Liên hoan phim Busan 2026: Định nghĩa mới về một sự kiện điện ảnh quốc tế
Liên hoan phim Busan 2026 là một sự kiện điện ảnh quốc tế kéo dài 10 ngày tại Hàn Quốc, nơi các nhà làm phim thế giới, từ đạo diễn đến diễn viên, hội tụ để giới thiệu tác phẩm mới, trao đổi tư duy sáng tạo và khẳng định vai trò ngày càng quan trọng của một liên hoan phim châu Á trên bản đồ điện ảnh toàn cầu.
Điểm đáng nói ở Liên hoan phim Busan 2026 không chỉ là thảm đỏ đông sao, mà là cảm giác đây đã trở thành nơi “phải đến” nếu một bộ phim muốn được lắng nghe ở châu Á và xa hơn thế. Liên hoan phim Quốc tế Busan lần thứ 31 diễn ra từ ngày 6/10 đến 15/10 tại Trung tâm Điện ảnh ở quận Haeundae, Busan, kéo dài trọn vẹn 10 ngày, đủ dài để tạo nên một cuộc đối thoại liên tục giữa các nền điện ảnh. Khi một sự kiện có thể giữ chân giới làm nghề trong từng ấy thời gian, đó không còn là lễ hội, mà là một diễn đàn quyền lực.
Khi các tên tuổi lớn chọn Busan làm sân khấu
Không có liên hoan phim hàng đầu nào thiếu vắng ngôi sao, và Liên hoan phim Busan 2026 hiểu rõ điều đó. Ngay ngày thứ hai, khán giả đã thấy đạo diễn Nhật Bản Hirokazu Kore-eda, cùng các diễn viên Dương Tử Quỳnh, Maggie Gyllenhaal và Phạm Băng Băng xuất hiện trước truyền thông Hàn Quốc để giới thiệu tác phẩm mới và chia sẻ tình yêu với điện ảnh Hàn. Sự hiện diện dày đặc của những gương mặt này là lời khẳng định thuyết phục nhất rằng Busan không còn là “sân chơi khu vực”.
Dương Tử Quỳnh trở lại Busan sau 15 năm với phim "Grandma Is the Cube Queen" và nhận giải "Nhà làm phim châu Á của năm", đánh dấu hành trình phá vỡ “trần kính” của một nữ diễn viên châu Á tại Hollywood. Câu chuyện của bà – từ cú sốc khi nhận ra mình thuộc nhóm thiểu số, đến việc phải chống lại những khuôn mẫu vai diễn – cho thấy vì sao một liên hoan phim châu Á cần tồn tại mạnh mẽ: để các nghệ sĩ không chỉ được vinh danh, mà còn được nhìn nhận đúng trong bối cảnh văn hóa của họ.
Maggie Gyllenhaal và sức hút sáng tạo của Busan
Không phải ngẫu nhiên mà Maggie Gyllenhaal, nữ đạo diễn kiêm diễn viên bắt đầu sự nghiệp từ năm 1992 với "Waterland" rồi chuyển hướng sang đạo diễn và sản xuất, lại chọn Liên hoan phim Busan để mang đến bộ phim ngắn mới nhất của mình. Tại BIFF lần thứ 31, cô giới thiệu "Flesh Impact" – tác phẩm dài 22 phút được mời chiếu đặc biệt, tái hiện cuộc đời Marilyn Monroe thông qua một buổi thử vai trên sân khấu kịch.
Điều đáng chú ý không chỉ là nội dung, mà là cách Maggie nhìn Busan như một không gian an toàn cho những góc nhìn nữ giới. Cô nhấn mạnh đây là câu chuyện về Monroe nhưng đồng thời là câu chuyện của mọi phụ nữ và của việc sống như một diễn viên. Khi một người từng giữ vai trò Chủ tịch Ban giám khảo tại Venice mang tác phẩm mới đến Busan, đó là tín hiệu rõ ràng: liên hoan phim này đã đủ sức hấp dẫn để các nhà sáng tạo quốc tế coi là bệ phóng ý tưởng, chứ không chỉ là điểm dừng trong lịch trình quảng bá.
Trương Nghệ Mưu, hội đồng giám khảo và tham vọng của một liên hoan phim châu Á
Một liên hoan phim muốn được xem là trung tâm quyền lực phải bắt đầu từ hội đồng giám khảo. Năm nay, Liên hoan phim Busan 2026 mời đạo diễn Trương Nghệ Mưu tham gia hội đồng gồm bảy thành viên, cùng đạo diễn July Jung, đạo diễn Tất Cống, nhà sản xuất Việt Nam Trần Thị Bích Ngọc, đạo diễn Nhật Kei Ishikawa, diễn viên Hàn Quốc Choi Hee-seo và diễn viên Kazakhstan Samal Yeslyamova. Thành phần này cho thấy tham vọng rõ ràng: Busan muốn trở thành nơi các tiếng nói điện ảnh đa châu lục cùng định nghĩa lại tiêu chuẩn nghệ thuật.
Ở chiều ngược lại, sự hiện diện của Phạm Băng Băng với "Diary of a Mad Old Man" trong hạng mục A Window on Asian Cinema và "She Said" ở hạng mục Wide Angle: Asian Short Film Competition cho thấy các nghệ sĩ châu Á xem Busan như sân khấu tự nhiên để đối thoại với khu vực. Khi một diễn viên Trung Quốc công khai bày tỏ sự ngưỡng mộ với điện ảnh Hàn và cách các nghệ sĩ nơi đây "có thể tự do thể hiện bản thân", Busan trở thành biểu tượng cho khát vọng chung của điện ảnh châu Á: được nhìn nhận không phải như ngoại lệ, mà như chuẩn mực mới.
Những giới hạn còn đó và lý do Busan quan trọng với tương lai điện ảnh
Dù không khí tại Liên hoan phim Busan 2026 sôi động, các câu chuyện được kể ở đây nhắc chúng ta rằng điện ảnh toàn cầu vẫn còn nhiều rào cản. Dương Tử Quỳnh thẳng thắn nói cú sốc lớn nhất khi đến Hollywood là nhận ra mình thuộc nhóm thiểu số, với số lượng vai diễn ít ỏi và bị bó buộc trong khuôn mẫu. Maggie Gyllenhaal, từ trải nghiệm tại Venice, chỉ ra rằng trong 21 phim tranh giải, chỉ có một phim do phụ nữ đạo diễn độc lập, và các nhà làm phim nữ vẫn gặp nhiều rào cản trong quá trình thực hiện tác phẩm.
Chính vì thế, Liên hoan phim Busan 2026 quan trọng không chỉ với đạo diễn hay diễn viên đã nổi tiếng, mà với mọi nhà làm phim thế giới đang tìm kiếm một không gian cởi mở hơn. Đây là nơi các câu chuyện bị bỏ quên – từ trải nghiệm nữ giới đến hành trình của nghệ sĩ châu Á – có cơ hội được chiếu sáng. Nếu tương lai điện ảnh cần những góc nhìn đa dạng, thì một liên hoan phim châu Á như Busan, với quy mô quốc tế và tinh thần đối thoại, là mảnh ghép không thể thiếu trong bức tranh đó.
