Từ đếm số lượt khách đến coi trọng chất lượng trải nghiệm
Du lịch chất lượng cao là cách tiếp cận đặt trọng tâm vào thời gian lưu trú, mức chi tiêu, tỉ lệ quay lại và mức độ hài lòng của du khách, thay vì chỉ chạy theo số lượng lượt khách; mô hình này ưu tiên trải nghiệm du lịch độc đáo, dịch vụ chuyên nghiệp và sự bền vững về môi trường, văn hóa, để mỗi hành trình trở thành ký ức đáng giá và tạo giá trị dài hạn cho điểm đến lẫn cộng đồng địa phương. Tại một hội thảo khoa học quốc gia tổ chức ngày 14/8, các chuyên gia đã thẳng thắn đặt câu hỏi: nếu Việt Nam tiếp tục tăng trưởng theo kiểu “đông mà rẻ”, thì sau cùng, du khách quốc tế Việt Nam sẽ nhớ đến chúng ta bằng điều gì? Cách phát triển dựa trên số lượt đã giúp phục hồi nhanh sau khủng hoảng, nhưng hiện rõ giới hạn khi cạnh tranh toàn cầu ngày càng gắt và xu hướng du lịch cao cấp lên ngôi.
Những bẫy tăng trưởng và yêu cầu chuyển sang du lịch chất lượng cao
Các diễn đàn lữ hành quốc tế tổ chức ngày 16/8 tại Quy Nhơn nhấn mạnh giai đoạn mới của ngành là tăng trưởng theo chất lượng hơn là số lượng. Điều này có nghĩa là mọi quyết sách phải xoay quanh các chỉ số như thời gian lưu trú, mức chi tiêu, khả năng quay trở lại, mức độ hài lòng và uy tín trực tuyến. Hệ sinh thái phải hướng tới du lịch chất lượng cao, thay vì dàn trải tài nguyên và cạnh tranh bằng giá thấp. Theo Viện Kinh tế Du lịch, thu hút du khách quốc tế Việt Nam là một chuỗi giá trị từ nhận diện thị trường, định vị thương hiệu, thiết kế sản phẩm, kết nối hàng không, phân phối đến trải nghiệm để khách quyết định quay lại. Chỉ cần một mắt xích yếu, điểm đến dễ rơi vào bẫy tăng trưởng: lượng khách tăng nhưng hiệu quả thấp, sản phẩm không khác biệt, thương hiệu mờ nhạt và khó xây dựng chiến lược du lịch bền vững lâu dài.
Biến kết nối quốc tế thành tuyến tour và mạng bay ổn định
Trong sáu tháng đầu năm, Việt Nam đã đón khoảng 12,3 triệu lượt khách quốc tế, tăng gần 15% so với cùng kỳ. Riêng tháng 7, tổng khách quốc tế ước khoảng 4,4 triệu lượt. Những con số này cho thấy tiềm năng lớn, nhưng nếu không nhanh chóng chuyển thành các tuyến tour, đường bay và dòng khách ổn định, ngành sẽ vẫn chủ yếu “ăn xổi” từ các đợt cao điểm. Các hãng hàng không đã chỉ ra rằng một đường bay quốc tế chỉ hiệu quả khi có sự đồng hành của doanh nghiệp lữ hành, địa phương và cả hệ sinh thái dịch vụ. Hàng không đưa khách đến, nhưng sản phẩm và trải nghiệm mới giữ chân họ. Vì thế, chiến lược du lịch bền vững phải gắn chặt xúc tiến thị trường với thiết kế tour liên vùng, chuẩn hóa dịch vụ, và tạo ra mạng lưới đường bay phục vụ lâu dài cho phân khúc khách cao cấp có khả năng lưu trú lâu hơn, chi tiêu nhiều hơn.
Định vị bằng trải nghiệm du lịch độc đáo và giá trị bền vững
Ở góc nhìn chiến lược, một lãnh đạo ngành đã đề xuất định vị mới: “Việt Nam - Điểm đến của những trải nghiệm đích thực, cảm xúc tích cực và giá trị bền vững”. Đó là tuyên ngôn rời bỏ cuộc đua giá rẻ để bước vào sân chơi du lịch chất lượng cao, buộc các địa phương phải sáng tạo trải nghiệm du lịch độc đáo, gắn kết biển – cao nguyên, đô thị – thiên nhiên, nghỉ dưỡng – khám phá, văn hóa – khoa học. Gia Lai là ví dụ khi xây dựng thông điệp “Đại ngàn chạm biển xanh”, coi trọng việc tạo “những hành trình khác biệt” thay vì chỉ khoe nhiều tài nguyên. Quan điểm “tiềm năng không đồng nghĩa với sản phẩm, có sản phẩm chưa chắc có thị trường, có thị trường vẫn có thể thiếu dòng khách ổn định” là lời nhắc rằng nếu không tái thiết toàn bộ chuỗi giá trị, chúng ta sẽ mãi xuất khẩu cảnh đẹp mà không xuất khẩu được ký ức sâu sắc trong tâm trí du khách quốc tế Việt Nam.
Kết luận: Từ điểm đến đẹp để đến, thành điểm đến đáng nhớ để quay lại
Hai sự kiện diễn ra giữa tháng 8 – một hội thảo khoa học về định vị thương hiệu điểm đến và một diễn đàn lữ hành quốc tế – đã cùng gửi đi thông điệp rõ ràng: thời kỳ phục hồi bằng số lượng đã khép lại, du lịch Việt Nam phải bước vào giai đoạn tập trung chất lượng. Nếu tiếp tục chạy theo “đông khách, tour rẻ”, chúng ta sẽ mắc kẹt trong bẫy dàn trải tài nguyên, cạnh tranh giá thấp và sản phẩm không khác biệt. Ngược lại, nếu chọn con đường chiến lược du lịch bền vững, lấy du lịch chất lượng cao làm trục, tối ưu hóa chuỗi giá trị từ thị trường, sản phẩm đến hàng không và trải nghiệm, Việt Nam có thể tái định vị từ một nơi “đẹp để đến” thành điểm đến “có giá trị để trải nghiệm và có ý nghĩa để nhớ” trong mắt du khách quốc tế. Câu hỏi còn lại không phải là có làm hay không, mà là: ai sẽ làm gì, với ai, trong khung thời gian nào.
