Hạ tầng hậu trường quyết định khả năng khai thác
Hệ thống cấp nhiên liệu tại sân bay Long Thành là tổ hợp tiếp nhận, lưu trữ, kiểm soát chất lượng và chuyển nhiên liệu đến máy bay qua mạng lưới bể chứa, máy bơm và đường ống kết nối khu bay. Đây là hạ tầng ít xuất hiện trước mắt hành khách nhưng không thể thiếu để sân bay vận hành: máy bay cần được tiếp nhiên liệu đúng nơi, đúng lúc và theo quy trình kiểm soát chặt chẽ. Vì vậy, hoàn thiện đường băng hay nhà ga chưa đủ; dịch vụ nhiên liệu cũng phải sẵn sàng đồng bộ trước khi có chuyến bay khai thác. Theo ACV, công trình đang hoàn tất các bước cuối để hướng tới đưa vào hoạt động trong tháng 12/2026. Quy mô và công suất của hệ thống cho thấy Long Thành đang chuẩn bị một mắt xích phục vụ cả hoạt động ban đầu lẫn các giai đoạn phát triển tiếp theo.
Sáu bể chứa tạo nguồn dự trữ, bơm đảm nhiệm nhịp cấp
Trung tâm của hạ tầng là sáu bể chứa nhiên liệu máy bay, tổng dung tích 36.000 m³, tương đương 36 triệu lít. Con số này biểu thị sức chứa, không phải lượng nhiên liệu sẽ được tiêu thụ trong một ngày hay một chuyến bay. Hệ thống có 10 bơm nhập với tổng công suất 600 m³ mỗi giờ và bốn bơm cấp đạt 1.816 m³ mỗi giờ, tương đương hơn 1,8 triệu lít mỗi giờ. Nói cách khác, bơm nhập phục vụ khâu đưa nhiên liệu vào khu lưu trữ, còn bơm cấp tạo lưu lượng chuyển nhiên liệu về phía khu bay. Hai thông số mô tả hai công đoạn khác nhau; không nên gộp chúng thành một con số công suất. Với cách bố trí này, hệ thống có cả sức chứa đáng kể lẫn năng lực luân chuyển cao, thay vì chỉ dựa vào dung tích bể.
Mạng đường ống nhiên liệu ngầm nối khu bể chứa với khu bay và đưa nhiên liệu tới các vị trí phục vụ tàu bay. Tích hợp điều khiển, giám sát tự động giúp theo dõi quá trình cung ứng, hướng tới vận hành liên tục, an toàn và ổn định. Đây là lựa chọn hạ tầng hợp lý cho một sân bay: nhiên liệu được vận chuyển qua mạng lưới cố định thay vì phải xem khâu tiếp nhiên liệu như một hoạt động tách rời tại từng vị trí. Giá trị thực tế của hệ thống nằm ở khả năng phối hợp giữa lưu trữ, bơm và kiểm soát chất lượng, chứ không chỉ ở con số 36 triệu lít. Công trình được thiết kế theo tiêu chuẩn JIG, tạo cơ sở kỹ thuật cho việc kiểm soát và vận hành.
Chạy thử là bước kiểm tra chất lượng, không phải thủ tục hình thức
Công tác xây lắp đã hoàn thành, nhưng hệ thống chưa thể chuyển thẳng sang khai thác. Hiện công trình đang làm sạch đường ống và chạy thử đồng bộ; mục tiêu là loại bỏ tạp chất, kiểm tra độ ổn định của thiết bị và bảo đảm chất lượng nhiên liệu đầu ra. Với một hệ thống chuyển nhiên liệu qua mạng lưới ngầm, đây là phép kiểm tra thiết yếu: công suất thiết kế chỉ có ý nghĩa khi thiết bị hoạt động ổn định và chất lượng được kiểm soát. Theo kế hoạch, việc làm sạch dự kiến hoàn tất trong tháng 11/2026. Tiếp đó, hệ thống sẽ được đánh giá theo chương trình IATA Fuel Quality Pool (IFQP) và thực hiện nghiệm thu theo quy định của Hội đồng kiểm tra Nhà nước. Các mốc này cho thấy tiến độ cần được nhìn qua cả thử nghiệm và đánh giá, không chỉ qua việc công trình đã xây xong.
Nhân lực và thủ tục phải sẵn sàng cùng đường ống
Một hệ thống tự động không thể tự vận hành nếu thiếu đội ngũ hiểu thiết bị và quy trình. Chi nhánh Dịch vụ nhiên liệu hàng không Long Thành (LTAFS), đơn vị quản lý trực tiếp, đã tổ chức đào tạo lý thuyết, thực hành và huấn luyện nhân sự tại các doanh nghiệp trong lĩnh vực nhiên liệu hàng không, trong đó có NAFSC, TAPECO, SKYPEC và Petrolimex Aviation. Đơn vị cũng đang hoàn thiện tài liệu quản lý, quy trình khai thác và hồ sơ kỹ thuật; đồng thời xúc tiến thủ tục xin giấy phép cung cấp dịch vụ hàng không và chấp thuận đưa công trình vào khai thác. Đây là phần chuẩn bị dễ bị lu mờ trước những con số lớn về bể chứa và lưu lượng bơm, nhưng có ý nghĩa trực tiếp với vận hành an toàn.
Mốc dự kiến đưa hệ thống vào khai thác trong tháng 12/2026 vì thế phụ thuộc vào sự hoàn tất đồng thời của thử nghiệm, đánh giá, nhân sự và thủ tục. Sáu bể chứa 36 triệu lít cùng đường ống có khả năng cấp hơn 1,8 triệu lít mỗi giờ tạo nền tảng đáng kể cho nhiên liệu sân bay Long Thành; song năng lực trên giấy chỉ trở thành dịch vụ hữu ích khi các khâu vận hành được nghiệm thu đầy đủ. Cách tiếp cận đúng là xem chạy thử và chuẩn bị con người như một phần của công trình, không phải việc phụ sau xây dựng. Nếu các bước cuối hoàn tất theo kế hoạch, hệ thống sẽ góp phần đưa hạ tầng thiết yếu của sân bay vào trạng thái sẵn sàng khai thác.
