Từ công văn 24 giờ đến cú gỡ bỏ trong 21 phút
Việc phim Thái Lan bị gỡ "Playboyy: Trò Đùa Nguy Hiểm" khỏi nền tảng iQIYI cho thấy Cục Điện ảnh Việt Nam đang áp dụng cơ chế kiểm soát nội dung mạnh tay đối với các dịch vụ streaming xuyên biên giới, buộc nhà cung cấp phải tuân thủ quy định về nội dung 18+ vi phạm trong thời gian cực ngắn. Ngày 29/9, Cục Điện ảnh Việt Nam ban hành văn bản yêu cầu iQIYI International Singapore PTE. LTD gỡ bỏ toàn bộ mùa 1 của phim "Playboyy: Trò Đùa Nguy Hiểm" khỏi website và ứng dụng iQIYI, với thời hạn thực hiện tối đa 24 giờ kể từ 11h cùng ngày. Điều đáng chú ý không phải ở thời hạn, mà ở tốc độ phản hồi: theo báo cáo gửi lại cơ quan quản lý, iQIYI thông tin đã hoàn tất việc gỡ 14 tập chỉ sau khoảng 21 phút kể từ lúc nhận yêu cầu. Đây là minh chứng hiếm hoi cho thấy một nền tảng quốc tế sẵn sàng ưu tiên tuân thủ pháp luật Việt Nam hơn lợi ích khai thác nội dung.
Vì sao "Playboyy: Trò Đùa Nguy Hiểm" không chỉ là phim 18+ thông thường?
Về hình thức, iQIYI đã tự phân loại phim "Playboyy Trò Đùa Nguy Hiểm" ở mức T18 (18+), tức dành cho người từ đủ 18 tuổi trở lên. Tuy nhiên, trong mắt Cục Điện ảnh Việt Nam, đây không phải là một tác phẩm người lớn nằm trong vùng xám chấp nhận được, mà là nội dung 18+ vi phạm rơi thẳng vào nhóm C – loại phim bị cấm phổ biến theo Luật Điện ảnh 2022. Lý do nằm ở cách bộ phim khai thác tình dục: kết quả kiểm tra cho thấy tác phẩm chứa hình ảnh, âm thanh, lời thoại thô tục, mô tả chi tiết hành vi tình dục, dâm ô, trụy lạc với thời lượng kéo dài và xuất hiện liên tục. Theo quy định hiện hành, đây chính là ranh giới không thể thỏa hiệp. Một khi nội dung bị đánh giá là kích dục trực diện, kéo dài và lặp lại, nhãn 18+ không còn là tấm vé hợp pháp để phim tiếp tục tồn tại trên nền tảng.
Quyền lực kiểm duyệt phim iQIYI: tiền lệ cho mọi nền tảng streaming
Điểm đáng nói nhất trong câu chuyện phim Thái Lan bị gỡ này là cách Cục Điện ảnh Việt Nam áp dụng công cụ pháp lý với một dịch vụ xuyên biên giới. Cơ quan quản lý dựa trên Luật Điện ảnh 2022 và Nghị định 131/2022/NĐ-CP để yêu cầu iQIYI gỡ phim ngay, đồng thời đòi hỏi báo cáo kết quả trước 12h ngày 30/9. Về phía nền tảng, iQIYI không chỉ xóa toàn bộ 14 tập trên ứng dụng và website dành cho người dùng Việt Nam, mà còn thiết lập cơ chế chặn khi người dùng truy cập bằng đường link trực tiếp: hệ thống khóa trình phát video và hiển thị thông báo nội dung không xem được tại khu vực hiện tại. Một câu nói có thể trích dẫn ở đây là: "Theo báo cáo gửi Cục Điện ảnh, iQIYI hoàn tất việc gỡ bỏ 14 tập phim sau khoảng 21 phút kể từ khi nhận yêu cầu". Đó là lời xác nhận cho thấy sức nặng của yêu cầu kiểm duyệt phim iQIYI không dừng ở hình thức, mà có hiệu lực thực tế tức thời.
Người xem Việt Nam bị ảnh hưởng ra sao?
Từ góc độ người dùng, tác động của quyết định kiểm duyệt này rất cụ thể: khi tìm kiếm từ khóa liên quan đến "Playboyy Trò Đùa Nguy Hiểm" trên ứng dụng, khán giả ở Việt Nam sẽ không còn thấy bất kỳ kết quả nào. Tương tự, truy vấn trên website của nền tảng cũng không hiển thị thông tin về bộ phim. Nếu một người xem dùng đường link chia sẻ từ bạn bè ở nước ngoài hoặc tìm thấy link từ kết quả Google, hệ thống sẽ chặn trình phát video và thông báo không thể xem tại khu vực hiện tại. Nói cách khác, bộ phim bị xóa trên mọi đường tiếp cận chính thống của người dùng Việt Nam. Dù có thể nhiều khán giả tò mò trước một series Thái khai thác tình yêu đồng giới nam – nữ gắn nhãn người lớn, nhưng hiệu lực pháp lý đã cắt đứt khả năng thưởng thức nó trên nền tảng hợp pháp.
Thông điệp gửi tới thời đại phim trực tuyến không biên giới
Câu chuyện "Playboyy: Trò Đùa Nguy Hiểm" bị gỡ nhanh hơn cả thời gian quy định không chỉ là một tin tức giật gân, mà là lời nhắc nhở cho mọi nền tảng streaming: thời kỳ "đăng gì cũng được" đã kết thúc. Cục Điện ảnh Việt Nam đã thể hiện rõ vai trò là cơ quan giám sát nội dung, sẵn sàng yêu cầu gỡ bỏ bất kỳ bộ phim nào – kể cả phim Thái Lan bị gỡ trên dịch vụ nước ngoài – nếu đánh giá thuộc diện cấm phổ biến. Về phía iQIYI, việc chủ động khẳng định sẽ tiếp tục tăng cường kiểm duyệt nội dung để phù hợp chuẩn mực văn hóa và pháp luật Việt Nam cho thấy doanh nghiệp nhận ra bài toán dài hạn: muốn kinh doanh bền vững thì phải chấp nhận luật chơi bản địa. Kết luận ở đây khá rõ ràng: trong kỷ nguyên xem phim trực tuyến không biên giới, chính sách nội dung vẫn luôn mang đậm màu sắc từng quốc gia, và nhà cung cấp dịch vụ không còn lựa chọn nào khác ngoài việc tôn trọng ranh giới đó.
