chất hoạt tính sinh học từ tài nguyên tự nhiên Việt Nam. Ai theo dõi chuyển dịch công nghệ Đông Á sẽ dễ thấy đây là những lĩnh vực có khả năng bứt phá, chứ không phải những “vùng trũng” phụ trợ.
Liên minh ba bên ĐHQGHN – KIST – VKIST: ghép mảnh thế mạnh để chuyển giao công nghệ
Hợp tác khoa học Việt Nam Hàn Quốc lần này không chỉ là câu chuyện song phương giữa một đại học và một viện nghiên cứu, mà là một cấu trúc ba bên: KIST, ĐHQGHN và Viện Khoa học và Công nghệ Việt Nam – Hàn Quốc (VKIST). PGS.TS Vũ Đức Lợi nhấn mạnh, KIST có thế mạnh về nghiên cứu, phát triển và thương mại hóa công nghệ; ĐHQGHN sở hữu nền tảng học thuật và mạng lưới đào tạo; VKIST đóng vai trò cầu nối giữa hai hệ sinh thái. Từ sự bổ trợ đó, ba bên hướng tới các dự án nghiên cứu chung, trao đổi nhà khoa học và sinh viên, đồng tác giả công bố, phát triển công nghệ và thúc đẩy chuyển giao kết quả nghiên cứu vào thực tiễn. Nói thẳng, đây chính là mắt xích quan trọng của chuyển giao công nghệ Đông Á: tri thức được tạo ra ở một nền tảng hàn lâm, tinh chỉnh ở viện nghiên cứu ứng dụng, rồi đi vào doanh nghiệp thông qua các cầu nối như VKIST.
Hòa Lạc như một “hub” hợp tác khoa học Việt Nam – Hàn Quốc
ĐHQGHN không giấu tham vọng biến Hòa Lạc thành không gian thúc đẩy hợp tác nghiên cứu Việt Nam – Hàn Quốc, nơi các kết nối khoa học được hiện thực hóa bằng phòng thí nghiệm chung, dự án chung, trao đổi nhân lực và sản phẩm công nghệ đưa vào ứng dụng. Với hơn 5.000 cán bộ, khoảng 3.000 chuyên gia giảng dạy và nghiên cứu, 50 nhóm nghiên cứu mạnh cùng hơn 200 phòng thí nghiệm, ĐHQGHN có đủ “hạ tầng mềm” để đón làn sóng hợp tác này. Khi mô hình KIST – ĐHQGHN – VKIST được kỳ vọng hình thành hệ sinh thái nghiên cứu và đổi mới sáng tạo tại Hòa Lạc, Hòa Lạc không còn là một khu công nghệ trên giấy, mà có cơ hội trở thành điểm hẹn quan trọng của công nghệ chiến lược khu vực, đặc biệt trong bối cảnh các chuỗi cung ứng bán dẫn, AI và y sinh đang tái cấu trúc trong khu vực Đông Á.
Ngoại giao khoa học và chiến lược nhân lực: bước tiếp theo là gì?
Hợp tác lần này là một phần của chiến lược ngoại giao khoa học mới: từ trao đổi học thuật và nhân lực, hai bên hướng tới các dự án nghiên cứu chung, đào tạo nhân lực trình độ cao, chuyển giao công nghệ và đổi mới sáng tạo. ĐHQGHN đề xuất cùng KIST xây dựng mạng lưới phòng thí nghiệm chung, tăng cường trao đổi nhà khoa học, nghiên cứu sinh, học viên cao học, thiết lập cơ chế đồng tài trợ nghiên cứu và duy trì hội thảo VNU – KIST thường niên. Theo GS. Sang Chul Ahn, Việt Nam hiện là đối tác trọng tâm trong chiến lược thu hút nhân tài quốc tế của KIST School – UST, với 23 học viên đang theo học, chiếm gần một phần tư tổng số học viên quốc tế và 148 cựu học viên đã tốt nghiệp kể từ năm 2001. Đây là con số cho thấy một “đường dẫn” nhân lực khoa học hai chiều đang hình thành – và nếu biết tận dụng, nó sẽ trở thành vốn ngoại giao khoa học quan trọng nhất giữa hai nước.
