Sân bay Cà Mau mở lại: không chỉ là thêm một chuyến bay thương mại
Việc sân bay Cà Mau nối lại các chuyến bay thương mại sau hơn một năm tạm dừng khai thác để nâng cấp và mở rộng là bước chuyển quan trọng, bởi nó không chỉ khôi phục một tuyến hàng không bị gián đoạn mà còn nâng vai trò của cảng hàng không này lên thành mắt xích chiến lược trong mạng lưới kết nối miền Tây với các trung tâm kinh tế lớn của cả nước, đồng thời tạo thêm dư địa cho Cà Mau và vùng Đồng bằng sông Cửu Long phát triển giao thương, du lịch và thu hút đầu tư dài hạn.
Từ ngày 29/11, Vietnam Airlines dự kiến khai thác trở lại đường bay TP.HCM – Cà Mau bằng tàu bay Airbus A321, thay cho dòng ATR72 trước đây. Đây không chỉ là việc khôi phục một đường bay, mà là sự nâng cấp về chất: năng lực chở khách lớn hơn, dịch vụ tiêu chuẩn đồng bộ với mạng bay nội địa, và tín hiệu rằng thị trường Cà Mau được đánh giá đủ tiềm năng để đón tàu bay thân hẹp. Việc sân bay Cà Mau trở lại khai thác thương mại sau thời gian nâng cấp cho thấy quan điểm rõ ràng: địa phương cực Nam tổ quốc không chấp nhận đứng ngoài mạng lưới kết nối bằng đường không của cả nước.
Nâng cấp sân bay Cà Mau: khoản đầu tư nhằm đổi chiều thế cô lập
Trong nhiều năm, sân bay Cà Mau là cảng hàng không hiếm hoi của Việt Nam chỉ khai thác một chặng TP.HCM – Cà Mau, với hạ tầng hạn chế và năng lực phục vụ nhỏ. Việc nâng cấp sân bay lần này là nỗ lực rõ ràng nhằm phá thế "ngõ cụt" ở cực Nam, nơi hạ tầng đường bộ, đường thủy vẫn chịu sức ép về thời gian di chuyển và tính mùa vụ. Dự án mở rộng, nâng cấp Cảng hàng không Cà Mau được Thủ tướng Chính phủ chấp thuận chủ trương đầu tư với tổng mức đầu tư khoảng 2.400 tỷ đồng, do Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) làm chủ đầu tư. Đây là con số cho thấy quyết tâm coi hạ tầng hàng không là đòn bẩy chứ không chỉ là tiện ích phụ trợ.
Theo quy hoạch giai đoạn 2021-2030, sân bay Cà Mau được định hướng đạt cấp 4C, đủ khả năng tiếp nhận các loại tàu bay Code C như A320, A321, công suất thiết kế khoảng 1 triệu hành khách và 1.000 tấn hàng hóa mỗi năm; tầm nhìn đến 2050, công suất khai thác được định hướng nâng lên 3 triệu hành khách/năm. Đây là bước nhảy đáng kể so với vị thế một sân bay chỉ có một đường bay trước đây. Nếu hạ tầng được khai thác hiệu quả, việc nâng cấp sân bay không chỉ là câu chuyện tăng số chuyến bay mà còn là nền tảng cho logistics, thương mại và dịch vụ cao cấp bám theo. Nhìn theo hướng đó, nâng cấp sân bay Cà Mau là một khoản đầu tư để thay đổi cách vùng đất cực Nam xuất hiện trên bản đồ kinh tế.
Hạ tầng kỹ thuật hiện đại: điều kiện để kết nối miền Tây bằng đường không
Nếu chỉ mở rộng nhà ga và đường băng, sân bay Cà Mau sẽ khó giữ vai trò đầu mối kết nối miền Tây trong một hệ thống hàng không ngày càng phức tạp. Khâu hạ tầng kỹ thuật, đặc biệt là giám sát và điều hành bay, mới là nền tảng an toàn để các chuyến bay thương mại tăng dần về tần suất và chủng loại máy bay. Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam (VATM) cho biết đơn vị vừa hoàn thành bay kiểm tra, hiệu chuẩn cơ bản Trạm Radar thứ cấp Cà Mau với 8 chuyến bay ở các độ cao từ 1.000 ft đến FL300, kết quả cho thấy trạm radar đáp ứng yêu cầu giám sát vùng trời khu vực cực Nam Tổ quốc. Đây là "cột sống" kỹ thuật cho việc mở rộng khai thác trong tương lai.
Song song, các nhà thầu đã huy động hơn 400 công nhân cùng hàng trăm phương tiện, máy móc để đẩy nhanh thi công đường cất hạ cánh, với nhiều mũi thi công cả ngày lẫn đêm. Gói thầu nhà ga hành khách đã hoàn thành hơn 95% khối lượng, các hạng mục âm thanh, ánh sáng và sân bãi đang trong giai đoạn hoàn thiện trước khi bàn giao. Điều này cho thấy cách Cà Mau tiếp cận hạ tầng hàng không: đồng bộ giữa "phần cứng" (nhà ga, đường băng) và "phần mềm" kỹ thuật (radar, quản lý bay). Sau khi dự án hoàn thành và hoạt động ổn định, việc sử dụng máy bay có sức chở lớn hơn, cùng khả năng mở thêm đường bay, được kỳ vọng giúp Cà Mau cải thiện kết nối với các trung tâm kinh tế, rút ngắn thời gian di chuyển và tạo thuận lợi cho hoạt động giao thương.
Từ một chặng bay đến mạng lưới kết nối: cơ hội nào cho kinh tế và du lịch?
Trong giai đoạn đầu, tuyến TP.HCM – Cà Mau sẽ là đường bay thương mại duy nhất được khai thác tại sân bay Cà Mau, với lịch bay hàng ngày và khung giờ tầm đầu giờ chiều. Giá vé được thông tin ở mức 924.000–964.000 đồng, đã bao gồm phí dịch vụ xuất vé. Về mặt kinh tế người dân, đây không phải là lựa chọn rẻ so với đường bộ, nhưng lại là phương án tiết kiệm thời gian đáng kể, đặc biệt cho doanh nghiệp, cán bộ công vụ và khách du lịch muốn tối đa hóa lịch trình. Với một địa phương nằm ở cực Nam đất nước, kết nối hàng không có thể góp phần rút ngắn thời gian di chuyển đến các trung tâm kinh tế, tạo thuận lợi cho hoạt động công vụ, giao thương, du lịch và thu hút đầu tư.
Về trung và dài hạn, Cà Mau không thể chỉ sống nhờ một chặng bay. Lãnh đạo tỉnh đang phối hợp với ACV và hãng khai thác nghiên cứu mở thêm các đường bay nội địa, trong đó tuyến Cà Mau – Hà Nội được xác định là một trong những hướng ưu tiên, dù hiện vẫn trong quá trình nghiên cứu. Nếu được triển khai, đường bay này có thể tạo thêm lựa chọn di chuyển cho người dân, doanh nghiệp và du khách, giảm phụ thuộc vào hành trình đường bộ hoặc việc kết nối qua sân bay địa phương khác. Đối với địa phương, sân bay không chỉ là hạ tầng vận tải mà còn có vai trò hỗ trợ thu hút đầu tư, phát triển du lịch và tăng cường liên kết vùng; việc nâng cấp sân bay Cà Mau được lãnh đạo tỉnh nhận định sẽ góp phần thúc đẩy giao thương hàng hóa, mở rộng cánh cửa phát triển kinh tế với các địa phương khác.
Kết luận: để Cà Mau trở thành cửa ngõ mới của miền Tây bằng đường không
Sân bay Cà Mau đón chuyến bay thương mại trở lại không chỉ là tín hiệu hồi sinh của một hạ tầng từng bị coi là thứ yếu, mà là cơ hội để miền Tây có thêm một cửa ngõ đường không ngoài Cần Thơ. Khi sân bay được nâng lên chuẩn 4C, có trạm radar thứ cấp hiện đại và nhà ga mở rộng, bài toán còn lại không nằm ở phía kỹ thuật mà ở cách địa phương khai thác "đòn bẩy" này: xây dựng sản phẩm du lịch, dịch vụ đi kèm, tạo luồng hàng hóa, và nhất quán trong chính sách thu hút các đường bay mới.
Ở góc nhìn liên kết vùng, sân bay Cà Mau có thể trở thành điểm kết nối cho cả phần cực Nam của miền Tây nếu tỉnh biết chia sẻ lợi ích và phối hợp với các địa phương lân cận. Khi đó, một chuyến bay thương mại từ TP.HCM đến Cà Mau không chỉ đưa khách đến cuối đất nước, mà còn kéo cả vùng cực Nam lại gần hơn với các trung tâm kinh tế. Việc mở lại sân bay sau nâng cấp vì thế nên được nhìn như một bước khởi đầu: Cà Mau đã có hạ tầng, câu hỏi tiếp theo là liệu địa phương có xây dựng được "câu chuyện" đủ hấp dẫn để máy bay không bay đến rồi bay đi mà không để lại giá trị kinh tế xứng tầm.
